Sau gần 60 năm mòn mỏi tìm kiếm, gia đình liệt sĩ Bùi Đức Tư (Hà Tĩnh) bất ngờ nhận được manh mối từ một bức ảnh chụp bia mộ, mở ra cơ hội tìm thấy nơi ông yên nghỉ.
Kể lại hành trình đi tìm hài cốt liệt sĩ Lê Văn Bồ, anh Lê Văn Toàn ở phường Thanh Miếu, tỉnh Phú Thọ vẫn không khỏi xúc động. Hành trình ấy được chắp nối từ những dòng thông tin ít ỏi trên giấy báo tử, ký ức đồng đội, sự sẻ chia của người dân.
Sáng 7/8, tại trụ sở UBND tỉnh Nghệ An, Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) đã trao tặng 20 tỷ đồng hỗ trợ tỉnh Nghệ An triển khai Dự án đầu tư nâng cấp, tu bổ, tôn tạo Nghĩa trang liệt sĩ Việt – Lào (hay còn gọi là Nghĩa trang liệt sĩ quốc tế Việt – Lào).
Ngày 7/8, Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) hỗ trợ 20 tỷ đồng để tỉnh Nghệ An triển khai Dự án đầu tư nâng cấp Nghĩa trang liệt sĩ quốc tế Việt - Lào.
Ngày 6/8, tại Nghĩa trang Liệt sĩ Cầu Lồ, xã Bắc Lũng, tỉnh Bắc Ninh, Đoàn công tác do Trung tướng La Công Phương, Ủy viên Trung ương Đảng, Chính ủy Quân khu 1 dẫn đầu đã kiểm tra, nắm tình hình thực hiện Chiến dịch '500 ngày đêm' đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Ngày 5.8, tại Nghĩa trang Liệt sĩ Bông Lau, thôn Chi Lăng, xã Thất Khê, Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tỉnh Lạng Sơn phối hợp với UBND xã Thất Khê tổ chức lấy mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định được danh tính phục vụ giám định ADN.
Sáng 5/8, tại Nghĩa trang Liệt sĩ Bông Lau, thôn Chi Lăng, xã Thất khê, Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tỉnh phối hợp với UBND xã Thất Khê tổ chức lấy mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định được danh tính phục vụ giám định ADN.
Những hiện vật vừa được khai quật đang mang đến thêm manh mối về đời sống, tín ngưỡng và nghi lễ mai táng ở Ai Cập cổ đại.
Hội Cựu TNXP Thanh Hóa đang phối hợp xác minh danh tính 22 liệt sĩ quê Thanh Hóa an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ TNXP xã Lê Lợi, tỉnh Lai Châu.
Thông tin từ Hội Cựu Thanh niên xung phong (TNXP) tỉnh Thanh Hóa, đơn vị vừa nhận được công văn của Hội Cựu TNXP tỉnh Lai Châu về việc phối hợp xác minh danh tính 22 liệt sĩ là cựu TNXP quê Thanh Hóa đang an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ TNXP xã Lê Lợi, tỉnh Lai Châu.
Hơn nửa thế kỷ sau ngày đất nước thống nhất, hành trình tìm kiếm, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ vẫn được những người lính năm xưa bền bỉ tiếp nối. Với Đại tá Trần Tường Huấn và các cựu chiến binh Trung đoàn 1-U Minh, Quân khu 9 (khu vực Hà Nội), mỗi chuyến đi không chỉ là tìm lại tên tuổi liệt sĩ trên bia mộ, mà còn là hành trình đưa đồng đội trở về với gia đình, quê hương.
Công tác chăm lo gia đình chính sách, người có công với cách mạng được phường Hòa Khánh chú trọng triển khai với nhiều phần việc mang ý nghĩa thiết thực, thể hiện đạo lý 'Uống nước nhớ nguồn', tri ân thế hệ cha anh đã cống hiến vì độc lập dân tộc.
Chiều tháng bảy, khi mặt trời còn vắt một dải nắng mỏng lên dòng sông Mã, tôi bước qua cánh cổng Nghĩa trang Liệt sĩ Hàm Rồng. Giữa phố xá ồn ào, nơi đây như một khoảng lặng có thể nghe được tiếng thời gian trôi qua trên những hàng bia mộ.
Ở tuổi ngoài 70, hai cựu chiến binh Ngô Thái Phương và Bùi Thống (xã Núi Thành) vẫn lặng lẽ tiếp nối hành trình nghĩa tình đồng đội. Bằng những cuộc gọi, những chuyến đi cùng sự kiên trì bền bỉ, họ kết nối thông tin, hỗ trợ thân nhân liệt sĩ trên khắp mọi miền Tổ quốc tìm đúng nơi yên nghỉ của người thân…
Hành trình đưa các liệt sĩ trở về cần thời gian và nguồn lực, đòi hỏi cách tiếp cận mới: Quản trị bằng dữ liệu, kết hợp khoa học với thực chứng, mở rộng sự tham gia của toàn xã hội và tăng cường hợp tác quốc tế. Những đề xuất từ thực tiễn đang góp phần mở hướng đi đột phá cho công tác xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Trong dòng chảy của lịch sử Việt Nam, để viết nên những trang sử vàng của dân tộc, hơn 1,2 triệu người con ưu tú đã anh dũng hy sinh; gần 200.000 liệt sĩ đến nay vẫn chưa tìm thấy hài cốt; gần 300.000 hài cốt liệt sĩ vẫn là 'liệt sĩ chưa biết tên' trên bia mộ, chưa xác định được danh tính. Đưa các liệt sĩ 'trở về' nhà là mệnh lệnh từ trái tim, là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng của cả hệ thống chính trị.
Đêm tháng bảy, không gian tại Nghĩa trang liệt sĩ quốc gia Đường 9 như lắng lại. Trước những hàng bia mộ, nhiều người lặng im dõi theo cầu truyền hình 'Sao sáng dẫn đường' trong niềm xúc động nghẹn ngào. Ở nơi có gần 6.000 phần mộ liệt sĩ chưa xác định được danh tính, mỗi câu chuyện được kể không chỉ gợi nhớ sự hy sinh của các Anh hùng liệt sĩ mà còn nhắc mỗi người hôm nay về trách nhiệm tiếp nối hành trình tri ân.
*****
Giữa Nghĩa trang Liệt sĩ (NTLS) Bình Thuận, người đàn ông trung niên đứng lặng rất lâu trước tấm bia vừa được thay mới. Ông không đọc thành tiếng, chỉ đưa bàn tay run run vuốt từng con chữ: 'Liệt sĩ Nguyễn Văn Sỹ'... Sau 52 năm, người liệt sĩ cũng đã được gọi đúng tên mình.
Những tấm bia mang dòng chữ 'Liệt sĩ chưa biết tên' trong các nghĩa trang liệt sĩ là nỗi day dứt còn lại sau chiến tranh. Nhưng để một cái tên được trở về trên bia mộ, phía sau đó là cả một hành trình lặng thầm của những con người đang ngày ngày thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Sáng 26-7, tại Phú Thọ, Ban liên lạc Cựu chiến binh (CCB) Sư đoàn 337 (Đoàn Khánh Khê) khu vực miền Bắc đã tổ chức buổi gặp mặt truyền thống nhân kỷ niệm 48 năm Ngày thành lập Sư đoàn (28-7-1978 / 28-7-2026).
Tháng Bảy, dòng người từ khắp mọi miền Tổ quốc lại lặng lẽ tìm về Quảng Trị, mang theo những nén hương, những đóa hoa và lòng thành kính dâng lên các Anh hùng liệt sĩ. Giữa không gian linh thiêng của những nghĩa trang, di tích lịch sử, bên cạnh những câu chuyện bi tráng về một thời hoa lửa là những con người ngày ngày âm thầm gìn giữ ký ức chiến tranh, chăm sóc các 'địa chỉ đỏ' và kể lại những câu chuyện không bao giờ cũ về sự hy sinh của các thế hệ cha anh. Đó là những cán bộ quản lý di tích, thuyết minh viên, quản trang đang lặng thầm làm nhịp cầu nối quá khứ với hiện tại, để mỗi hành trình về nguồn không chỉ là chuyến trở về tri ân mà còn là bài học sống động về lòng yêu nước và sự biết ơn.
Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Lai Châu cho biết, đơn vị vừa kết nối thành công với thân nhân của một liệt sĩ có thông tin trên tấm bia được phát hiện tại bản Pa Tần 1, xã Pa Tần.
Kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27-7-1947 / 27-7-2026), cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn 324 (Quân khu 4) tổ chức nhiều hoạt động tri ân thiết thực, thắm đượm nghĩa tình.
Ngày 25-7, Bộ CHQS tỉnh Lai Châu cho biết, từ thông tin do nhân dân và cựu chiến binh cung cấp, đơn vị này đã xác định được thông tin mộ liệt sĩ.
Hành trình tìm lại tên cho các liệt sĩ đang bước sang một giai đoạn mới. Công nghệ giám định ADN cùng Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Cơ sở dữ liệu ADN thân nhân liệt sĩ đang mở ra con đường khoa học, chính xác để đưa những người lính trở về với quê hương, gia đình.
Thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm, sáng 23/7, các lực lượng thành viên Ban Chỉ đạo tìm kiếm, xác định danh tính liệt sĩ tỉnh Điện Biên bắt đầu tổ chức khai quật, lấy mẫu tại 2.042 phần mộ chưa xác định danh tính tại Nghĩa trang liệt sĩ Độc Lập (xã Thanh Nưa, tỉnh Điện Biên).
Không thể để thời gian làm phai mờ ký ức. Không thể để 300.000 ngôi mộ mãi ghi hàng chữ 'Liệt sĩ chưa xác định được thông tin'. Mệnh lệnh trái tim đã kích hoạt 'Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ'.
Lịch sử dân tộc Việt Nam được bồi đắp bằng truyền thống yêu nước, ý chí quật cường và sự hy sinh cao cả của nhiều thế hệ trong các cuộc đấu tranh giành độc lập, thống nhất và bảo vệ Tổ quốc.
Mỗi lần tìm thấy một phần mộ liệt sĩ là một cuộc đoàn tụ đặc biệt, khép lại những tháng năm khắc khoải đợi chờ của gia đình và tiếp thêm động lực cho những người đang ngày đêm bền bỉ thực hiện nhiệm vụ tri ân trên mảnh đất Quảng Trị.
Trong vở kịch nổi tiếng 'Tôi và chúng ta' (viết năm 1984), nhà văn, nhà viết kịch Lưu Quang Vũ từng gọi nghĩa trang là khu tập thể yên tĩnh.
Sáng 20/7, TP. Hồ Chí Minh tổ chức gặp mặt, tri ân các gia đình liệt sĩ và thương binh tiêu biểu nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026).
Công tác đền ơn đáp nghĩa gắn với truyền thống 'Uống nước nhớ nguồn' luôn được TPHCM quan tâm, tập trung thực hiện xuyên suốt, đúng, đầy đủ các chế độ, chính sách đối với người có công và gia đình chính sách...
Ngày 20/7, tại TP.HCM, Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ và Thương binh TP.HCM phối hợp với Ban Liên lạc truyền thống Sư đoàn 5 tại TP.HCM tổ chức gặp mặt gia đình liệt sĩ, thương binh tiêu biểu.
Sáng 20-7, Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ và thương binh TP Hồ Chí Minh phối hợp với Ban Liên lạc truyền thống Sư đoàn 5 (Quân khu 7) tại TP Hồ Chí Minh tổ chức gặp mặt gia đình liệt sĩ và thương binh tiêu biểu nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27-7-1947 / 27-7-2026).
Sáng 20-7, Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ và thương binh TPHCM phối hợp Ban Liên lạc truyền thống Sư đoàn 5 tại TPHCM, tổ chức chương trình gặp mặt gia đình liệt sĩ và thương binh tiêu biểu, nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27-7-1947 - 27-7-2026).
Những làn mưa mỏng trong buổi sáng tháng bảy quyện cùng mùi khói hương khiến không gian Nghĩa trang liệt sĩ Triệu Sơn (xã Triệu Sơn) thêm trầm mặc. Chỉ ít phút nữa, sau nghi thức mặc niệm, việc lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ chưa xác định được danh tính phục vụ giám định ADN sẽ bắt đầu.
Chiến tranh đã lùi xa, những mái đầu xanh năm nào nay đã bạc nhưng ký ức về đồng đội và những năm tháng cùng sống, cùng chiến đấu vẫn vẹn nguyên trong họ.
44 năm qua, bà Nguyễn Thị Ngọc Hiệp vẫn lặng lẽ chăm sóc từng phần mộ tại Nghĩa trang Liệt sĩ Hóc Môn (TP Hồ Chí Minh). Bắt đầu từ sự tự nguyện, bà bền bỉ gắn bó với công việc quản trang bằng lòng biết ơn sâu nặng đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Có những cuộc chia tay diễn ra cách đây hơn nửa thế kỷ, mà đến hôm nay vẫn còn in trong ký ức.
Tháng Bảy về. Trên những nghĩa trang liệt sĩ trải dài từ bắc vào nam, những ngọn nến tri ân được thắp lên trong không gian trầm mặc, linh thiêng. Trước những hàng bia mộ, mỗi nén hương, mỗi nhành hoa đều gửi gắm lòng biết ơn thành kính.