Để giảm thiểu thiệt hại do ảnh hưởng của hạn hán, thiếu nước, bảo đảm nguồn nước phục vụ sản xuất nông nghiệp và sinh hoạt cho người dân trong thời gian còn lại của mùa khô, ngày 1-4, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) đã có công văn số 2350 /BNN-TCTL đề nghị Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố khu vực Trung Bộ và Tây Nguyên chỉ đạo các cơ quan chuyên môn tăng cường chỉ đạo, tổ chức thực hiện hiện nghiêm túc Chỉ thị số 04/CT-TTg ngày 22-1-2020 của Thủ tướng Chính phủ về việc triển khai các giải pháp cấp bách phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn.
Hạn hán và xâm nhập mặn khiến sản xuất và đời sống của người dân các tỉnh ĐBSCL gặp rất nhiều khó khăn. Tuy nhiên, chính quyền địa phương và người dân nơi đây đã chủ động triển khai nhiều giải pháp ứng phó.
Các địa phương khu vực Đồng bằng sông Cửu Long cần tranh thủ thời gian xâm nhập mặn giảm khẩn trương tiến hành lấy nước phục vụ sản xuất và sinh hoạt của người dân, đồng thời tiến hành rửa mặn chuẩn bị gieo cấy vụ hè thu.
Câu chuyện hạn hán, xâm nhập mặn ở các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long đã xảy ra từ nhiều năm. Tuy nhiên, năm nay tình trạng này có phần nghiêm trọng hơn. Kinh nghiệm của các nước trên thế giới, cũng như các chuyên gia cho rằng, điều quan trọng là tìm cách thích ứng.
Nước là một phần quan trọng của cuộc sống. Những thay đổi về nguồn nước sẽ ảnh hưởng đến an ninh lương thực và sự ổn định về chính trị, xã hội trên thế giới.
Ngày 17/3, tại tại Hà Nội, Đối tác Giảm nhẹ rủi ro thiên tai Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP) đã chính thức ký thỏa thuận về hỗ trợ hạn hán và xâm nhập mặn cho các tỉnh chịu ảnh hưởng ở Đồng bằng sông Cửu Long.
Một diện tích lớn lúa, rau màu, thủy sản của 7 tỉnh ven biển và các địa phương lân cận bị ảnh hưởng nghiêm trọng, nhiều hộ dân thiếu nước sinh hoạt vì hạn, mặn. Các chuyên gia cho rằng, cần có tư duy mới để thích ứng với sự biến đổi của thời tiết, hơn là loay hoay tìm cách ứng phó với nó.
Ông Lê Thanh Triều - Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Cà Mau - cho biết, do tình hình hạn hán, xâm nhập mặn kéo dài nên tình trạng thiếu nước ngọt phục vụ nhu cầu sinh hoạt, sản xuất, nuôi trồng thủy sản. Trong đó, tổng diện tích lúa bị thiệt trên địa bàn tỉnh 19.343,41 ha.
Hạn, mặn khốc liệt đang gây thiệt hại về kinh tế, làm đảo lộn cuộc sống của người dân miền Tây. Các chuyên gia cho rằng, dân cứ loay hoay chống hạn, mặn thay vì né để sống khỏe.
Chiều 9/3, ông Tô Quốc Nam, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Cà Mau cho biết, tình hình hạn hán kéo dài đã gây nên tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng nguồn nước ngọt phục vụ nhu cầu sinh hoạt, sản xuất, nuôi trồng thủy sản của người dân trên địa bàn.
Chiều 8-3, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc dẫn đầu đoàn công tác kiểm tra tình hình hạn mặn trên địa bàn tỉnh Bến Tre; đồng thời có buổi làm việc với lãnh đạo các bộ ngành Trung ương và các tỉnh Bến Tre, Kiên Giang, Tiền Giang, Long An, Cà Mau về tình hình ứng phó với hạn mặn khốc liệt...
Chiều 8/3, tại tỉnh Bến Tre, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã có buổi làm việc với 5 tỉnh khu vực đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) về hạn hán, xâm nhập mặn, dự báo sẽ diễn ra gay gắt hơn trong thời gian tới.
Phát biểu chỉ đạo các biện pháp 'giải cơn khát' cho các tỉnh ĐBSCL vào chiều nay, Thủ tướng nêu rõ phương châm 'một vấn đề khó, thậm chí rất khó nhưng Chính phủ, chính quyền các cấp, các thành phần kinh tế và toàn dân cùng tập trung, quyết tâm cao nhất, chúng ta sẽ giải quyết được vấn đề và thành thắng lợi'.
Đợt xâm nhập mặn này có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến các vùng canh tác cây ăn trái và nước sinh hoạt của người dân.
Do hạn hán gay gắt, nước mặn xâm nhập, không chỉ cây trồng mà việc sinh hoạt của người dân ở nhiều nơi tại Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) đang trong tình trạng thiếu nước nghiêm trọng. Nhiều cánh đồng nứt nẻ, vườn cây khô cằn, nông dân không biết lấy nước ở đâu để tưới tiêu và phục vụ sinh hoạt hằng ngày.
Theo nhận định từ Viện Khoa học Thủy lợi miền Nam, với các diễn biến dòng chảy cập nhật về đồng bằng đến nay, khả năng xảy ra hạn mặn lịch sử là rất lớn.
Xâm nhập mặn đang được xem là một tai biến môi trường bởi nó ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sinh trưởng, phát triển của cây trồng, làm giảm tính đa dạng sinh học và làm mất cân bằng sinh thái.
Thủ tướng nhấn mạnh: ĐBSCL không chỉ là vựa lúa lớn nhất của Việt Nam mà phải có nền kinh tế nông nghiệp thông minh, bền vững, có giá trị gia tăng cao ở khu vực và rộng hơn là Châu Á trong tương lai.
Lãnh đạo tỉnh Bạc Liêu cho rằng các tỉnh đầu nguồn như Đồng Tháp, An Giang cần giữ ổn định, đảm bảo an ninh lương thực còn cuối nguồn thì chuyển dần cây trồng khác hoặc nuôi tôm.
Vấn đề tăng cường an ninh lương thực và nông nghiệp bền vững, ứng phó với biến đổi khí hậu là một trong những ưu tiên được chủ nhà Việt Nam đưa ra trong Năm APEC 2017. Ưu tiên này đã được 21 nền kinh tế thành viên tán thành và đánh giá cao.
Những cơn mưa dầm liên tục trong tháng 10-2016 đã làm nhiều nông dân trồng lúa ở đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) khóc ròng khi lúa vừa xuống giống bị mưa dầm chụp chết. Con nước nội đồng lên, lũ muộn có về chút ít. Nhưng thời gian 'nước lũ ngâm đồng' không nhiều khi mùa lũ đến và đi rất nhanh. Nguy cơ 'cơn khát nước ngọt' tiếp theo trong mùa khô hạn khó tránh khỏi.
Trong chuyến vòng quanh ĐBSCL cùng các chuyên gia Liên minh Quốc tế Bảo tồn Thiên nhiên (IUCN) thế vào trong suy nghĩ của chúng tôi những hình ảnh rất khác.