Hiện nay, việc sắp xếp đơn vị hành chính, tinh gọn bộ máy nhà nước, sáp nhập một số tỉnh và bỏ cấp huyện đang được triển khai một cách bài bản, khoa học, phù hợp với yêu cầu đổi mới và phát triển của đất nước.
Trên tinh thần chủ động, cầu thị và trách nhiệm, tỉnh Hà Giang đang tích cực triển khai các bước chuẩn bị cần thiết phục vụ quá trình sáp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh, đáp ứng yêu cầu 'ổn định - thông suốt - hiệu quả' trong tổ chức bộ máy và hoạt động của hệ thống chính trị sau sáp nhập.
Trong bối cảnh Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều cơ hội và thách thức, việc sửa đổi Hiến pháp năm 2013 là một yêu cầu cấp thiết, đáp ứng đòi hỏi từ thực tiễn. Đặc biệt, để thực hiện hiệu quả cuộc cách mạng sắp xếp, xây dựng bộ máy hành chính tinh gọn, mạnh, kiến tạo, phục vụ nhân dân, mỗi cấp chính quyền cần được trao quyền tương xứng với trách nhiệm, đi kèm cơ chế giám sát minh bạch.
Việc sáp nhập đơn vị hành chính là chủ trương đúng đắn nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước. Tuy nhiên, ở những địa bàn miền núi, vùng sâu, vùng xa, việc thực hiện chủ trương này cần hết sức linh hoạt, sát với thực tiễn địa phương.
Sau tinh gọn tổ chức, nhiều cán bộ Hội từ cấp tỉnh, huyện sẽ 'xuống cơ sở' - trực tiếp đồng hành với hội viên. Đây không phải là sự 'hạ cấp' như một số người từng e ngại, mà là cơ hội để tổ chức Hội cụ thể hóa quan điểm xuyên suốt được nêu trong Nghị quyết Đại hội phụ nữ toàn quốc lần thứ XIII: 'Lấy hạnh phúc và lợi ích của phụ nữ là mục tiêu; lấy sự đồng thuận và tin tưởng của phụ nữ là thước đo chất lượng, hiệu quả hoạt động'.
Trong giai đoạn hiện nay, cả nước đang thực hiện chủ trương sắp xếp, tinh gọn bộ máy hành chính, không còn cấp huyện và sáp nhập đơn vị cấp xã. Trong đó, vấn đề đảm bảo ổn định cho lực lượng vũ trang địa phương đang được đặt ra như một yêu cầu cấp thiết. Trên tinh thần 'dù trong hoàn cảnh nào cũng luôn sẵn sàng chiến đấu, hoàn thành nhiệm vụ', cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang cơ sở tiếp tục giữ vững vị trí, thực hiện tròn trách nhiệm với bản lĩnh của người lính.
Sáp nhập Vĩnh Phúc, Phú Thọ, Hòa Bình nhằm kiến tạo tỉnh Phú Thọ mới theo mô hình đa trung tâm, tích hợp vùng, hướng tới phát triển bền vững và hiện đại.
Tại Hội nghị lần thứ 11 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII, một quyết sách mang tính bước ngoặt đã được thống nhất là: triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Theo đó, khoảng gần 50% số tỉnh, thành phố sẽ được sáp nhập, bỏ cấp huyện, sắp xếp lại 60 - 70% số đơn vị hành chính cấp xã. Đây không chỉ là một bước đi trong tổng thể công cuộc tinh gọn bộ máy, mà là cuộc tái cấu trúc mạnh mẽ để kiến tạo một chính quyền thực sự gần dân, vì dân, tinh gọn nhưng hiệu lực, hiệu quả, năng động và chủ động phục vụ nhân dân. Đồng thời, quyết sách này cũng mở ra dư địa phát triển mới, không gian phát triển mới, tạo đà cho đất nước bước vào kỷ nguyên vươn mình mạnh mẽ.
Việc thực hiện sắp xếp bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, nâng cao hiệu lực, hiệu quả là tất yếu nhằm đáp ứng yêu cầu xây dựng một hệ thống chính trị hiện đại, minh bạch, vì sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới.
Tổng Bí thư nhấn mạnh: Mục tiêu cao nhất là xây dựng chính quyền cấp xã tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, gần dân, sát dân, chủ động hướng về nhân dân...
Sáp nhập tỉnh - không đơn thuần là ghép tên trên bản đồ, mà là một hành trình tái cấu trúc mạnh mẽ, đòi hỏi sự đổi mới từ tư duy, nhận thức đến hành động. Sau khi đã giải quyết xong những vấn đề về nhân sự, lựa chọn ai, sàng lọc ai, giải quyết những vấn đề về cơ sở vật chất, trụ sở, tên gọi, trang thiết bị…quá trình vận hành sau đó tiếp tục đòi hỏi một sự chuyển mình mạnh mẽ, sự đổi mới quyết liệt trong tư duy quản trị, vận hành bộ máy sau sáp nhập.
Sáp nhập xã, phường đã và đang mang lại những lợi ích cốt lõi, nổi bật như tinh gọn bộ máy quản lý và tăng cường kết nối cộng đồng dân cư.
Trong lịch sử tổ chức bộ máy hành chính, chính trị ở Việt Nam từ thời kỳ Đổi mới đến nay, hiếm có hội nghị nào mang tầm bước ngoặt như Hội nghị Trung ương 11 khóa XIII. Không chỉ dừng lại ở đổi mới tư duy, Trung ương Đảng lần này thể hiện rõ tinh thần dám tổ chức lại toàn bộ hệ thống, với độ đồng thuận cao, phạm vi cải cách sâu rộng và quyết tâm hành động thực chất.
Trong hành trình cải cách nền hành chính quốc gia, giảm thiểu thủ tục hành chính luôn là một trong những đòi hỏi cấp thiết và mang tính quyết định. Đặc biệt, trong bối cảnh tái cấu trúc bộ máy nhà nước, hướng tới việc sáp nhập tỉnh và không tổ chức cấp huyện, yêu cầu này không chỉ là đích đến mà còn là phương tiện quan trọng để hiện thực hóa mục tiêu quản lý hiệu quả, giảm gánh nặng ngân sách và kiến tạo không gian phát triển mới.
Chủ trương sắp xếp lại tổ chức hành chính, trong đó có việc bỏ cấp huyện, sáp nhập cấp xã, đang tạo nên một cuộc chuyển mình lớn trong hệ thống bộ máy nhà nước. Đây không chỉ là sự điều chỉnh về mặt tổ chức mà còn là cuộc cải cách đúng nghĩa về tư duy quản trị, về tầm nhìn dài hạn trong cải cách hành chính. Trọng tâm của mọi cải cách vẫn là con người - đội ngũ cán bộ và ở đây, điều then chốt chính là: đãi ngộ phải xứng đáng.
Sáp nhập tỉnh không chỉ là thay đổi địa giới hành chính, mà còn là bài toán về nhân sự, ngân sách, hạ tầng. Vậy phải làm gì để tránh xáo trộn?
Sau khi bỏ cấp huyện, sáp nhập cấp xã, sẽ tạo ra những xã có quy mô lớn gấp nhiều lần cả về địa giới hành chính và quy mô dân số, kinh tế xã hội, việc này đòi hỏi người cán bộ lãnh đạo đứng đầu cơ quan hành chính địa phương cũng phải thay đổi để phù hợp với các yêu cầu thực tiễn.
Đất nước ta không còn thời gian để chần chừ. Năm năm tới mang ý nghĩa quyết định đến vận mệnh của dân tộc. Công nghệ số, chuyển đổi số đã đi trước cuộc cách mạng tinh gọn bộ máy và thể chế, đó là điều kiện không thể tuyệt hơn để sáp nhập tỉnh.
Sáp nhập tỉnh - một chủ trương lớn - một quyết sách quan trọng được gấp rút triển khai chỉ trong một thời gian ngắn. Vì sao và vì ai mà phải tiến hành gấp gáp, khẩn trương như vậy?
Sau sáp nhập tỉnh, quy mô diện tích, dân số của một số địa phương sẽ tăng mạnh, làm sao để quản trị hành chính công hiệu năng - hiệu quả là vấn đề cần tính đến.
PGS. TS. Lê Văn Chiến - Viện trưởng Viện Lãnh đạo học và Chính sách công cho rằng, thách thức lớn nhất trong quá trình sáp nhập tỉnh nằm ở yếu tố con người.