Quy định về chuẩn nghề nghiệp giảng viên đại học đánh dấu một bước chuyển quan trọng trong quản trị giáo dục đại học.
Nhìn lại nửa thế kỷ, giáo dục đại học không chỉ cung cấp nhân lực mà đã trở thành nguồn lực nội sinh cốt lõi, đồng hành cùng sự bứt phá và đổi mới sáng tạo của TP.HCM.
Nửa thế kỷ đồng hành cùng TPHCM, các trường đại học đã cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao, góp phần nâng cao năng lực quản trị và tạo nền tảng tri thức, động lực nội sinh cho sự phát triển của thành phố.
Vĩnh Long đang là địa phương sở hữu hệ sinh thái giáo dục đại học đa dạng bậc nhất khu vực.
Kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về việc chuẩn bị cho năm học 2026-2027 và thực hiện Nghị quyết 71-NQ/TW về phát triển giáo dục nhấn mạnh điều gì về chiến lược về đổi mới giáo dục đại học, thúc đẩy đào tạo nghề gắn với nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp?
Định hình các cơ sở giáo dục đại học dẫn dắt, đầu tư cho nhân lực STEM và công nghệ chiến lược, tháo gỡ bài toán thiếu giáo viên, giảm áp lực thi cử và chuẩn bị toàn diện cho năm học mới, những hoạt động nổi bật của Chính phủ và ngành Giáo dục - Đào tạo trong tuần qua cho thấy những bước chuyển mạnh mẽ trong triển khai Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo. Các hoạt động này không chỉ phản ánh tinh thần đổi mới, quyết liệt trong quản lý, điều hành mà còn mở ra những hướng đi mới để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực quốc gia.
'Sứ mạng của đại học là gì?' là một câu hỏi gần như không ngừng nghỉ trong giới học thuật từ khi Đại học Al Quaraouiyine được thành lập ở Morocco cho đến nay. Đây là một câu hỏi chạm đúng vào bản chất và cũng là nỗi trăn trở lớn nhất của giáo dục đại học thời hiện đại. Câu hỏi này không chỉ là một vấn đề lý thuyết, mà là một cuộc đối thoại sinh tử về mặt triết lý: Đại học là một định chế văn hóa - khoa học vị nhân sinh, hay là một doanh nghiệp tri thức?
Muốn thu hút và giữ chân nhân tài công nghệ, các trường đại học cần trở thành trung tâm đào tạo, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp.
Chính phủ ban hành quy định về giảng viên đồng cơ hữu trong các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học công lập.
Với các chính sách được ban hành nhằm phát triển đội ngũ nhân lực chất lượng cao, đại biểu Trịnh Thị Tú Anh kỳ vọng các chính sách mới sẽ chuyển từ tư duy hỗ trợ dàn trải sang đầu tư chiến lược.
Dự thảo Thông tư quy định ứng dụng công nghệ trong giáo dục đại học nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm liêm chính học thuật khi ứng dụng AI trong đào tạo, kiểm tra, đánh giá và nghiên cứu khoa học.
Sau nhiều năm thực hiện cơ chế công nhận đạt tiêu chuẩn chức danh giáo sư (GS), phó giáo sư (PGS), Việt Nam đang đứng trước một bước chuyển quan trọng khi Luật Giáo dục đại học năm 2025 giao quyền bổ nhiệm, miễn nhiệm chức danh này cho các cơ sở giáo dục đại học. Điều đó không chỉ làm thay đổi về quy trình hành chính mà còn là sự dịch chuyển căn bản về tư duy quản trị đại học, từ mô hình quản lý tập trung sang tự chủ thực chất, từ tư duy 'học hàm' sang vị trí việc làm gắn với trách nhiệm và hiệu quả cống hiến.
Đó là nhấn mạnh của GS, TS Nguyễn Tiến Thảo - Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học (Bộ Giáo dục và Đào tạo) trong cuộc trò chuyện với Nhân Dân cuối tuần về một số chính sách mới đã và đang triển khai nhằm mục tiêu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao - theo tinh thần Nghị quyết số 71-NQ/TW của Đảng, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước.
Ngày 10/6, phát biểu tại chương trình 'Homecoming for Vietnamese Scientists', Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn đưa ra những trăn trở với vị trí là người đứng đầu ngành Giáo dục. Trong đó, điều ông suy nghĩ nhiều hơn là tương lai của giáo dục đại học trong bối cảnh thế giới biến động nhanh chóng, đặc biệt dưới tác động của trí tuệ nhân tạo.
Trong suốt những thập kỷ qua, mô hình 'xét công nhân đạt tiêu chuẩn' chức danh GS, PGS cấp nhà nước đã hoàn thành sứ mệnh lịch sử của nó. Tuy nhiên, trước yêu cầu hội nhập quốc tế sâu rộng và sự đa dạng hóa của các mô hình đại học hiện đại, cơ chế này đã bộc lộ những giới hạn mang tính cấu trúc.
Trong tiến trình đổi mới giáo dục đại học theo hướng tự chủ, hiện đại và hội nhập quốc tế, đã đến lúc cần xem xét chuyển từ cơ chế xét công nhận chức danh giáo sư, phó giáo sư theo mô hình tập trung sang cơ chế để các cơ sở giáo dục đại học trực tiếp tuyển chọn, bổ nhiệm và quản lý đội ngũ học thuật trình độ cao.
Đại học tinh hoa không thể được đo bằng quy mô hay thứ hạng đơn thuần, mà phải bằng năng lực tạo ra tri thức mới và đóng góp thực chất cho đất nước.
Ở Việt Nam, kiểm định chất lượng giáo dục đại học đã góp phần quan trọng đưa các cơ sở giáo dục vào nền nếp quản trị. Tuy vậy, câu hỏi cần đặt ra trong giai đoạn tới là: sau khi đạt kiểm định, nhà trường có tiếp tục được thúc đẩy đổi mới mô hình đào tạo, nâng cao chất lượng nghiên cứu, phát triển dữ liệu quản trị, hình thành doanh nghiệp khởi nghiệp, mở rộng tác động xã hội và nâng cao vị thế học thuật hay không?
Phó thủ tướng Lê Tiến Châu ký Quyết định số 966 phê duyệt Đề án phát triển một số cơ sở giáo dục đại học lớn ở vùng Đông Nam Bộ theo hướng đạt trình độ tiên tiến của nhóm các cơ sở giáo dục đại học hàng đầu trong khu vực châu Á.
Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu ký Quyết định số 966/QĐ-TTg phê duyệt Đề án phát triển một số cơ sở giáo dục đại học lớn ở vùng Đông Nam Bộ theo hướng đạt trình độ tiên tiến của nhóm các cơ sở giáo dục đại học hàng đầu trong khu vực châu Á.
Trong kỷ nguyên số và cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 diễn ra mạnh mẽ, nguồn nhân lực chất lượng cao ngày càng được khẳng định là yếu tố then chốt quyết định năng lực cạnh tranh và sự phát triển bền vững. Chính vì vậy, việc xây dựng chiến lược phát triển, trọng dụng nhân lực chất lượng cao, đặc biệt là nhân lực khoa học công nghệ (KHCN) không chỉ là giải pháp cấp bách trước mắt, mà còn là 'bệ phóng' lâu dài để bắt kịp xu thế toàn cầu và hiện thực hóa khát vọng phát triển.
Để thực hiện các mục tiêu của Nghị quyết 57-NQ/TW và 71-NQ/TW, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh điểm nghẽn lớn nhất hiện nay là nguồn lực đầu tư cho giáo dục đại học, đặc biệt là đầu tư cho con người và môi trường nghiên cứu. Theo Bộ trưởng, đây là điều kiện then chốt để thu hút nhân tài và thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo.
Trong bài phát biểu tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Quốc gia Hà Nội (ĐHQGHN), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm không chỉ gửi gắm kỳ vọng về một nền giáo dục đại học hiện đại, tự chủ và khai phóng, mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước còn đặt ra sứ mệnh lớn lao cho các trường đại học Việt Nam trong kỷ nguyên phát triển mới của đất nước. Xung quanh nội dung này, Phóng viên Báo CAND đã có cuộc trao đổi với PGS.TS Đỗ Văn Dũng, nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP Hồ Chí Minh về những thách thức, sứ mệnh và cơ hội để đại học Việt Nam bứt phá.
Chính sách phát triển và thu hút nguồn lao động chất lượng cao không chỉ là giải pháp nhân sự, mà còn là nền tảng để cơ sở giáo dục đại học đổi mới chương trình đào tạo, nâng chuẩn chất lượng và đáp ứng tốt hơn yêu cầu của thị trường lao động.
Bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đại học Quốc gia Hà Nội đã tạo nên hiệu ứng mạnh mẽ trong đội ngũ những người làm giáo dục và quan tâm đến giáo dục. Bảy nhiệm vụ mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước giao cho Đại học Quốc gia Hà Nội không chỉ là những định hướng phát triển đối với một cơ sở giáo dục đại học trọng điểm.
Tại sự kiện Đại học Quốc gia Hà Nội (ĐHQGHN) tổ chức Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống vừa qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có bài phát biểu quan trọng, trong đó nhấn mạnh yêu cầu ĐHQGHN phải là nơi 'dám đi trước, dám thử nghiệm và mở đường' cho những mô hình mới về giáo dục, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Yêu cầu này không chỉ là định hướng riêng cho một cơ sở giáo dục đại học hàng đầu cả nước mà còn gợi mở một yêu cầu lớn hơn đối với toàn bộ nền giáo dục Việt Nam.
Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống ĐHQG Hà Nội vừa qua có ý nghĩa rất lớn đối với ĐHQG Hà Nội nói riêng và toàn bộ hệ thống giáo dục đại học Việt Nam nói chung trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới.
Từ một trung tâm đào tạo và nghiên cứu hàng đầu, ĐH Quốc gia Hà Nội đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ. Theo chuyên gia, đại học khởi nghiệp đổi mới sáng tạo là mô hình phù hợp nhất giúp rút ngắn khoảng cách với các đại học thế giới.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chỉ rõ, một đại học tinh hoa 'phải được đo bằng chất lượng học thuật, năng lực tạo tri thức mới, đào tạo nhân tài, phát triển công nghệ chiến lược và đóng góp thực chất cho đất nước, và uy tín được thừa nhận trên trường quốc tế'. Trên cơ sở đó, có thể thấy, Việt Nam đã có nhiều ưu thế nhưng cũng đang đối mặt không ít thách thức trước khi hình thành các đại học tinh hoa thật sự.
Phát biểu tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Quốc gia Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu phát huy vai trò tiên phong của giáo dục đại học trong đào tạo nhân lực chất lượng cao, phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới. Bài phát biểu không chỉ đặt ra định hướng phát triển đối với riêng Đại học Quốc gia Hà Nội, mà còn tạo động lực đổi mới mạnh mẽ đối với giáo dục đại học Việt Nam hiện nay.
Đại học Quốc gia Hà Nội không thể chỉ dừng ở vai trò đào tạo và nghiên cứu truyền thống, mà phải vươn lên thành đại học đổi mới sáng tạo, có năng lực tạo tri thức mới, phát triển công nghệ chiến lược, giải quyết các bài toán lớn của đất nước và hội nhập sâu với chuẩn mực quốc tế.
Tôi cho rằng, cần tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, tài chính, nhân lực và tự chủ đại học.
Tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Quốc gia Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã giao bảy nhiệm vụ trọng tâm cho Đại học Quốc gia Hà Nội. Đây cũng là những định hướng chiến lược quan trọng cho sự phát triển của giáo dục đại học Việt Nam trong giai đoạn mới.
Tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Quốc gia Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có bài phát biểu chỉ đạo mang tính chiến lược về phát triển giáo dục đại học. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đặc biệt nhấn mạnh: phải quyết liệt tháo gỡ các 'điểm nghẽn' về thể chế, quản trị, tài chính, nhân lực, tự chủ đại học, tự do học thuật, đầu tư cho khoa học cơ bản và công nghệ chiến lược.
Tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Quốc gia Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã giao 7 nhiệm vụ. Nhiều nội dung trong đó không chỉ dành cho Đại học Quốc gia Hà Nội, mà còn mang tính định hướng chiến lược đối với giáo dục đại học Việt Nam trong giai đoạn phát triển mới.
Người đứng đầu cơ sở giáo dục được toàn quyền quyết định việc sử dụng các nguồn tài chính đặt hàng hoặc giao nhiệm vụ để hoàn thành nhiệm vụ đào tạo, nghiên cứu khoa học và phát triển cơ sở giáo dục.
Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố dự thảo Nghị định quy định về tự chủ, cơ chế tài chính đối với giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp; chương trình trọng điểm quốc gia đào tạo tiến sĩ toàn thời gian.
Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa công bố dự thảo Nghị định quy định về tự chủ, cơ chế tài chính đối với giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp và chương trình trọng điểm quốc gia đào tạo tiến sĩ toàn thời gian để lấy ý kiến rộng rãi.
Phân bổ ngân sách Nhà nước cho giáo dục ĐH, giáo dục nghề nghiệp theo quy định pháp luật và sứ mạng, chất lượng, hiệu quả hoạt động cơ sở GD.
Trong dòng chảy hướng tới mô hình tăng trưởng dựa trên tri thức, khoa học, công nghệ và nguồn nhân lực chất lượng cao mà Nghị quyết số 02-NQ/TW đặt ra, Hà Nội đang đứng trước thời điểm bản lề để bứt phá. Từ góc nhìn của đại học kỹ thuật, GS.TS Lê Anh Tuấn, Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ các trường đại học, cao đẳng Hà Nội; Bí thư Đảng ủy Đại học Bách khoa Hà Nội cho rằng, khi các cơ sở giáo dục đại học thực sự trở thành nơi kiến tạo tri thức và công nghệ, khi nghiên cứu gắn với sản phẩm và những rào cản về cơ chế được tháo gỡ, khoa học, công nghệ sẽ mở ra không gian phát triển mới cho Thủ đô trong kỷ nguyên mới.
Trong bối cảnh giáo dục đại học chuyển mình mạnh mẽ theo hướng gắn với đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế, Trường Đại học Công nghệ Giao thông vận tải đang từng bước khẳng định vị thế bằng chiến lược phát triển dựa trên nội lực học thuật. Từ thúc đẩy sáng tạo trong sinh viên, hiện đại hóa chương trình đào tạo đến nâng tầm công bố khoa học quốc tế, Nhà trường cho thấy một hướng đi bài bản, bền vững trên hành trình vươn ra khu vực và thế giới.
Chính phủ ban hành Nghị định 125/2026/NĐ-CP về hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong các cơ sở giáo dục đại học. Đây là một bước đi quan trọng nhằm tái cấu trúc hệ sinh thái nghiên cứu trong trường đại học, thúc đẩy gắn kết giữa đào tạo, nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn.
Nâng cao chất lượng đại học là yêu cầu tất yếu khi tự chủ. Tuy nhiên, nếu các điều kiện về học hàm và công bố quốc tế trong dự thảo mới quá cao, chính sách dễ trở thành rào cản thực tế, kìm hãm đội ngũ nhà khoa học kế cận tại Việt Nam.
Trong bối cảnh Nghị quyết 71-NQ/TW xác định giáo dục đại học giữ vai trò nòng cốt trong phát triển nguồn nhân lực trình độ cao, việc hình thành hợp lực thực chất giữa Nhà nước - nhà trường - doanh nghiệp càng trở thành yêu cầu cấp thiết.
Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm không chỉ củng cố nền tảng quan hệ song phương mà còn mở ra một trục hợp tác mới: khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Từ thực tiễn hơn hai thập niên hợp tác với các đối tác Trung Quốc, Đại học Đà Nẵng đang cho thấy một hướng đi rõ ràng – chuyển từ giao lưu học thuật sang đồng kiến tạo tri thức và công nghệ lõi, góp phần định hình vai trò tiên phong của giáo dục đại học Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.
Nếu không có đại học mạnh, không có các nhà khoa học giỏi và đội ngũ các công trình sư, tổng công trình sư, không thể có công nghệ lõi. Nếu không có công nghệ lõi, không thể có sản phẩm chiến lược. Và nếu không có sản phẩm chiến lược, quốc gia sẽ không thể tự chủ, giàu mạnh hùng cường và phát triển bền vững.
Việc Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Thông tư số 26/2026/TT-BGDĐT là một nỗ lực trong tiến trình tái cấu trúc giáo dục đại học. Trong bối cảnh chất lượng nhân lực trở thành yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh quốc gia, mọi chính sách liên quan đến đội ngũ giảng viên đều cần được đặt trong tầm nhìn chiến lược dài hạn. Tuy nhiên, nếu chỉ dừng lại ở việc xây dựng chuẩn mà không cải cách cách đánh giá và không thiết kế lại cách phát triển đội ngũ, thì chuẩn hóa rất dễ trở thành một hệ thống hình thức, không khắc phục được những hạn chế cố hữu.
Tỉnh Đồng Nai đang đứng trước cơ hội lịch sử để tái thiết mạng lưới giáo dục khi chuẩn bị trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Sức hút từ các siêu dự án quốc gia mở ra thời cơ vàng để địa phương bứt phá trở thành trung tâm đào tạo nhân lực của khu vực Đông Nam Bộ và cả nước.
Theo GS.TSKH Nguyễn Đình Đức, muốn làm chủ công nghệ chiến lược, Việt Nam phải bắt đầu từ công nghệ lõi, với đại học là nơi nuôi dưỡng tri thức nền tảng và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.
Quan tâm đầu tư mạnh mẽ cho GD-ĐT để lĩnh vực này đóng góp thiết thực vào việc thúc đẩy mục tiêu tăng trưởng hai con số của đất nước.
Tại Hội thảo khoa học cấp Quốc gia 'Đào tạo và cung ứng nguồn nhân lực trong kỷ nguyên mới: Thực trạng và giải pháp', đại biểu đề xuất xây dựng hệ thống thông tin, dự báo cung - cầu nhân lực quốc gia và giao một cơ quan chuyên trách vận hành.
Trong thế kỷ XXI, công nghệ trở thành yếu tố cốt lõi quyết định năng lực cạnh tranh và vị thế của mỗi quốc gia.
Bộ GD&ĐT ban hành Thông tư số 20/2026/TT-BGDĐT quy định về kiểm định chất lượng cơ sở giáo dục đại học (Thông tư 20).
Chính phủ ban hành Nghị định số 125/2026/NĐ-CP quy định về hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong cơ sở giáo dục đại học.
Giáo dục đại học không chỉ là lĩnh vực đào tạo nhân lực, mà là trụ cột của hạ tầng tri thức quốc gia – nơi hội tụ và lan tỏa giá trị của khoa học, công nghệ, sáng tạo.
Thủ tướng Chính phủ vừa ký ban hành Quyết định số 530/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình thu hút chuyên gia, nhà khoa học là người nước ngoài và người Việt Nam ở nước ngoài về giảng dạy, nghiên cứu và làm việc tại các cơ sở giáo dục đại học và cơ sở giáo dục nghề nghiệp của Việt Nam.
Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, giáo dục không chỉ trở thành nền tảng phát triển con người, mà còn là động lực cốt lõi để nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Việc đầu tư đủ mạnh, có chiến lược dài hạn vào lĩnh vực này nhằm xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao gắn với khoa học và công nghệ chính là con đường tất yếu để đưa đất nước phát triển bền vững.