Người đứng đầu IAEA cho biết thỏa thuận AUKUS có thể châm ngòi cho cuộc đua phát triển tàu ngầm hạt nhân nên lực lượng đặc nhiệm sẽ điều tra các biện pháp bảo vệ và tính hợp pháp của thỏa thuận này.
Pháp đang đánh giá lại cách tiếp cận với khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương sau khi bị gạt ra ngoài liên minh AUKUS của Mỹ, Anh và Úc. Một quan chức Pháp hôm qua nói tại Tokyo rằng Paris muốn tăng cường quan hệ với Nhật Bản và Ấn Độ.
Malaysia và Indonesia chia sẻ sự lo ngại mạnh mẽ đối với quyết định mua tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân của Australia theo thỏa thuận AUKUS.
Ngày 18/10, Ngoại trưởng Malaysia và Indonesia đã bày tỏ quan ngại rằng các tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân của Australia có thể làm gia tăng cạnh tranh giữa các nước ở Đông Nam Á.
Chính phủ Mỹ đã đồng ý bán 12 máy bay tấn công và một máy bay tác chiến điện tử cho Australia với tổng giá trị hợp đồng hơn 1 tỷ USD.
Ngày 15/10, Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Ryabkov đã nhấn mạnh quan điểm của Nga rằng, quan hệ đối tác ba bên mới giữa Australia, Anh và Mỹ (AUKUS) sẽ tạo ra những khó khăn trong lĩnh vực kiểm soát vũ khí.
Trung Quốc chỉ trích thỏa thuận AUKUS và nói rằng các tàu nước ngoài sẽ không được chào đón ở các vùng biển mà Bắc Kinh tuyên bố chủ quyền.
Trong bài trả lời phỏng vấn mới đây với đài CNBC của Mỹ, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã đề cập Thỏa thuận An ninh ba bên Mỹ-Anh-Australia (AUKUS) ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.
Cựu Đại sứ Đức tại Liên hợp quốc Christoph Heusgen cho biết, ông đã thấy những lợi ích từ thỏa thuận an ninh ba bên Mỹ-Anh-Australia (AUKUS) và nhóm Bộ tứ (Quad) trong chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương mới của Mỹ.
Ngày 12/10, Bộ trưởng Quốc phòng Malaysia Hishammuddin Hussein tuyên bố, nước này bày tỏ hy vọng có sự đồng thuận rõ ràng giữa các quốc gia Đông Nam Á về đối tác an ninh Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương giữa Australia, Mỹ và Anh (AUKUS).
Tờ The Hindu ngày 10/10 đưa tin, nhóm Bộ tứ (Quad) gồm Mỹ, Nhật Bản, Ấn Độ và Australia, dự kiến tổ chức cuộc tập trận hải quân Malabar giai đoạn 2 vào tuần tới.
Mua bán vũ khí là một tiêu chí quan trọng thể hiện vị thế trong quan hệ đồng minh, đối tác.
Mối quan hệ đối tác an ninh ba bên ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương giữa Mỹ, Anh và Australia (AUKUS) bất ngờ công bố vào tháng trước đã tạo ra luồng quan điểm nhiều chiều ở phương Tây. Trong đó, Liên minh châu Âu (EU) cho thấy nhiều quan điểm khác nhau trong chính những nước đồng minh của mình.
Bộ Ngoại giao Mỹ ngày 8/10 thông báo, chính phủ Mỹ đã quyết định bán 12 máy bay trực thăng tấn công và một máy bay tác chiến điện tử cho Australia với tổng trị giá lên tới hơn một tỷ USD.
Tổng Thư ký NATO Jens Stoltenberg cho rằng, tranh cãi giữa Pháp và Mỹ liên quan thỏa thuận đối tác an ninh ba bên Mỹ-Anh-Australia, gọi tắt là AUKUS, không gây rạn nứt trong khối đồng minh quân sự này.
TS. Andrey Kortunov* trong bài viết trên Modern Diplomacy khẳng định, quyết định thành lập thỏa thuận an ninh ba bên gồm Australia, Anh và Mỹ (AUKUS) và việc hiện đại hóa hạm đội tàu ngầm của Australia sẽ có những tác động lâu dài đối với Nga.
Ngày 5/10, Ngoại trưởng Mỹ Antonio Blinken đã thảo luận với người đồng cấp Pháp Jean-Yves Le Drian về các lĩnh vực hợp tác cũng như phối hợp chặt chẽ ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương và khu vực Sahel trong cuộc gặp tại Paris.
Quan hệ Pháp-Mỹ đang bị rạn nứt sau Mỹ, Australia và Anh nhất trí về thỏa thuận an ninh 3 bên (AUKUS) dẫn tới việc Australia hủy hợp đồng quốc phòng trị giá hàng chục tỷ USD với Pháp.
Pháp đã nêu các mục tiêu cụ thể nước này hướng tới để hàn gắn quan hệ với Mỹ, đang bị rạn nứt sau khi Mỹ, Australia và Anh nhất trí về thỏa thuận an ninh 3 bên (AUKUS) dẫn tới việc Australia hủy hợp đồng quốc phòng trị giá hàng chục tỷ USD với Pháp.
Sau những rạn nứt do Thỏa thuận An ninh ba bên Anh-Mỹ-Australia (AUKUS) mang lại, liệu quan hệ đồng minh lâu đời Mỹ-Pháp có thể quay trở lại như cũ, hay sẽ tiếp tục đóng băng?
Phát biểu tại Hội đồng Hội đồng Chính sách Quốc phòng và Đối ngoại lần thứ 29 cuối tuần trước, Ngoại trưởng Lavrov nói rằng AUKUS và Quad đều nhằm phá hoại các phương thức hợp tác truyền thống giữa các nước trong khu vực.
Mới đây, trả lời phỏng vấn tờ The Sunday Times, tân Ngoại trưởng Anh Elizabeth Truss tuyên bố, nước này quan tâm việc ký kết các liên minh thương mại và quốc phòng mới, dựa trên hình mẫu quan hệ đối tác an ninh 3 bên với Australia và Mỹ (AUKUS).
Những quyết định được NATO đưa ra có thể chẳng mấy dễ chịu đối với Moskva, nhưng nhìn chung, chúng lại có tính nhất quán và có thể dự đoán được. Trong khi đó, nhận xét này lại không đúng khi nói về những cấu trúc chẳng hạn như AUKUS.
Ngày 30/9, Nga-Mỹ đã tiến hành vòng đối thoại ổn định chiến lược tại Geneva, Thụy Sỹ. Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Ryabkov cho biết, Moscow đã bày tỏ quan ngại với Washington về thỏa thuận an ninh ba bên mới Australia- Anh-Mỹ (AUKUS).
Những cảm giác hồ hởi và lạc quan gần như ngay lập tức bị xóa nhòa sau khi hiệp định an ninh quốc tế AUKUS ra đời, cả ba nước thành viên là Mỹ - Anh - Australia phải liên tục cố gắng xoa dịu cơn thịnh nộ của Pháp - một trong 2 quốc gia lãnh đạo châu Âu, một thành viên thường trực Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, cũng là một trong các trụ cột của toàn thế giới phương Tây.
Khi lực lượng hải quân Trung Quốc cố gắng tăng cường hiện diện ở Thái Bình Dương, Mỹ cần tìm kiếm đồng minh ở khu vực.
Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa Mỹ và Trung Quốc ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương ngày càng gia tăng, chiến lược địa chính trị của mỗi nước được cho là đã thay đổi theo hướng có lợi cho chính họ và vượt trội so với đối thủ.
Đại sứ Mỹ tại Indonesia Sung Kim cho biết, thỏa thuận an ninh AUKUS không đe dọa tới sự ổn định của khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Phát biểu tại một diễn đàn trực tuyến về quan hệ Mỹ-Indonesia, Đại sứ Mỹ tại Indonesia Ông Sung Kim cho biết các nước không nên lo ngại rằng thỏa thuận trên đặt ra vấn đề về phổ biến vũ khí.
Tại Đối thoại chiến lược cấp cao Trung Quốc - EU lần thứ 11 tổ chức hôm 28/9, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị lần đầu tiên đưa ra đánh giá về thỏa thuận AUKUS.
Ngày 28/9, Liên minh châu Âu (EU) và Trung Quốc đã tiến hành vòng đối thoại chiến lược mới nhất theo hình thức trực tuyến, một diễn đàn nhằm đưa ra các vấn đề được quan tâm và thảo luận về hợp tác.
Tổng Giám đốc IAEA Rafael Grossi nhấn mạnh, thỏa thuận an ninh ba bên Mỹ-Anh-Australia là một vấn đề rất phức tạp khi lần đầu tiên một quốc gia không sở hữu vũ khí hạt nhân lại có tàu ngầm hạt nhân.
Tác giả Alexey D Muraviev* trong bài viết trên tờ Asia Times cho rằng, Nga cần có chiến lược phù hợp nhằm thích ứng với những thay đổi trong cuộc chơi do thỏa thuận AUKUS mang lại.
Ngày 28/9, Giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) Rafael Grossi cho rằng thỏa thuận an ninh ba bên Mỹ - Anh - Australia (AUKUS), trong đó Canberra sẽ tiếp nhận công nghệ tàu ngầm hạt nhân của Mỹ, là một vấn đề 'rất phức tạp' về mặt thanh tra song có thể xử lý được.
Trung Quốc cho rằng việc Mỹ giúp Australia chế tạo tàu ngầm nguyên tử sẽ làm tăng nguy cơ chạy đua hạt nhân ở Ấn Độ - Thái Bình Dương. Giới chuyên gia nói gì?
Với việc thành lập liên minh AUKUS, Washington hiện đóng vai trò chủ chốt trong cả 3 cơ chế hợp tác giữa bối cảnh cạnh tranh với Bắc Kinh.
Theo tác giả Eldar Mamedov viết trên trang responsiblestatecraft.org, với sự ra đời của AUKUS, thay vì tập trung củng cố năng lực quân sự, Liên minh châu Âu (EU) nên sử dụng sức mạnh kinh tế để tránh bị cuốn vào một cuộc chiến tranh Lạnh với Trung Quốc do Mỹ dẫn đầu.
Văn phòng Bộ trưởng Thương mại Pháp mới đây thông báo từ chối lời đề nghị gặp mặt của Bộ trưởng Thương mại Australia liên quan thỏa thuận AUKUS.
Thủ tướng Nhật Bản cho biết nhóm Bộ tứ đã nhất trí tổ chức họp thượng đỉnh hằng năm, đẩy mạnh hợp tác trong các lĩnh vực phát triển cơ sở hạ tầng, không gian và năng lượng sạch.
Theo cựu Bộ trưởng Hải quân Mỹ Richard Spencer, Australia sẽ không dễ có được tàu ngầm nguyên tử từ Mỹ và phải sau ít nhất 5 năm mới có chiếc đầu tiên được xuất xưởng.
Nguyên cố vấn an ninh quốc gia của cựu Tổng thống Donald Trump nói ASEAN nên hoan nghênh AUKUS, vì liên minh này là để ngăn chặn tham vọng bành trướng của Trung Quốc.
Với những mối quan hệ 'mến thương' với phương Tây, Ấn Độ có thể đóng vai trò đáng kể trong việc ngăn chặn sự chia rẽ trong liên minh Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.
Trong lịch sử, Nga từ chối chia sẻ công nghệ tàu ngầm hạt nhân được coi là tốt nhất trên thế giới của mình. Nhưng điều đó có thể thay đổi sau khi AUKUS ra đời.
Do đã có tiền lệ từ Mỹ, Nga hoàn toàn đủ khả năng xuất khẩu tàu ngầm hạt nhân cho các quốc gia đồng minh.
Tổng thống Mỹ Joe Biden và người đồng cấp Pháp Emmanuel Macron đã nhất trí khôi phục sự tin tưởng lẫn nhau sau những căng thẳng gần đây liên quan đến việc Mỹ, Anh và Australia công bố thỏa thuận an ninh 3 bên AUKUS, dẫn đến Canberra rút khỏi thỏa thuận tàu ngầm với Paris.
Hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển ở khu vực cũng như trên thế giới là mục tiêu chung của tất cả các quốc gia và các nước có trách nhiệm đóng góp vào mục tiêu này.
Dù đội tàu ngầm hạt nhân của Australia, được Mỹ hỗ trợ phát triển theo liên minh an ninh AUKUS, vẫn chưa hình thành, một số nước châu Á đã lo ngại về nguy cơ chạy đua vũ trang.