Là một huyện biên giới có điều kiện kinh tế còn nhiều khó khăn, thế nhưng bằng quyết tâm chính trị cao, cấp ủy, chính quyền huyện Mường Lát đã triển khai đồng bộ các giải pháp cũng như thực hiện nhiều chính sách dân tộc thiết thực, hiệu quả, nhằm phát huy tiềm năng, lợi thế, giúp đồng bào các dân tộc phát triển kinh tế, vươn lên thoát nghèo bền vững.
Với chủ đề 'Phụ nữ khởi nghiệp, phát huy tài nguyên bản địa, cùng nhau vươn xa', Ngày phụ nữ sáng tạo - Khởi nghiệp năm 2023 đã thu hút 60 gian hàng đại diện các cụm thi đua của Hội và các doanh nghiệp trong, ngoài tỉnh giới thiệu, trưng bày hơn 500 sản phẩm mang đậm giá trị tài nguyên bản địa, văn hóa vùng miền.
Từ sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, cùng những tiềm năng, thế mạnh sẵn có của địa phương, Mường Lát đã và đang từng bước xây dựng những sản phẩm lợi thế, thúc đẩy phát triển du lịch, nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới (NTM).
Theo số liệu thống kê sơ bộ, có ít nhất 50% người dân trên địa bàn huyện Mường Lát có tư tưởng trông chờ ỷ lại. Đó là căn bệnh trầm kha và hệ quả để lại là tỉ lệ hộ nghèo chiếm 37,67%, gấp 17,1 lần tỷ lệ hộ nghèo bình quân của tỉnh. Đặc biệt, t oàn huyện Mường Lát chưa có xã nào đạt tiêu chí số 11 (tiêu chí hộ nghèo). Làm sao để bốc đúng thuốc, trị đúng bệnh? Một phần của câu trả lời là: 'Để đảm bảo cuộc sống bình ổn cho người dân, định hướng trước mắt cơ bản là trồng cây gì, nuôi con gì?', ông Hoàng Văn Dũng, Ủy viên Ban Thường vụ Huyện ủy, Phó Chủ tịch UBND huyện Mường Lát, cho biết.
Nhằm phát huy tiềm năng kinh tế của các loại cây trồng, ngành nông nghiệp và các địa phương trong tỉnh đang tích cực phát triển vùng thâm canh các loại cây trồng tập trung, mang lại năng suất, sản lượng cao, nâng cao thu nhập cho người dân.
Với sự vào cuộc quyết liệt của các cấp ủy Đảng, chính quyền, MTTQ, các đoàn thể chính trị - xã hội và sự đồng thuận vào cuộc của người dân, Chương trình phát triển kinh tế - xã hội khu vực miền núi tỉnh Thanh Hóa, giai đoạn 2021-2025 (gọi tắt là Chương trình), đã và đang đạt được nhiều kết quả đáng mừng.
Sau hơn 13 năm xây dựng nông thôn mới (NTM), đến nay Thanh Hóa đã có 14 đơn vị cấp huyện đạt chuẩn và hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM. Tuy vậy, kết quả xây dựng NTM giữa các vùng miền, các huyện, xã còn chênh lệch khá lớn, trong khi tỷ lệ xã đạt chuẩn NTM vùng đồng bằng đạt trên 98,9% thì miền núi mới đạt 37,42%; thậm chí huyện Mường Lát chưa có xã nào đạt chuẩn NTM...
Thực hiện chủ trương chuyển đổi cơ cấu cây trồng, đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa, nâng cao chuỗi giá trị sản phẩm, huyện Mường Lát đã và đang tập trung phát triển các cây trồng chủ lực, góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương phát triển, nâng cao thu nhập cho người nông dân.
Với mục tiêu nâng cao chất lượng, giá trị nông sản và tiêu thụ ổn định sản phẩm, ngành nông nghiệp và các địa phương trong tỉnh đang tích cực phát triển chuỗi liên kết trong sản xuất lúa nếp.
Thanh Hóa được đánh giá là địa phương có nhiều tiềm năng, dư địa để phát triển sản xuất lúa gạo chất lượng cao theo hướng hàng hóa quy mô lớn. Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân nên tỉnh chưa được quy hoạch vào vùng sản xuất lúa gạo xuất khẩu, sản phẩm gạo chưa có sức cạnh tranh trên thị trường. Thời gian gần đây, tỉnh đã quan tâm đầu tư hạ tầng sản xuất lúa gạo, với những vùng thâm canh năng suất, chất lượng hiệu quả cao, đủ tiềm lực để sản xuất theo hướng hàng hóa. Ngành nông nghiệp, các địa phương và chủ thể sản xuất đang triển khai thực hiện nhiều giải pháp căn cơ để nâng cao chất lượng, thương hiệu gạo xứ Thanh và hướng tới đưa Thanh Hóa trở thành địa phương xuất khẩu gạo.
Với đặc thù riêng của huyện có 64 km đường biên giới tiếp giáp với 2 huyện Viêng Xay và Sầm Tớ, tỉnh Hủa Phăn, nước Cộng hòa dân chủ Nhân dân Lào, Quan Sơn đã xác định thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia Xây dựng nông thôn mới (XDNTM) phải gắn với bảo vệ an ninh biên giới.
Dám nghĩ dám làm, sẵn sàng thay đổi để hiện thực hóa khát vọng thoát nghèo, từng bước phát triển kinh tế trên chính quê hương mình - những người phụ nữ ấy ví như 'hoa của bản', vừa thắm sắc lại tỏa hương, trở thành tấm gương sáng trong làm kinh tế nơi bản làng vùng cao.
Việc phát triển giống lúa nếp đặc sản tạo vùng sản xuất hàng hóa, giúp bà con nông dân tăng thu nhập, nâng cao đời sống, góp phần bảo tồn các gen quý các giống lúa đặc sản đang được ngành nông nghiệp quan tâm.
Ngày Tết. Không khí vui tươi, nô nức trải dài trên khắp các bản, làng vùng biên Mường Lát. Sự rộn rã đến từ những tiếng khèn, tiếng sáo, lời ca của bà con các dân tộc Mông, Thái, Mường, Dao... Xuân Quý Mão này, với bà con vùng biên đầm ấm, sum vầy hơn xuân trước - thời điểm mà toàn dân phải căng mình chống dịch COVID-19. Và, một lý do không thể vui hơn - Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thanh Hóa đã ban hành Nghị quyết số 11-NQ/TU ngày 29-9-2022 về xây dựng và phát triển huyện Mường Lát đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Một cơ chế đặc thù, mở ra vận hội mới để Mường Lát sớm thoát khỏi huyện nghèo.
Một 'mùa vàng' nữa đã về nơi biên cương Mường Lát, Thanh Hóa trong niềm vui được mùa với thóc lúa đầy nhà của người dân. Hạt gạo trên vùng biên cương ấy giờ đây đã khoác lên mình một thương hiệu mới mang tên OCOP (mỗi xã một sản phẩm).