Những cuốn sách cổ của dân tộc Thái, Dao ở Sơn La là kho tri thức chứa đựng văn hóa, lịch sử hình thành và phát triển của đồng bào, là di sản văn hóa cần được giữ gìn, bảo tồn và phát huy giá trị.
Dù đang là thời điểm thu hút khách du lịch nhiều nhất trong năm, nhưng lượng khách đến Lào Cai vẫn chưa đạt kỳ vọng.
Trên địa bàn xã Vân Hồ, huyện Vân Hồ, có 5 dân tộc anh em cùng sinh sống, trong đó, cộng đồng dân tộc Dao chiếm hơn 15% dân số, với khoảng 1.500 người, sinh sống chủ yếu tại các bản Suối Lìn, Chiềng Đi 1, Sao Đỏ 1 và Sao Đỏ 2. Cùng với sự quan tâm và hỗ trợ của Nhà nước, bà con luôn ý thức giữ gìn, bảo tồn nét văn hóa truyền thống đặc sắc của dân tộc mình.
Từ vùng đất cách mạng Cao Bằng, một nhóm đồng bào Dao Đỏ vượt gần 2.000km về Tây Nguyên chọn vùng đất lành Đắk Wil, huyện Cư Jút, tỉnh Đắk Nông lập nghiệp. Họ lấy tên quê cũ đặt tên cho nơi định cư mới là Thái Học với ý nghĩa: dù ở vùng đất mới vẫn luôn nhớ về gốc tích, quê hương bản quán. Trải qua nhiều thăng trầm, dù cuộc sống có lúc khó khăn, cực nhọc, nhưng bà con đều bảo nhau giữ gìn bản sắc của dân tộc mình để luôn rực rỡ giữa núi rừng Tây Nguyên.
Anh Lý Tài Hân, thôn Noong Cuồng, xã Phúc Sơn (Lâm Bình) năm nay 24 tuổi. Bố mất sớm, Hân lớn lên trong giai điệu Páo Dung của mẹ.
Ngày nay, việc bảo tồn gìn giữ văn hóa truyền thống nói chung, ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số nói riêng, luôn được Đảng, Nhà nước quan tâm chú trọng đầu tư. Nhờ đó, ở nhiều vùng dân tộc thiểu số, người dân đã quan tâm thực hiện việc bảo tồn và gắn với phát triển kinh tế, điển hình là ở xã Tả Phìn (thị xã Sa Pa, Lào Cai).
Ngày 2/4, Hội Khuyến học tỉnh Yên Bái tổ chức hội nghị giao ban công tác quý 1, triển khai nhiệm vụ quý 2 năm 2024. Trong đó, thời gian tới sẽ mở 2 lớp dạy chữ Nôm Dao; trao quà, trao học bổng 'Vạn dặm yêu thương' và tư vấn nghề nghiệp cho học sinh trung học phổ thông.
Mới đây, Phòng Văn hóa Thông tin thị xã Sa Pa và xã Tả Phìn đã triển khai dự án 'Cung đường di sản văn hóa Dao'. Theo đó, bước đầu đưa 16 hộ dân người Dao đỏ tham gia dự án. Hiện tại, dự án đã được khởi động và thí điểm thực hiện tại 5 hộ gia đình.
Mỗi người ở một địa phương, một công việc khác nhau nhưng điểm chung ở họ chính là sự nhiệt tình, trách nhiệm với thôn, bản; luôn đặt lợi ích của tập thể lên hàng đầu.
Tại hội nghị tổng kết công tác thi đua, khen thưởng năm 2023, triển khai nhiệm vụ và phát động phong trào thi đua yêu nước năm 2024 của tỉnh Yên Bái, Hội Khuyến học tỉnh Yên Bái đã được trao Huân chương Lao động hạng Ba.
Một người đàn ông dân tộc Dao chỉ được coi là thực sự trưởng thành khi trải qua nghi lễ cấp sắc. Lễ cấp sắc không chỉ thể hiện ý nghĩa tâm linh mà còn mang ý nghĩa xã hội sâu sắc. Chúng tôi may mắn được chứng kiến một lễ cấp sắc của dân tộc Dao Lù Gang tại thôn An Bình (xã Tân Thành, huyện Bắc Sơn, tỉnh Lạng Sơn) cũng như được những người dân nơi đây chia sẻ về ý nghĩa tốt đẹp của nghi lễ này.
Với 25 nhóm ngành dân tộc cùng sinh sống, tỉnh Lào Cai có một kho tàng văn hóa vô cùng phong phú, đa dạng và giàu bản sắc. Bản sắc văn hóa dân tộc của Lào Cai không chỉ là di sản, mà còn là tài nguyên quan trọng trong phát triển kinh tế, xã hội. Việc bảo tồn, phát huy giá trị các di sản văn hóa của dân tộc Dao được tỉnh Lào Cai đặc biệt quan tâm và gìn giữ để các di sản văn hóa của dân tộc trở thành tài sản.
Ở xã Dền Sáng, huyện Bát Xát, tỉnh Lào Cai, ông Vàng Duần Phù, sinh năm 1971, người dân tộc Dao được biết đến là người uy tín, người thầy dạy chữ, dạy những đạo lý tốt đẹp cho lớp thanh niên trong cộng đồng dân tộc Dao đỏ tại đây.
Lớn lên bằng những lời ca, câu hát của đồng bào; biết thêu khăn, thêu váy từ thuở còn chăn trâu, cắt cỏ…, dường như hồn cốt của văn hóa đồng bào dân tộc Dao Quần Chẹt đã 'ngấm' sâu vào tâm hồn chị Dương Thị Kim Cảnh, ở xóm Tân Lập, xã Phú Xuyên (Đại Từ).
Người Dao ở Tây Bắc Việt Nam có kho tàng sách cổ rất lớn, họ coi sách như một báu vật, vì vậy việc giữ gìn bảo quản lưu truyền từ thế hệ nọ sang thế hệ kia, như một dòng chảy văn hóa không bao giờ ngừng.
Say mê với văn hóa truyền thống của dân tộc, tự mày mò nghiên cứu và truyền dạy cho các thế hệ trẻ, với mong muốn bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa của dân tộc mình, những người nghệ nhân ưu tú như ông Ma Thanh Sợi, Tẩn vần Siệu, vẫn ngày đêm miệt mài với các công việc 'vác tù và hàng tổng' không biết mệt mỏi.
Yên Bái có nhiều dân tộc thiểu số, quá trình sinh sống và lao động sản xuất, các dân tộc đã hình thành nên những giá trị văn hóa độc đáo, mang đậm bản sắc văn hóa tộc người riêng biệt và rất độc đáo.
Ngày 25/11, Hội Khuyến học tỉnh Yên Bái phối hợp với một số đơn vị tổ chức tổng kết lớp học chữ Nôm Dao tại xã Lương Thịnh, huyện Trấn Yên và công bố quyết định thành lập Câu lạc bộ Khuyến học xã Y Can.
Cứ vào thứ 7 hằng tuần, bất kể mưa nắng, ông Thân cần mẫn điều khiển chiếc xe máy cũ kỹ vượt quãng đường rừng ngoằn ngoèo gần 20km đến các điểm dạy chữ Nôm Dao.
Thông qua lớp dạy chữ Nôm Dao miễn phí, bà con người dân tộc Dao Tiền ở Hòa Bình được thấu hiểu hơn từ đó giúp bảo tồn, gìn giữ bản sắc văn hóa của dân tộc.
Trưởng Ban Công tác mặt trận Chảo Láo Chiếu (dân tộc Dao đỏ) có 60 năm tuổi đời với 26 năm tuổi Đảng là đảng viên gương mẫu, người có uy tín với cộng đồng người Dao ở thôn Ky Công Hồ, xã Tòng Sành (huyện Bát Xát).
'...Tích đức nhiều phúc, tích ác lắm họa/Đừng tức chuyện không đâu, trời có lúc xế bóng/Của đến bất nghĩa, ra đi dễ dàng... Đấy là một trong những trăm ngàn lời răn dạy của tổ tiên người Dao chúng tôi được ghi chép trong sách đạo lý dành cho con cháu muôn đời!', điềm đạm, khúc chiết, ông Bàn Văn Tiến người Dao Coóc Mùn, thôn Minh Lợi, xã Trung Minh (Yên Sơn) thong thả mở đầu câu chuyện như thế!
Sự kết hợp giữa văn hóa truyền thống với những nét hiện đại được giới trẻ sáng tạo trong cuộc sống không chỉ khẳng định cá tính riêng, mà còn cho thấy giới trẻ không hề lãng quên giá trị văn hóa truyền thống dân tộc. Họ đã và đang duy trì, phát triển theo cách rất riêng.
Qua các mạng xã hội, anh Triệu Sinh Đại, sinh năm 1989, ở xóm Mỏ Sắt, xã Hợp Tiến (Đồng Hỷ), đã và đang truyền tải những hình ảnh về cuộc sống thường ngày, những nét văn hóa đặc sắc của đồng bào dân tộc Dao.
'Tôi là người Dao đeo tiền, giữ gìn bản sắc văn hóa là trách nhiệm'. Đó là câu mở đầu cho cuộc gặp gỡ giữa chúng tôi và ông Bàn Công Hiến (trong ảnh), thôn Cầu Mạ, xã Yên Nguyên (Chiêm Hóa), người được mệnh danh là 'bảo tàng văn hóa' của người Dao Tiền nơi đây.
Nhân dịp kỷ niệm 120 năm du lịch Sa Pa (1903 - 2023) và hưởng ứng Giải Bóng chuyền nữ quốc tế VTV Cup Ferroli 2023, tỉnh Lào Cai tổ chức trưng bày ảnh đẹp về danh lam, thắng cảnh, văn hóa, con người Lào Cai.
Ở tuổi 61, Nghệ nhân Nhân dân Tẩn Vần Siệu, dân tộc Dao (xã Tả Phìn, thị xã Sa Pa, tỉnh Lào Cai) vẫn miệt mài lên lớp, dạy chữ cổ của người Dao cho nhiều thế hệ học trò vùng cao. Chỉ còn một bàn tay lành lặn và một bên mắt tinh anh, ông Tẩn Vần Siệu vẫn cần mẫn trên hành trình điền dã để sưu tầm, lưu trữ tư liệu quý về văn hóa dân tộc. Ông bảo 'Nếu không truyền dạy, dân tộc Dao sẽ sớm mất văn hóa'.
'Nhân chi sơ tính bản thiện' là bài học đầu tiên mà ông Đặng Văn Xuân, thôn Bản Pình, xã Trung Minh (Yên Sơn) dạy cho người học chữ Nôm Dao. Với ông Xuân học không chỉ để mọi người hiểu về ngôn ngữ, chữ viết mà còn giúp mọi người hiểu về nhân nghĩa, hiểu đạo lý làm người, giúp con người hướng thiện, tránh xa điều tà ác.
Vừa qua, cộng đồng người Dao ở thị xã Sa Pa nói riêng, người Dao của tỉnh Lào Cai và các tỉnh miền núi phía Bắc nói chung đã có dịp hội ngộ, giao lưu gặp gỡ tại Ngày hội khám phá các di sản văn hóa dân tộc Dao ở xã Tả Phìn (thị xã Sa Pa). Ngày hội không chỉ là dịp để tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống của người Dao mà còn góp phần quảng bá văn hóa dân tộc Dao đến du khách trong nước và quốc tế.
Theo Sở Du lịch tỉnh Lào Cai, trong dịp nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương và Lễ 30/4 - 1/5 (từ 29/4 - 3/5), các điểm du lịch của tỉnh Lào Cai đón khoảng 227.200 lượt khách, tổng doanh thu dịch vụ du lịch đạt 712 tỷ đồng, tăng hơn 53 % so với cùng kỳ năm 2022.
Trong 2 ngày 29 và 30/4, tại xã Tả Phìn, UBND thị xã Sa Pa tổ chức Ngày hội khám phá các di sản văn hóa dân tộc Dao năm 2023 bao gồm chuỗi các hoạt động văn hóa, văn nghệ hấp dẫn, thu hút đông đảo du khách trong nước và quốc tế cùng tham gia.
Hạ Long (Quảng Ninh) là một thành phố du lịch biển tấp nập. Vậy nhưng không phải ai cũng biết, Hạ Long còn ẩn chứa nét đẹp tinh tế, riêng có của những bản làng của đồng bào dân tộc thiểu số thấp thoáng giữa màu xanh núi rừng... như điểm nhấn trong không gian văn hóa độc đáo của thành phố bên bờ di sản.