Có những cuộc chia ly bởi chiến tranh, người ta còn có một nấm mộ để mà khóc thương, mà tới lui thăm viếng tìm chút an ủi dù âm dương cách biệt. Nhưng có những cuộc chia ly tàn nhẫn hơn, không mộ, không thi thể hài cốt, không lời trăn trối, chỉ là ký ức ám ảnh với người còn lại trong niềm nhớ khắc khoải, đau đáu đi tìm nhau suốt chiều dài hơn nửa thế kỷ. Đó là câu chuyện của những người đồng đội thuộc Tiểu đoàn 308, Trung đoàn 3, Quân Khu 9.
Hơn 60 năm kể từ ngày đồng chí Huỳnh Quang Thợ hy sinh tại chiến trường Núi Thành, Bà mẹ Việt Nam anh hùng Ngô Thị Lang vẫn đau đáu một ước nguyện: Tìm được hài cốt người con trai về đoàn tụ với gia đình. Ở tuổi 105, mẹ vẫn lặng lẽ gọi tên con giữa những hàng mộ chưa xác định được thông tin. Nỗi chờ đợi khắc khoải của mẹ trở thành động lực thôi thúc cán bộ, chiến sĩ Lực lượng vũ trang Quân khu 5 nỗ lực thực hiện "Chiến dịch 500 ngày đêm thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ".
Hơn 80 năm sau ngày mẹ hy sinh, bà Lê Nguyễn Hồng Minh, con gái liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai, xúc động khi biết Bộ Tư lệnh TPHCM đề nghị cơ quan chức năng khảo sát, xác minh vị trí được cho là nơi chôn cất mẹ mình.
Nhà văn Nguyễn Bình Phương viết bài "Vui với ông Giám đốc xuất bản", đăng trên Báo Công an Nhân dân cuối tuần vào năm 2010, thời ông Lê Huy Hòa là Giám đốc Nhà xuất bản Lao Động.
Bà mẹ Việt Nam anh hùng Hồ Thị Tứ (sinh năm 1928, trú tại xã Đại Huệ, tỉnh Nghệ An) có 11 người con, trong đó 5 người tham gia Quân đội. Hai người con trai là liệt sĩ Lưu Phi Hường và liệt sĩ Lưu Phi Vinh lần lượt hy sinh tại những chiến trường ác liệt trong những năm tháng chiến tranh. Gần 100 tuổi, sau hơn nửa thế kỷ kể từ ngày con trai hy sinh, mẹ Tứ vẫn đau đáu một niềm mong mỏi rằng, một ngày nào đó, hài cốt người con sẽ được tìm thấy và trở về với mẹ, với quê hương.
Qua Dự án TTU-VWAI, gia đình liệt sĩ Phạm Văn Hào tha thiết mong được kết nối với các cựu chiến binh từng công tác, chiến đấu tại Trung đoàn 1 – Q761, Đoàn Bình Giã, Sư đoàn 9, đặc biệt là những người có mặt tại chiến trường Tây Ninh năm 1968.Những cuốn nhật ký, hồi ký, sơ đồ chiến đấu, danh sách quân nhân, hình ảnh đơn vị hay chỉ một mẩu ký ức còn được lưu giữ cũng có thể trở thành đầu mối quý giá. Đặc biệt, thông tin về ngày hy sinh, diễn biến trận đánh cuối cùng, vị trí an táng ban đầu và quá trình quy tập phần mộ mang tên Phạm Văn Hào tại Nghĩa trang Liệt sĩ huyện Châu Thành sẽ giúp gia đình từng bước đối chiếu, xác minh...
Theo Giáo sư-Tiến sỹ Nguyễn Hoàng Minh - Phó Chủ tịch Mạng lưới Tri thức Việt Nam tại New Zealand, hợp tác khoa học phải đặt thế hệ trẻ ở vị trí trung tâm của mọi chiến lược phát triển.
Tại buổi giao lưu công chiếu phim "Nghỉ Hè Sợ Nghỉ Hưu", diễn viên Tín Nguyễn trải lòng về một phân cảnh khiến cô gặp khó khăn và được đạo diễn Huỳnh Lập hướng dẫn cách giữ tâm lý. Trong khi đó, đảm nhận vai nam chính và luôn đau đáu với câu hỏi "Nếu cả đời không rực rỡ thì sao?", CODY NAM VÕ chia sẻ về hành trình của chính bản thân.
Ở tuổi 78, Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Nguyễn Thiện Tình, ở tổ dân phố Phù Đạo, phường Phù Vân, Ninh Bình vẫn đau đáu với hành trình tìm kiếm những người đồng đội đã nằm lại nơi chiến trường.
Tuổi đã cao, bước chân không còn vững, bà Lý Thị Xoa không còn nhớ hết những chuyện đã xảy ra trong cuộc sống nhưng khi nhắc đến người con trai đã hy sinh, bà dường như không quên điều gì.
Từng nuôi những người con bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam suốt 32 năm, bà Phan Thị Năm (SN 1950, khối phố Cẩm Sa, phường Điện Bàn Đông, TP Đà Nẵng) hiểu hơn ai hết nỗi nhọc nhằn của những gia đình có con khuyết tật. Từ đó, bà cùng chồng lặng lẽ sẻ chia, nâng đỡ những phận đời quanh mình.
Những sửa đổi trong Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng đang mang đến kỳ vọng cho nhiều thương binh nặng, gia đình người có công ở Hà Tĩnh, nhất là những trường hợp lâu nay gặp vướng mắc trong thủ tục công nhận liệt sĩ.
Gần 60 năm sau cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, vẫn còn những chiến sĩ Biệt động Sài Gòn-Gia Định chưa được gọi đúng tên.
Bức ảnh ghi lại những giây phút cuối đời của chiến sĩ Biệt động Sài Gòn Nguyễn Văn Lém được nhiều người biết đến. Gần 60 năm qua, con gái ông vẫn đau đáu đi tìm cha.
Sau gần 40 năm hy sinh khi làm nhiệm vụ quốc tế, hài cốt liệt sĩ Trần Đình Dẻng được đón về an táng tại quê nhà, hoàn thành tâm nguyện mà thân nhân đau đáu suốt thời gian dài.
Người dân đặt câu hỏi với lãnh đạo tỉnh và ĐBQH rằng 'lên thành phố thì được gì?', Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh nói đây là câu hỏi ông trăn trở và suy nghĩ rất nhiều.
Lớn lên trong môi trường giàu bản sắc văn hóa dân tộc, TS. Nguyễn Thị Tuyết Nhung luôn đau đáu với câu hỏi làm thế nào để những giá trị truyền thống không chỉ được lưu giữ trong ký ức mà còn tiếp tục hiện diện trong đời sống.
Trong căn phòng nhỏ ở phường Tương Mai, TP Hà Nội, bà Trần Thị Thuận đã ngoài 90 tuổi vẫn luôn đau đáu khi chưa tìm thấy hài cốt con trai là liệt sĩ Đặng Hồng Quân.
Ở tuổi 87, người con duy nhất của liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai là bà Lê Nguyễn Hồng Minh vẫn đau đáu lần theo từng manh mối tìm nơi mẹ an nghỉ.
Ở tuổi 99, sức khỏe đã yếu đi theo năm tháng nhưng Bà mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Năm vẫn đau đáu nhớ các con. Gia đình vừa tìm thấy nơi an nghỉ của một người con liệt sĩ sau hơn nửa thế kỷ, song mẹ vẫn mòn mỏi chờ tin người con còn lại.
Gần 60 năm sau Xuân Mậu Thân 1968, cựu nữ biệt động Bích Nga vẫn đau đáu nhớ lời hẹn "gặp lại ở Sài Gòn" với những đồng đội mãi mãi không trở về.
Ở tuổi 87, sức khỏe yếu đi theo năm tháng, bà Lê Nguyễn Hồng Minh, con gái của cố Tổng Bí thư Lê Hồng Phong và liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai vẫn đau đáu một tâm nguyện cuối đời: Mong các cơ quan chức năng xác minh, dựng một tấm bia tưởng niệm nơi an nghỉ của người mẹ anh hùng đã ngã xuống vì độc lập dân tộc 85 năm về trước.
Hơn 60 năm kể từ ngày người con trai rời nhà ra trận, Mẹ Việt Nam anh hùng Ngô Thị Lang vẫn đau đáu ngóng tin. Ở tuổi 105, tâm nguyện lớn nhất của Mẹ là tìm được hài cốt liệt sĩ Huỳnh Quang Thợ, đưa anh về an táng tại quê nhà, thay cho ngôi mộ gió gia đình đã hương khói suốt nhiều năm.
Đau đáu, day dứt khi mình được trở về lành lặn còn đồng đội nằm lại nơi chiến trường, cựu chiến binh Trần Văn Phúc đã nhiều đêm mất ngủ, trong lòng canh cánh nỗi lo 'làm sao để đưa hài cốt đồng đội về quê nhà'. Nỗi day dứt ấy đã thôi thúc ông nhiều lần hành quân về chiến trường xưa, phác họa lại bản đồ trong trí nhớ và góp phần tìm kiếm 14 hài cốt liệt sĩ.
Chiến dịch 500 ngày đêm đang dệt nên những 'phép màu' giữa thời bình. Sau bao nhiêu năm đằng đẵng cách biệt, những người con anh hùng đã được trở về trong vòng tay ấm áp của người thân, khép lại nỗi đau đáu, trăn trở qua nhiều thế hệ của người ở lại. Thế nhưng, hành trình tri ân ấy vẫn còn đó những nốt lặng đầy xót xa từ miền xa thẳm, thúc giục những bước chân không mỏi tiếp tục lên đường bằng một mệnh lệnh thiêng liêng từ trái tim.
Ở tuổi 87, Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Doanh, thương binh hạng 2 với tỷ lệ thương tật 78%, nguyên Phó tư lệnh về Chính trị Quân đoàn 4, nguyên Phó hiệu trưởng Trường Sĩ quan Lục quân 2, hiện sống tại phường Bình Lợi Trung (TP Hồ Chí Minh), vẫn đau đáu với tâm nguyện tìm hài cốt liệt sĩ.
Những người từng tham gia kháng chiến dường như chưa bao giờ thôi đau đáu về những vùng đất mình đã đi qua, từng chiến đấu và gắn bó.
Gần 60 năm sau ngày hy sinh, liệt sĩ, nhà giáo Nguyễn Trường Bùi ở Hà Tĩnh đã trở về quê mẹ, khép lại nỗi chờ đợi cuối đời của người em trai.
Nhiều gia đình liệt sĩ tại Thanh Hóa đã tìm lại được tên tuổi và nơi an nghỉ của người thân sau hơn nửa thế kỷ chờ đợi. Sự trùng khớp ADN đã mang đến cuộc đoàn viên muộn màng nhưng trọn vẹn cho những người ở lại.
Gần 60 năm sau ngày hy sinh, phần mộ liệt sĩ Lê Ngọc Long vẫn chưa được tìm thấy. Ở quê nhà Hà Tĩnh, một người mẹ đã mang theo nỗi mong con xuống lòng đất, người mẹ còn lại ở tuổi 107 vẫn đau đáu chờ ngày người con được trở về.
Đến nay, vẫn còn nhiều gia đình đau đáu trên hành trình tìm kiếm hài cốt người thân là liệt sĩ. Gia đình tôi may mắn hơn. Ba tôi hy sinh giữa vùng bưng biền ngập nước, nhưng đồng đội đã tìm được thi thể và đưa về an táng bên bờ sông Vàm Cỏ Đông.
Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ, nhưng với nhiều người mẹ Việt Nam, nỗi nhớ con chưa bao giờ dứt. Bà mẹ Việt Nam anh hùng Lò Thị Chiêng (dân tộc Thái, ở xã Mường La, tỉnh Sơn La), là một trong những người mẹ như thế.
Những ngày tháng Bảy, khi cả nước hướng về Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27-7), hàng triệu gia đình lại lặng lẽ tưởng nhớ những người con đã anh dũng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Với nhiều gia đình liệt sĩ, nỗi mong mỏi lớn nhất không chỉ là sự tri ân, mà còn là một ngày được biết nơi người thân yên nghỉ để đón trở về quê hương. Gia đình liệt sĩ Nguyễn Văn Kiêm (ở xã Hà Đông, thành phố Hải Phòng) là một trong những gia đình mang theo nỗi khắc khoải ấy suốt 58 năm qua.
Hơn nửa thế kỷ sau Chiến dịch Đường 9 - Khe Sanh, cựu chiến binh Nguyễn Văn Hợi vẫn miệt mài cung cấp tư liệu, danh sách 24 đồng đội hy sinh trên Cao điểm 689, góp phần xác định danh tính liệt sĩ
Hơn nửa thế kỷ trôi qua kể từ ngày đất nước thống nhất, nhưng với nhiều gia đình liệt sĩ, vẫn còn những người mẹ bạc tóc, những người vợ mòn mỏi, những người con, người em lớn lên cùng nỗi nhớ chưa bao giờ nguôi. Họ cùng đau đáu mong ước sớm tìm được hài cốt người thân để các anh được trở về yên nghỉ trên mảnh đất quê hương, khép lại hành trình chờ đợi kéo dài suốt nhiều thập kỷ.
Theo bà Đặng Thu Vân, trong lá thư cuối mà cha mình là liệt sĩ Đặng Bá Triều gửi về, ông nhắn nhủ hẹn sớm gặp lại. Ngày đoàn tụ ấy, gia đình đã chờ 51 năm mới có thể thực hiện.
Khi hàng trăm nghìn mộ liệt sĩ còn thiếu thông tin, mỗi mẫu ADN được thu nhận hôm nay là thêm một cơ hội để người anh hùng trở về với quê hương.
Liệt sĩ Nguyễn Tiến Toản hy sinh khi con gái còn trong bụng mẹ. Hơn nửa thế kỷ sau, người con duy nhất vẫn đau đáu tìm hài cốt để cha được trở về đoàn tụ.
Trong dòng người hàng ngày đến cúng cơm, viếng và theo dõi công tác tìm kiếm hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng, ông Lê Chí Công, con trai út của liệt sĩ Lê Thị Riêng thẫn thờ, rơm rớm nước mắt, mong tìm thấy hài cốt của mẹ. Bất giác, ông đọc lại đoạn nhật ký của mẹ mình viết trong lúc làm nhiệm vụ: 'Tôi ước mơ một ngày xuân thống nhất, được gặp con, được ôm ấp vỗ về' mà 2 mắt đỏ hoe...
Hàng nghìn người Nghệ An vừa tụ hội tại ngày hiến máu tình nguyện 'Giọt hồng xứ Nghệ', mang theo ước mong đau đáu về mỗi giọt máu cho đi.
Ngày 16-7, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đồng Tháp ban hành Công văn 537 về tăng cường lãnh đạo công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin; triển khai 'Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ' trên địa bàn tỉnh.
Dù chiến tranh đã kết thúc hơn nửa thế kỷ nhưng nỗi đau đáu của thân nhân các liệt sĩ vẫn còn, đó là chưa tìm được hài cốt người thân để đưa về quê hương. Hàng chục năm qua, CBCS Đội Quy tập hài cốt liệt sĩ, Bộ CHQS tỉnh Nghệ An vẫn lặng lẽ nối dài những cuộc hành quân đến những cánh rừng già trên đất bạn Lào lần theo dấu vết để tìm đồng đội.
Hơn nửa thế kỷ kể từ ngày đất nước thống nhất, trong căn nhà nhỏ (phường Hội An Tây, TP. Đà Nẵng), Mẹ Việt Nam Anh hùng Ngô Thị Lang vẫn lặng lẽ ngóng về một hướng. Ở tuổi 105, điều khiến mẹ day dứt nhất đến tận hôm nay là hài cốt của con vẫn chưa được tìm thấy để đưa về với gia đình.
Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ đang lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng. Từ những người thương binh già đau đáu tìm lại đồng đội ở chiến trường xưa, đến các gia đình gìn giữ từng ngôi mộ đất... tất cả đang hướng đến hành trình đưa những liệt sĩ được trở về quê hương, gia đình.
Thấy mẹ bước ra ngoài tiễn khách, Hải lật đật chạy theo, hốt hoảng gọi: 'Mẹ, mẹ ơi!'. Em cúi đầu nép sau vai mẹ như tìm đến chỗ dựa duy nhất của đời mình. Bà Thu khẽ quay mặt đi, cố giấu đôi mắt đã ửng đỏ.
Ở tuổi 105, Mẹ Việt Nam anh hùng Ngô Thị Lang vẫn đau đáu chờ ngày tìm được hài cốt người con trai liệt sĩ. Sau khi được lấy mẫu ADN, niềm hy vọng ấy càng trở nên mãnh liệt, khi mỗi ngày mẹ đều dõi theo từng thông tin về công tác quy tập liệt sĩ.
Trở lại chiến trường xưa, các cựu binh nghẹn ngào, không cầm được nước mắt khi ký ức khói lửa ùa về. Ai cũng đau đáu, trăn trở khôn nguôi vì nhiều đồng đội vẫn còn nằm lại tại mặt trận Vị Xuyên năm xưa.
Bắt đầu từ sáng 13/7, tỉnh Lào Cai triển khai đợt cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN đối với thân nhân liệt sỹ chưa xác định được danh tính, để phục vụ công tác xác định danh tính hài cốt liệt sỹ.