Nhiều ngân hàng thương mại của Trung Quốc đã tích cực xử lý các khoản nợ xấu (NPL) kể từ đầu quý IV/2025, trong nỗ lực giảm áp lực chất lượng tài sản và tối ưu hóa cơ cấu tổng thể.
Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 304/2025/NĐ-CP ngày 25/11/2025 quy định điều kiện tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu được thu giữ.
Tài sản bảo đảm tồn đọng ngày càng lớn buộc ngân hàng mở 'mặt trận' mới, từ đấu giá đến số hóa quy trình để tăng tốc xử lý nợ xấu.
Xu hướng nợ xấu hình thành ròng giảm và ổn định ghi nhận ở hầu hết các ngân hàng, bộ đệm dự phòng rủi ro cũng gia tăng.
Thống kê cho thấy, nợ xấu nội bảng của các ngân hàng niêm yết đạt 274 nghìn tỷ đồng, tăng 7 nghìn tỷ so với quý trước, nhưng tỷ lệ nợ xấu giảm nhẹ còn 2,01%. Trong khi đó, tỷ lệ bao phủ nợ xấu cũng được củng cố lên 96%, cùng với nhiều yếu tố hỗ trợ kỳ vọng sẽ cải thiện chất lượng tài sản và đóng góp tích cực vào lợi nhuận ngân hàng.
Trong bối cảnh tín dụng tăng tốc, tỷ lệ nợ xấu trong hệ thống ngân hàng (NH) có xu hướng tăng theo. Tuy nhiên, nợ xấu tại nhiều nhà băng lại có xu hướng giảm nhờ chính sách xử lý hiệu quả.
Đến cuối quý III/2025, tổng nợ xấu (nhóm 3 - 5) của các ngân hàng niêm yết đạt khoảng 274.050 tỷ đồng, tăng 19,1% so với cuối năm 2024, tương ứng thêm 44.000 tỷ đồng, trong đó, nợ có khả năng mất vốn chiếm hơn 50%. Dù vậy, đà tăng nợ xấu chậm lại sau quý đầu năm, ba ngân hàng ghi nhận giảm nợ xấu, cùng phần lớn tăng trích lập dự phòng củng cố 'bộ đệm' chống rủi ro.
Hết quý III năm nay, bức tranh nợ xấu trong hệ thống ngân hàng thể hiện rõ sự phân hóa: Trong khi nhiều ngân hàng quy mô lớn và vừa cải thiện chất lượng tài sản, nhóm ngân hàng nhỏ lại ghi nhận nợ xấu có xu hướng tăng.
Ngày 15-10-2025, Luật Các tổ chức tín dụng (sửa đổi) chính thức có hiệu lực, đánh dấu bước chuyển lớn trong hoàn thiện hành lang pháp lý cho hoạt động ngân hàng, đặc biệt khi lần đầu tiên đưa 'quyền thu giữ tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu' vào luật.
Trong 9 tháng đầu năm nay, cùng với đà tăng trưởng tín dụng tích cực, tỷ lệ nợ xấu có sự phân hóa rõ nét giữa các nhóm ngân hàng, trong đó nhóm nhà băng quy mô nhỏ vẫn chịu áp lực, song kỳ vọng sẽ giảm dần về cuối năm.
Các ngân hàng được quyền thu giữ tài sản bảo đảm là bước ngoặt lớn trong xử lý nợ xấu.
Việc luật hóa Nghị quyết 42 có hiệu lực mới đây vào ngày 15/10, lần đầu tiên nâng tầm hành lang pháp lý cho công tác xử lý nợ xấu. Tuy nhiên, chuyên gia cho rằng tác động tích cực dự kiến sẽ thực sự phát huy hiệu quả từ nửa cuối năm 2026.
Trong báo cáo 'Luật hóa Nghị quyết 42: Từ góc nhìn của Tổ chức xếp hạng tín nhiệm nội địa' vừa được công bố, các chuyên gia của FiinRatings đánh giá, việc luật hóa Nghị quyết 42 là bước đi chiến lược, kịp thời và phù hợp, đóng vai trò quan trọng trong tiến trình hoàn thiện khung pháp lý về xử lý nợ xấu tại Việt Nam.
Ngân hàng Nhà nước đang xây dựng Thông tư thay thế Thông tư số 19/2013/TT-NHNN và Thông tư 33/2016/TT-NHNN (Thông tư 19) về mua bán, xử lý nợ xấu của Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC).
Bên cạnh việc đề xuất tăng tính tự chủ cho VAMC trong hoạt động mua bán nợ, dự thảo cũng đề xuất trao quyền cho Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quyết định việc VAMC mua các khoản nợ xấu không đủ điều kiện thông thường.
Hạn chế về quy mô, năng lực triển khai và nguồn lực pháp lý khiến nhóm ngân hàng quy mô nhỏ ít có khả năng tận dụng đầy đủ các cơ chế hỗ trợ từ luật hóa Nghị quyết 42.
Tác động tích cực sẽ tiếp tục tập trung chủ yếu vào nhóm ngân hàng quốc doanh và nhóm ngân hàng tư nhân lớn, trong khi khá hạn chế ở nhóm ngân hàng nhỏ.
Việc luật hóa Nghị quyết 42 được đánh giá là bước đi tất yếu, đóng vai trò then chốt trong việc hoàn thiện cơ chế xử lý nợ xấu.
Theo FiinRatings, tỷ lệ bao phủ nợ xấu điều chỉnh của ngành ngân hàng đang giảm và thấp hơn mức đỉnh năm 2022, phản ánh xu hướng phụ thuộc nhiều hơn vào hoạt động xóa và thu hồi nợ, thay vì chỉ gia tăng trích lập dự phòng. Bộ đệm chống chịu rủi ro vì thế đang thu hẹp, ngay cả ở những ngân hàng có năng lực tín dụng cao.
Luật Các tổ chức tín dụng sửa đổi 2025 cho phép hoàn trả vật chứng là tài sản bảo đảm trong vụ án hình sự nếu không ảnh hưởng đến xử lý vụ án, đồng thời Ngân hàng Nhà nước có quyền quyết cho vay đặc biệt với lãi suất 0%/ năm từ 15-10.
Thông tư 31/2025/TT-NHNN siết chặt điều kiện mua nợ xấu và giới hạn nghiêm ngặt việc công ty quản lý nợ nắm giữ tài sản bảo đảm, đặc biệt bất động sản. Quy định mới mở rộng phạm vi áp dụng, yêu cầu tỷ lệ nợ xấu dưới 3% và đặt ra thời hạn xử lý rõ ràng với tài sản bảo đảm là bất động sản, buộc phải bán hoặc chuyển nhượng trong thời hạn tối đa 5 năm.
Khi khách hàng không trả nợ đúng hạn, ngân hàng sẽ áp dụng nhiều biện pháp khác nhau để thu hồi vốn, từ nhắc nợ, cơ cấu lại thời hạn cho vay đến xử lý tài sản bảo đảm.
Ngân hàng đối diện nợ xấu, vốn mỏng và pháp lý chồng chéo, trong khi doanh nghiệp SMEs khát vốn, muốn bứt phá, cần tháo điểm nghẽn để dòng vốn chảy thông suốt.
Ngân hàng Nhà nước đang lấy ý kiến xây dựng dự thảo Nghị định quy định điều kiện tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu được thu giữ. Hầu hết các ngân hàng đều lo ngại tiêu chí chưa rõ ràng, dễ phát sinh tranh chấp và tạo ra kẽ hở để bên bảo đảm có thể lợi dụng, từ đó, ảnh hưởng khả năng xử lý nợ xấu.
Tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ cho vay của nhiều ngân hàng ở mức kiểm soát theo quy định. Tuy nhiên, cơ cấu nhóm nợ có sự dịch chuyển đáng kể, trong đó nợ có khả năng mất vốn tăng ở nhiều ngân hàng, đặc biệt là các ngân hàng có quy mô lớn.
Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) chỉ ra rằng quy mô nợ nhóm 2 và nợ xấu hình thành ròng đã giảm đáng kể trong quý II/2025, với tỷ lệ nợ xấu toàn ngành trong quý giảm nhẹ về 2,04%.
Ngân hàng Nhà nước ra quy định cấm các AMC mua bán nợ lòng vòng của ngân hàng mẹ, tránh tình trạng thiếu minh bạch và che giấu nợ xấu...
Cùng với đà tăng trưởng tín dụng tích cực, tỷ lệ nợ xấu của nhiều ngân hàng cũng tăng mạnh. Do đó, cần kiểm soát chặt chất lượng tín dụng, tính minh bạch trong giải ngân nguồn vốn của các ngân hàng và chú trọng xử lý nợ xấu.
Ngân hàng Nhà nước đang lấy ý kiến Dự thảo Nghị định quy định điều kiện tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu được thu giữ. Trong đó quy định ngân hàng chỉ được phép thu giữ tài sản nếu đó không phải là 'nhà ở duy nhất' hoặc 'công cụ lao động chủ yếu' của người vay.
Nợ xấu các ngân hàng có xu hướng tăng so với đầu năm lên mức hơn 294.000 tỷ đồng đáng quan ngại với nền kinh tế. Theo đó, cần thực hiện đồng thời các giải pháp từ điều tiết và kiểm soát vốn tín dụng trong nền kinh tế, khẩn trương xử lý nợ xấu và tiếp tục tái cơ cấu các ngân hàng yếu kém để tiếp tục củng cố và phát triển hệ thống ngân hàng lành mạnh.
Việc luật hóa Nghị quyết 42 trong Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Các tổ chức tín dụng 2025 đánh dấu một chặng đường quan trọng của tiến trình xử lý nợ xấu ở Việt Nam. Tuy nhiên, đó chưa phải là đích đến cuối cùng. Bởi nợ xấu là vấn đề gắn liền với chu kỳ kinh tế, luôn có khả năng phát sinh trở lại. Do đó, điều mà Việt Nam cần hướng tới không chỉ là xử lý nợ xấu hiện tại, mà còn xây dựng một cơ chế bền vững, chủ động ứng phó trong tương lai. Đây là 'đường dài' đòi hỏi quyết tâm chính trị mạnh mẽ, tầm nhìn chiến lược và sự đồng bộ của nhiều giải pháp.
Việc Quốc hội quyết định luật hóa Nghị quyết 42 trong Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Các tổ chức tín dụng 2025 đánh dấu một bước ngoặt quan trọng của hệ thống tài chính Việt Nam. Nếu Nghị quyết 42 giai đoạn 2017-2022 được coi là 'liều thuốc đặc trị' giúp xử lý khối nợ xấu khổng lồ, thì việc luật hóa nay mở ra giai đoạn bền vững, ổn định và lâu dài hơn. Tác động của bước ngoặt này không chỉ dừng lại ở ngành ngân hàng, mà còn lan tỏa mạnh mẽ đến doanh nghiệp, người dân và toàn bộ nền kinh tế - xã hội.
Ngân hàng Nhà nước đang lấy ý kiến dự thảo nghị định về xử lý tài sản bảo đảm khi thu hồi nợ xấu, bổ sung 'vùng an toàn' cho người vay. Theo đó, tổ chức tín dụng chỉ được thu giữ tài sản thế chấp nếu đó không phải là nhà ở duy nhất của gia đình, hoặc công cụ mưu sinh chính của người vay.
Trong tiến trình xử lý nợ xấu, Nghị quyết 42 của Quốc hội được xem là bước đột phá, giúp hệ thống ngân hàng tháo gỡ những ách tắc lớn. Tuy nhiên, cùng với những thành công, nghị quyết cũng làm nảy sinh nhiều tranh luận gay gắt, đặc biệt xoay quanh quyền lợi giữa ngân hàng, doanh nghiệp và người dân. Khi Quốc hội quyết định luật hóa các quy định cốt lõi của nghị quyết này trong Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Các tổ chức tín dụng 2025, vấn đề cân bằng lợi ích, tháo gỡ vướng mắc trở thành yêu cầu cấp bách. Đây chính là minh chứng cho một cách tiếp cận hài hòa, vừa bảo vệ quyền chủ nợ, vừa bảo đảm công bằng xã hội.
Nếu thực hiện đề xuất không thu giữ nhà ở duy nhất của bên vay khi xử lý nợ xấu, các chuyên viên ngân hàng cho rằng 'điều kiện vay sẽ bị xiết chặt hơn và sẽ rất ít người vay được' với tài sản đảm bảo là nhà ở.
Nghị quyết 42/2017/QH14 được Quốc hội ban hành trong bối cảnh nợ xấu của hệ thống ngân hàng Việt Nam lên tới hàng trăm nghìn tỷ đồng, đe dọa sự an toàn của nền tài chính quốc gia. Sau 5 năm thí điểm, nghị quyết đã chứng minh hiệu quả, mở ra đột phá lớn trong xử lý nợ xấu. Tháng 5/2025, Quốc hội quyết định luật hóa các nội dung cốt lõi của Nghị quyết 42 vào Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Các tổ chức tín dụng. Đây là bước ngoặt quan trọng, không chỉ tạo hành lang pháp lý ổn định, mà còn khẳng định quyết tâm chính trị trong việc bảo vệ an toàn hệ thống ngân hàng và củng cố niềm tin tín dụng quốc gia.
Tổng nợ xấu tính đến 30/6 của 29 ngân hàng thương mại đã công bố báo cáo tài chính quý II/2025 là 294.393 tỷ đồng, tăng hơn 13% so với thời điểm 31/12/2024.
Ngân hàng Nhà nước đề xuất, tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu được thu giữ khi tài sản bảo đảm không phải là nhà ở duy nhất của bên bảo đảm.
Từ khi Quốc hội ban hành Nghị quyết 42 năm 2017 đến việc chính thức luật hóa các quy định trong Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Các tổ chức tín dụng 2025 là cả một hành trình đầy quyết tâm, thể hiện sự chủ động quyết liệt, đồng hành của Quốc hội cùng với Chính phủ trong việc tháo gỡ những điểm nghẽn thể chế kinh tế. Việc luật hóa Nghị quyết 42 không chỉ khẳng định hiệu quả của cơ chế thí điểm xử lý nợ xấu, mà còn mở ra khuôn khổ pháp lý ổn định, lâu dài, giúp hệ thống ngân hàng củng cố nền tảng an toàn, bảo vệ dòng chảy tín dụng và tạo dựng niềm tin cho tương lai phát triển bền vững của đất nước.
Ngân hàng Nhà nước đang xây dựng dự thảo Nghị định về điều kiện tài sản bảo đảm khoản nợ xấu được thu giữ. Trong đó, nhấn mạnh việc loại trừ 'nhà ở duy nhất' và 'công cụ lao động chủ yếu hoặc duy nhất', tránh trường hợp đẩy bên bảo đảm càng khó khăn về tài chính cũng như không còn nơi ở, không đảm bảo khả năng nuôi sống bản thân và gia đình.
Xu hướng tăng của tỷ lệ nợ xấu đang gây áp lực lớn lên hệ thống ngân hàng, đặc biệt khi năm 2025 được coi là năm bứt phá để hoàn thành mục tiêu nhiệm kỳ 2021-2025 và tăng trưởng GDP tối thiểu 8%.
Thống kê từ 27 ngân hàng niêm yết cho thấy, đến cuối quý II/2025, đà mở rộng tín dụng rất tích cực với dư nợ cho vay khách hàng đạt 13,09 triệu tỷ đồng, tăng 10,4% so với cuối năm 2024. Tuy nhiên, áp lực nợ xấu cũng gia tăng khi tổng nợ xấu (nợ nhóm 3 - 5) lên tới 267,53 nghìn tỷ đồng, tăng 16,3% và cao hơn đáng kể so với tốc độ tăng dư nợ, khiến tỷ lệ nợ xấu/dư nợ cho vay khách hàng nhích nhẹ.
Nợ xấu toàn ngành ngân hàng vượt 267.000 tỷ đồng trong nửa đầu năm - mức cao nhất từ trước đến nay.
Các tổ chức tín dụng không được đăng ký chuyển quyền sở hữu, dẫn đến không thể phát mại tài sản để thu hồi nợ, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động xử lý nợ xấu...
Nhiều bất động sản là tài sản bảo đảm của các khoản nợ xấu đã được ngân hàng thu hồi nhưng vẫn bị 'đắp chiếu' do không thể sang tên, phát mại. Nguyên nhân là một số địa phương từ chối đăng ký biến động quyền sở hữu, đồng thời yêu cầu bổ sung thủ tục xin phép và chuyển đổi mục đích sử dụng đất…
Ánh sáng của lợi nhuận ngành ngân hàng nửa đầu năm 2025 khó che được mây xám nợ xấu, khi tỷ lệ bao phủ rủi ro toàn hệ thống liên tục giảm.
Khi nhận thế chấp bằng bất động sản, các tổ chức tín dụng không được đăng ký chuyển quyền sở hữu, dẫn đến không thể phát mại tài sản để thu hồi nợ, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động xử lý nợ xấu.
Nợ xấu ngân hàng bộc lộ rõ sau khi các chính sách hỗ trợ hết hiệu lực, kéo theo áp lực xử lý tài sản và rủi ro tín dụng lan rộng toàn hệ thống.
Bạn đọc Hoài An (Phú Thọ) hỏi: Ngân hàng có được thu giữ tài sản thế chấp để thu hồi nợ không? Xử lý tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu theo thứ tự nào?
Luật sư Nguyễn Huy Hoàng cho rằng việc luật hóa quy định về quyền thu giữ tài sản bảo đảm chỉ là bước khởi đầu. Quan trọng hơn là cần xây dựng văn hóa, 'thói quen' tuân thủ quy định về quyền thu giữ tài sản bảo đảm một cách văn minh, bình đẳng, tôn trọng quyền cơ bản của con người không chỉ ở các bên liên quan mà còn chính các tổ chức tín dụng và cơ quan nhà nước…
Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật các Tổ chức tín dụng đã điều chỉnh thẩm quyền quyết định việc cho vay đặc biệt của Ngân hàng Nhà nước đối với khoản vay có lãi suất 0%/năm, khoản vay đặc biệt không có tài sản bảo đảm từ Thủ tướng Chính phủ thành Ngân hàng Nhà nước nhằm đáp ứng nhu cầu thực tiễn, giúp giảm bớt khâu trung gian trong quá trình triển khai thực hiện việc quyết định cho vay đặc biệt.
Ngày 1/8, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Đức Phớc chủ trì cuộc họp Ban Chỉ đạo cơ cấu lại các tổ chức tín dụng và xử lý nợ xấu.
Sáng 1/8, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Đức Phớc chủ trì cuộc họp Ban Chỉ đạo cơ cấu lại các tổ chức tín dụng và xử lý nợ xấu.
Trong dòng chảy của nền kinh tế thị trường, các quan hệ tín dụng giữa tổ chức tín dụng (TCTD) và khách hàng ngày càng phổ biến, phức tạp và tiềm ẩn nhiều rủi ro. Tài sản bảo đảm, như một 'lá chắn pháp lý', đang ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ quyền lợi của bên cho vay. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy, không ít tranh chấp phát sinh liên quan đến hợp đồng tín dụng có tài sản bảo đảm vẫn đang đặt ra thách thức lớn về nhận thức pháp lý, kỹ năng thẩm định và xử lý tình huống tại tòa.
Anh Hân ở Bắc Ninh từng vay 5 triệu đồng của một công ty tài chính và quên không trả nợ đúng hạn. Khoản vay này sau đó bị công ty xếp vào nợ nhóm 3. Dù sau đó anh đã tất toán khoản nợ, tuy nhiên hiện nay anh muốn vay để mua nhà tại 1 ngân hàng thì ngân hàng vẫn từ chối. Anh thắc mắc việc ngân hàng từ chối như vậy có phù hợp quy định?