Ninh Bình nâng cao năng lực cho cộng tác viên dân số trong kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh
Chi cục Dân số và Trẻ em tỉnh Ninh Bình vừa hoàn thành chuỗi 03 hội nghị tập huấn kiến thức và kỹ năng về kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh cho hơn 1.700 cộng tác viên dân số trên địa bàn. Đây là lực lượng nòng cốt trực tiếp đưa chính sách, thông điệp về bình đẳng giới đến từng hộ gia đình.
Sau 30 ngày diễn ra trên nền tảng số, Cuộc thi tìm hiểu về mất cân bằng giới tính khi sinh do Cục Dân số (Bộ Y tế) tổ chức đã thu hút 94.752 người tham gia. Hàng chục nghìn bài tự luận đong đầy cảm xúc đã lan tỏa những câu chuyện, góc nhìn thấu đáo về giá trị của trẻ em gái và các giải pháp thúc đẩy bình đẳng giới.
Sau 30 ngày diễn ra, Cuộc thi tìm hiểu về mất cân bằng giới tính khi sinh trên nền tảng số đã thu hút 94.752 người tham gia
Hiện nay, 109 mô hình “Giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh” đã được triển khai ở 54 xã, phường, đặc khu của TP Quảng Ninh, tập trung chủ yếu vào thay đổi nhận thức của người dân về giới tính.
Nguyên nhân sâu xa của tâm lý trọng nam là quan niệm ‘con trai là chỗ dựa khi cha mẹ về già’. Chính sách kiểm soát tỷ số giới tính khi sinh vì thế không thể tách rời củng cố hệ thống an sinh xã hội, giảm sự phụ thuộc của người cao tuổi vào con cháu.
Trong các giải pháp nhằm kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh được Bộ Y tế đề xuất, chính sách khuyến khích, hỗ trợ gia đình sinh hai con gái đang đặt ra nhiều tranh luận.
Trong hướng dẫn truyền thông dân số do Bộ Y tế mới ban hành nhấn mạnh thông điệp khuyến khích các cặp vợ chồng sinh đủ hai con trước 35 tuổi, đồng thời tăng cường truyền thông về ứng phó mức sinh thấp, giảm mất cân bằng giới tính khi sinh.
Tỷ số giới tính khi sinh của Việt Nam đã có xu hướng giảm trong những năm gần đây, nhưng vẫn chưa trở về mức cân bằng tự nhiên. Đằng sau chênh lệch số bé trai và bé gái khi chào đời không chỉ là câu chuyện sinh sản của từng gia đình, mà còn là vấn đề dân số, sức khỏe, bình đẳng giới và phát triển bền vững.
Dù tốc độ gia tăng tỷ số giới tính khi sinh tại Việt Nam đã giảm còn 110 bé trai/100 bé gái (năm 2025), nhưng vẫn luôn ở mức cao. Mất cân bằng giới tính khi sinh gây thừa nam thiếu nữ trong tương lai.
Mất cân bằng giới tính khi sinh vẫn ở mức cao, đặt ra yêu cầu thúc đẩy bình đẳng giới và nâng cao giá trị trẻ em gái.
Nhiều gia đình vẫn muốn có con trai để nối dõi, thờ cúng và "dự phòng" tuổi già, trở thành rào cản lớn trong kiểm soát mất cân bằng giới tính.
Theo số liệu mới nhất của Bộ Y tế, năm 2025, tỷ số giới tính khi sinh của Việt Nam là 110 bé trai sinh ra sống/100 bé gái sinh ra sống.
Bộ Y tế ghi nhận báo cáo từ nhiều địa phương cho thấy áp lực từ gia đình, dòng họ và tâm lý “dự phòng rủi ro” khiến nhiều cặp vợ chồng có xu hướng lựa chọn giới tính thai nhi.
Bộ Y tế đặt mục tiêu đưa tỷ số giới tính khi sinh từ 110 bé trai/100 bé gái hiện nay xuống còn khoảng 106/100 vào năm 2035, ngang mức cân bằng tự nhiên, thông qua đề án kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh giai đoạn 2026-2035.