NSGN - Dưới thời Văn Lang, cương vực của nước ta theo như Đào Duy Anh xác định là: “Phía Bắc của Văn Lang - Âu Lạc lấn vào miền Nam tỉnh Quảng Tây ngày nay.
Tối 20-8, tại phường Quy Nhơn Nam, Nhà hát Nghệ thuật truyền thống tỉnh Gia Lai tổ chức buổi báo cáo chương trình nghệ thuật phục vụ du lịch năm 2026.
VHXQ - Hơn bảy thế kỷ trôi qua, dấu chân công chúa Huyền Trân trên hành trình trở về Đại Việt vẫn hiển hiện trong ký ức của cư dân ven biển Đà Nẵng. Điều còn lại hôm nay không chỉ là vài dòng chính sử, mà còn là những ngôi miếu, những truyền thuyết và lễ hội đã gìn giữ một phần ký ức về buổi đầu mở cõi phương Nam.
Tối 2-6, Đoàn Ca kịch Bài chòi Bình Định (thuộc Nhà hát Nghệ thuật truyền thống tỉnh Gia Lai) tổ chức buổi biểu diễn báo cáo tổng duyệt vở ca kịch bài chòi Huyền Trân công chúa sau 60 buổi tập luyện, dàn dựng nâng cao.
VHXQ - Việt Nam là quốc gia có không gian biển đảo rộng lớn với bờ biển trải dài hơn 3.260 km và gần 3.000 hòn đảo lớn nhỏ.
Tối 24/5, tại Khu di tích lịch sử văn hóa Hồ Sơn (xã Liên Minh, tỉnh Ninh Bình) diễn ra Lễ khai mạc Lễ hội Chùa Hổ Sơn năm 2026. Lễ hội năm nay diễn ra trong hai ngày 24 và 25/5 (tức ngày 8 và 9/4 năm Bính Ngọ âm lịch), gắn với Đại lễ Phật đản 2026 và kỷ niệm 686 năm ngày húy nhật Đức Thần mẫu Trần triều Huyền Trân Công chúa.
Sau nhiều năm vắng bóng, vở cải lương 'Duyên kiếp Bạch Trà' của Nhà hát Cải lương Hà Nội sẽ trở lại sân khấu Thủ đô vào tối 30-5 tới tại Rạp Chuông Vàng (72 Hàng Bạc, Hoàn Kiếm, Hà Nội).
Nhà hát Cải lương Hà Nội sẽ đưa vở diễn 'Duyên kiếp Bạch Trà' trở lại sân khấu vào cuối tháng 5/2026. Tác phẩm khai thác cuộc đời và số phận của Huyền Trân công chúa – câu chuyện tình yêu và sự hy sinh cao quý của người phụ nữ, nổi bật với hình tượng hoa bạch trà thuần khiết.
Ngày này năm xưa 24/4 ghi dấu nhiều sự kiện lịch sử quan trọng, nổi bật là chiến thắng Đăk Tô - Tân Cảnh (1972) phá vỡ 'vành đai thép' của Mỹ - Ngụy tại Tây Nguyên, ngày sinh cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập (1906), và ngày quân ta bao vây Sài Gòn trên mọi hướng năm 1975.
Trong 2 ngày 4 và 5/4, phần lễ của Lễ hội Quán Thế Âm Ngũ Hành Sơn Đà Nẵng đã diễn ra trong không khí trang nghiêm, đây là 1 trong 15 lễ hội quy mô lớn cấp quốc gia.
Trong 2 ngày 24 và 25.2 (tức mùng 8 - 9 tháng Giêng), Lễ hội đền Huyền Trân tại TP. Huế thu hút đông đảo người dân và du khách đến hành hương, tri ân tiền nhân đã góp phần mở mang bờ cõi Đại Việt.
Mùa xuân này-Bính Ngọ 2026, không thể không nhớ về một năm Bính Ngọ khác trong lịch sử, nơi khởi đầu cho vùng đất Quảng Trị ngày nay, không thể không nhớ về một người con gái đất Đại Việt chấp nhận ngàn dặm tha hương để mang về cho non sông một vùng đất tráng lệ án ngữ biên địa phương Nam từ thế kỷ XIV. Đất ấy bây giờ là cả một vùng rộng dài từ Quảng Trị tới bên kia đèo Hải Vân.
Bính Ngọ năm 2026 này không thể không nhớ về Bính Ngọ năm 1306 ấy, không thể không lắng nghe bao nhiêu nỗi niềm còn vang vọng Huyền Trân!
Với người dân Bình Thuận cũ (nay là khu vực Đông Nam tỉnh Lâm Đồng), mai vàng không chỉ là loài hoa chưng tết mà còn là một phần ký ức văn hóa. Trong đó, mai rừng mang vẻ đẹp riêng, mộc mạc, thanh khiết, gắn với những câu chuyện truyền thuyết và thú chơi dân dã của bao thế hệ.
Tọa lạc trên đồi Trầu, tháp Po Klong Garai là quần thể kiến trúc Chăm cổ kính, nơi lưu giữ tinh hoa văn hóa và lịch sử của vương quốc Chăm Pa tại Ninh Thuận.
Tháp Po Klong Garai tại Ninh Thuận là kiệt tác kiến trúc Chăm Pa 700 năm tuổi, nổi bật với kỹ thuật xây dựng bí ẩn và không gian văn hóa Katê linh thiêng.
Phường Điện Bàn hiện nay do ba đơn vị hành chính cũ là thị trấn Vĩnh Điện, phường Điện Minh và xã Điện Phương của thị xã Điện Bàn cũ nhập lại.
Cam Lộ, như ngữ nghĩa tên gọi của mình là 'sương ngọt' thấm vào trong đất đai, đồng bãi, cỏ cây muôn loài, chở che và dung dưỡng tâm hồn con người chất phác, thuần lương, qua thăng trầm dâu bể gạn đục khơi trong hình thành nên vùng đất xung yếu cả về kinh tế lẫn quân sự, tấp nập, phồn thịnh, được ví như một tiểu Trường An.
Tròn nửa thế kỷ trôi qua kể từ ngày đất nước trọn niềm vui, Bắc - Nam sum họp một nhà trong hòa bình, thống nhất; những ngày tháng ấy, hàng triệu người con đất Việt mừng vui, vất vả ngược xuôi vượt sông Thạch Hãn để vào Nam hay ra Bắc, tìm lại người thân yêu sau bao năm dài chiến tranh, ly tán. Làm sao quên dòng sông ấy từng là giới tuyến, gánh vác sơn hà, xã tắc trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc cho đến ngày đại thắng mùa Xuân năm 1975, non sông thu về một mối.
Hơn 700 năm trước, làng chài Nam Ô tại TP Đà Nẵng là một trong những địa điểm quan trọng trong hành trình giải cứu Công chúa Huyền Trân khỏi nghi lễ tuẫn táng của Chiêm Thành. Nơi đây không chỉ lưu dấu tích lịch sử mà còn sở hữu khu rừng thiêng Rú Cấm – nơi được truyền tụng có thần linh canh giữ, cấm kỵ mọi hành vi xâm phạm. Đến nay, khu rừng này vẫn là một vùng đất linh thiêng được người dân bảo vệ nghiêm ngặt.
Là một Ni sư, Ni sư Hương Tràng - tức Công chúa Huyền Trân không chỉ được thờ trong chùa với vai trò một nhà sư, một vị Phật, mà còn được thờ ở đền miếu với vai trò một vị thần.
Từ một thiếu niên không được đi học, không biết chữ nhưng chỉ 12 năm đèn sách đã đỗ Tiến sĩ, trở thành nhà khoa bảng đầu tiên của xứ Đàng Trong.
Đây là một vị công chúa nhà Trần, từng kết hôn với vua Chế Mân của nước láng giềng để đổi lấy hai vùng đất quan trọng cho Đại Việt.
Công chúa Huyền Trân - vị công chúa nhà Trần được ghi nhận là người có nhiều công lao trong hành trình mở cõi, nhưng chính sử không có nhiều ghi chép. Tuy nhiên, trong dân gian lại có không ít giai thoại về bà.
Bên cạnh cuộc hôn nhân chính trị vì đại cục đất nước, Huyền Trân công chúa đã có nhiều đóng góp to lớn khác đối với dân tộc và đạo pháp.
Với mục đích làm sáng tỏ cuộc đời và những đóng góp của Huyền Trân công chúa với đất nước, với Phật giáo Việt Nam, hội thảo khoa học 'Huyền Trân Công chúa: Cuộc đời và giai thoại' đã được tổ chức ngày 30.11 tại TP. Nam Định.
Việc nghiên cứu làm rõ hơn cuộc đời và những đóng góp của Huyền Trân Công chúa với đất nước, với Phật giáo là một việc làm hết sức cần thiết và có ý nghĩa quan trọng trong việc mang đến một nhận thức đầy đủ, đúng đắn về cuộc đời, đóng góp của một nhân vật lịch sử, đồng thời cũng là một ni sư của Phật giáo Việt Nam.
Đây là chủ đề hội thảo khoa học do Sở Văn hóa-Thể thao và Du lịch tỉnh Nam Định, Viện nghiên cứu Tôn giáo, UBND huyện Vụ Bản phối hợp tổ chức ngày 30/11, tại TP Nam Định. Hội thảo nhận được 53 tham luận của các nhà nghiên cứu trong nước.
Những đóng góp của công chúa Huyền Trân với dân tộc và Phật giáo Việt Nam cùng nhiều giai thoại và cả những điểm mờ gây tranh cãi về bà đã tiếp tục được làm sáng rõ hơn tại Hội thảo khoa học 'Công chúa Huyền Trân: Cuộc đời và giai thoại'.
Ngày 30 -11, tại Nam Định, Viện Nghiên cứu Tôn giáo thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phối hợp với Sở VH-TT-DL tỉnh Nam Định, UBND huyện Vụ Bản tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề 'Huyền Trân công chúa: Cuộc đời và Giai thoại'.
Ngày 30/11, tại thành phố Nam Định, Viện Nghiên cứu Tôn giáo (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) phối hợp Sở văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Nam Định, Ủy ban nhân dân huyện Vụ Bản tổ chức Hội thảo khoa học 'Huyền Trân công chúa: cuộc đời và giai thoại' với sự tham gia của nhiều nhà nghiên cứu, chuyên gia văn hóa, lịch sử.
Ngày 30 -11, tại Nam Định, Viện Nghiên cứu Tôn giáo thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phối hợp với Sở VH-TT-DL tỉnh Nam Định, UBND huyện Vụ Bản tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề 'Huyền Trân công chúa: Cuộc đời và Giai thoại'.
Ngày 30/11, tại tỉnh Nam Định, Viện Nghiên cứu Tôn giáo thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phối hợp với Sở văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Nam Định, Ủy ban Nhân dân huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định tổ chức Hội thảo khoa học Huyền Trân Công chúa: Cuộc đời và giai thoại.
Sáng 30-11, tại thành phố Nam Định, Viện nghiên cứu Tôn giáo thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tỉnh Nam Định và UBND huyện Vụ Bản phối hợp tổ chức Hội thảo khoa học 'Huyền Trân Công chúa: Cuộc đời và giai thoại' để nhìn nhận lại thân thế và cụm di tích liên quan đến nhân vật lịch sử trong phát triển du lịch
Vì lợi ích quốc gia, vị công chúa này đành đồng ý lấy một vị vua đã ngoài 80 tuổi. Sau khi chồng mất, bà được vua cha bí mật mang về nước để tránh phải lên giàn hỏa thiêu để chết theo.
Nhịp sống chậm của Huế khác hoàn toàn với vẻ huyên náo thường thấy ở một thành phố du lịch. Điều này đã làm nên nét đặc trưng của Huế, đòi hỏi du khách cảm sâu mới chạm được vào hồn cố đô.
Ngô Sĩ Liên ghi lại trong Đại Việt sử ký toàn thư sự việc giải cứu Huyền Trân như sau: Theo tục lệ Chiêm Thành, chúa chết thì bà hầu của chúa phải vào giàn thiêu để chết theo. Vua biết thế, sợ công chúa bị hại, sai bọn Khắc Chung, mượn cớ là sang viếng tang và nói với người Chiêm: 'Nếu công chúa hỏa táng thì việc làm chay không có người chủ trương, chi bằng ra bờ biển chiêu hồn ở ven trời, đón linh hồn cùng về, rồi sẽ vào giàn thiêu'. Người Chiêm nghe theo. Khắc Chung dùng thuyền nhẹ cướp lấy công chúa đem về, rồi tư thông với công chúa, đi đường biển loanh quanh, chậm chạp lâu ngày mới đến kinh đô.
Vì lợi ích quốc gia, vị công chúa này đành đồng ý lấy một vị vua đã ngoài 80 tuổi. Sau khi chồng mất, bà được vua cha bí mật mang về nước để tránh phải lên giàn hỏa thiêu để chết theo.
Theo ghi chép lịch sử, công chúa có nhan sắc vô cùng xinh đẹp, mái tóc dài óng mượt, da trắng mịn, chân dài. Nổi bật là cặp mắt buồn, đen, sâu thẳm nằm trên khuôn mặt màu hoa đào (người xưa gọi là 'đào quang diện').
Đây là một tỉnh ven biển thuộc vùng Nam Trung Bộ, có 7 đơn vị hành chính cấp huyện nhưng không có thị xã nào.