Ở thôn Câu Đồng, xã Quảng Yên hôm nay, giữa nhịp sống của một vùng quê đang đổi thay, Đền thờ và lăng mộ Quận công Hoàng Bùi Hoàn vẫn giữ một dáng vẻ trầm mặc. Gần 300 năm qua, những khối đá xanh, những cột đá khắc chữ Hán và hệ thống tượng, linh vật nơi đây đã trở thành những dấu tích đặc biệt về một giai đoạn lịch sử của vùng đất xứ Thanh.
Trong nhà thờ Chi cụ Đồng Thần ở Đại Mỗ (phường Tây Mỗ, Hà Nội) vẫn lưu giữ nhiều dấu tích, tư liệu lịch sử và ký ức về các thế hệ dòng họ Nguyễn Quý.
Sáng 21/9 (tức 11/8 âm lịch), phường Việt Yên (thành phố Bắc Ninh) tổ chức lễ tưởng niệm 343 năm ngày mất của Hán Quận công Thân Công Tài (1683 - 2026). Ông là một danh nhân thời Lê Trung Hưng có nhiều đóng góp quan trọng trong việc mở mang giao thương, phát triển kinh tế, khởi dựng nền tảng cho sự phát triển của vùng Đông Bắc nước ta.
Mường Khô là một trong những cái nôi văn hóa lớn của đồng bào dân tộc Mường ở miền Tây xứ Thanh. Ngày nay, trung tâm của vùng đất này là xã Điền Lư.
Trong lịch sử Việt Nam thời Lê Trung Hưng, có những vị đại thần để lại tên tuổi bằng chiến công nơi trận mạc; có người nổi tiếng nhờ văn chương, khoa bảng; lại có người được hậu thế kính trọng bởi sự thanh liêm, chính trực giữa chốn quan trường. Đặng Đình Tướng hội tụ khá đầy đủ những phẩm chất ấy. Ông bước ra từ cửa Khổng sân Trình, thành danh bằng khoa cử, từng đảm trách việc chính trị, ngoại giao, quân sự; giữ nhiều chức vụ trọng yếu, được phong Thái phó, Quốc lão, Đại tư mã, Chưởng phủ sự, Đại tư đồ và tước Ứng Quận công. Nhưng điều còn lại sau gần ba thế kỷ không chỉ là một chuỗi dài chức tước. Đó là hình ảnh một bậc đại thần lấy đức độ làm gốc, lấy sự tận tụy làm phương châm, dùng tài năng để giúp nước và lấy sự tỉnh táo của người từng trải để giữ mình giữa một thời đại đầy những mối quan hệ quyền lực phức tạp.
Thuộc Cổ Bôn xưa, làng Ngọc Tích nằm bên sông Phồn và kênh Bắc không chỉ có cảnh quan thanh bình, tươi đẹp, nơi đây còn là vùng đất lưu giữ nhiều dấu tích và truyền thống văn hóa tốt đẹp.
Tại phường Quế Võ (Bắc Ninh), Hội đồng Gia tộc chi Can Vũ (dòng họ Nguyễn Đức) tổ chức công chiếu bộ phim tư liệu “Hội Quận công Đại vương và dòng họ võ tướng Kinh Bắc” góp phần lưu giữ tư liệu về dòng họ, giáo dục truyền thống, bồi đắp tình yêu quê hương, hướng về cội nguồn cho các thế hệ con cháu.
Có những di tích không đồ sộ, nhưng chỉ cần đứng trước những pho tượng đá phủ màu thời gian, người ta vẫn có thể cảm nhận một phần lịch sử đã đi qua. Lăng Quận Mãn ở phường Đông Quang, tỉnh Thanh Hóa là một nơi như thế. Gần 300 năm trôi qua, tượng đá, văn bia và dấu tích kiến trúc nơi đây vẫn lặng lẽ kể câu chuyện về một con người, một thời đại và tài nghệ của những người thợ đá xứ Thanh.
Bao đời nay, Kinh Bắc được nhắc đến là miền đất văn hiến, khoa bảng với những câu phương ngôn đã đi vào tâm thức nhiều thế hệ như: "Đi lên gặp Tiến sĩ, đi xuống gặp Quận công" hay quê hương của những ông Trạng, ông Nghè, ông Cống... Lời truyền tụng ấy là sự khái quát cô đọng về một vùng đất hội tụ hiền tài, nơi truyền thống hiếu học đã trở thành cốt cách văn hóa, góp phần kiến tạo nền văn hiến và bản sắc Bắc Ninh.
Sáng 11/8, tại đền thờ và lăng mộ Kỳ vĩ Quận công Nguyễn Văn Tường ở làng An Cư, thôn Tây Phước, xã Nam Cửa Việt, Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Nam Cửa Việt, gia đình hậu duệ Kỳ vĩ Quận công Nguyễn Văn Tường, Báo và phát thanh, truyền hình Quảng Trị phối hợp tổ chức lễ tưởng niệm 140 năm ngày mất Kỳ vĩ Quận công Nguyễn Văn Tường (1886-2026).
Tiến Quận công Lê Văn Hiểu sống và làm quan nửa đầu thế kỷ XVII, là tướng nhà Lê - Trịnh. Cuộc đời binh nghiệp dẫu nhiều thăng trầm song với người dân đất Năng Cải xưa, ông là vị phúc thần có nhiều dấu ấn, được dân làng tôn kính.
Nằm trên đỉnh núi Nàng Tiên, đền Tam Lang là địa chỉ văn hóa tâm linh giàu giá trị ở vùng đất Trà Sơn, huyện Can Lộc (cũ), tỉnh Hà Tĩnh.
Năm 2025, tỉnh Quảng Trị cùng cả nước kỷ niệm 140 năm ngày vua Hàm Nghi ban Chiếu Cần Vương (1885-2025), mở đầu phong trào Cần Vương chống thực dân Pháp. Nhắc đến phong trào Cần Vương, không thể không nói đến 2 vị Phụ chính đại thần giữ vai trò quan trọng trong phái chủ chiến phò vua Hàm Nghi, đó là Nguyễn Văn Tường và Tôn Thất Thuyết. Năm 2026 cũng tròn 140 năm ngày mất của Phụ chính đại thần Nguyễn Văn Tường (30/7/1886-30/7/2026).
Sáng 27/7, Thường trực Đảng ủy xã Nam Cửa Việt làm việc với Báo và phát thanh, truyền hình Quảng Trị để thống nhất nội dung kế hoạch tổ chức lễ kỷ niệm 140 năm ngày mất Kỳ vĩ Quận công Nguyễn Văn Tường. Tham gia buổi làm việc có đại diện gia đình Kỳ vĩ Quận công Nguyễn Văn Tường.
Nằm yên bình bên hạ lưu sông Chu, từ đường họ Nguyễn Đình ở thôn Lam Vỹ, xã Thiệu Vũ (nay là xã Thiệu Tiến) không chỉ là một công trình kiến trúc cổ kính mà còn là biểu tượng của tinh thần hiếu học, lòng yêu nước và truyền thống “uống nước nhớ nguồn” của một trong những dòng họ tiêu biểu ở xứ Thanh.
Đền thờ Dực Quận công Lê Bùi Vị (xã Lưu Vệ) - vị danh nhân có nhiều đóng góp đối với quê hương, đất nước, hiện đã xuống cấp sau nhiều năm tồn tại. Việc tôn tạo di tích không chỉ góp phần bảo tồn giá trị lịch sử, văn hóa mà còn tạo không gian giáo dục truyền thống cho các thế hệ hôm nay và mai sau.
Nằm trên địa bàn thôn Cẩm Trướng, xã Định Hòa, Phủ Cẩm là một trong những điểm đến tâm linh giàu giá trị văn hóa.
Sáng 28/6, tại Di tích lịch sử quốc gia Mộ và Nhà thờ Trấn Quốc công Bùi Tá Hán (phường Nghĩa Lộ), tỉnh Quảng Ngãi đã trang trọng tổ chức Lễ dâng hương, dâng hoa kỷ niệm 530 năm Năm sinh Trấn Quốc công Bùi Tá Hán (1496 - 2026).
Sáng 20/6, xã Vĩnh Thành tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng Di tích lịch sử văn hóa cấp tỉnh đối với Đền thờ Tô Thế Huy. Dự buổi lễ có đồng chí Phùng Thị Kim Nga - Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh cùng lãnh đạo một số sở, ngành của tỉnh.
HNN.VN - Nép mình bên những khúc quanh yên bình của dòng Hương, Bao Vinh - Thế Lại Thượng là hai mảnh ghép di sản vô giá, kết tinh trọn vẹn những thăng trầm lịch sử và chiều sâu văn hóa của xứ Thuận Hóa xưa - Huế nay.
Ông người làng Đông Biện thuộc xã Biện Thượng, sống trong giai đoạn Trung hưng nhà Lê. Bởi sự nhân hậu và có ơn lớn với họ Trịnh thuở còn nghèo khó nên về sau được các đời chúa Trịnh báo đáp.
Việc sắp xếp lại các đơn vị hành chính, thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp không chỉ kiến tạo không gian mới cho làng, xã. Nhiều tồn tại, hạn chế trong lĩnh vực văn hóa đã được giải quyết, tháo gỡ ngay từ cơ sở, mở ra cơ hội mới thúc đẩy văn hóa phát triển bền vững.
Nằm bên dòng sông Chu, làng Hải Lịch - Hương Nhượng được lập dựng cách ngày nay khoảng 7 thế kỷ. Nơi đây còn là chốn dừng chân của những khai quốc công thần nhà Lê có nhiều đóng góp trong khởi nghĩa Lam Sơn.
Là tướng theo Đinh Bộ Lĩnh đánh trận, khi đất Hoa Lư bị bao vây, với tài năng võ nghệ ông đã tả xung hữu đột đã đánh tan quân giặc, vì thế ông còn được biết đến với tên gọi 'Đinh Can Thành'. Sau khi mất ông được phong Thần hoàng làng, người dân đời đời phụng thờ. Đó là Đô đốc Quận công Lê Quốc Thực - người làng Cẩm Trướng, xã Định Hòa, dân gian thường gọi ông là Đức Thánh Lê, hay Lê Tướng công, Lê Quận công.
Ngày 27-5, UBND xã Hát Môn tổ chức hội nghị lấy ý kiến nhân dân và các cơ quan, đơn vị về dự kiến đặt tên đường trên địa bàn xã.
Một sáng xuân, tôi về lại vùng quê Ái Tử (xã Ái Tử, tỉnh Quảng Trị) nằm bên Quốc lộ 1-con đường thiên lý Bắc-Nam, chợt như nghe văng vẳng bên tai liên khúc bi tráng ca chiến trận 'Hòn Vọng Phu' của cố nhạc sĩ Lê Thương, như một tượng đài âm thanh sừng sững trong tâm cảm. Đất nước từ bao đời trải qua nhiều chiến chinh, tao loạn nên hình tượng hòn Vọng Phu xuất hiện ở nhiều nơi, đặc biệt nơi biên viễn, cũng là điều dễ hiểu. Nhưng vì sao biểu tượng ấy lại gắn với vùng đất Quảng Trị qua câu ca dao vang vọng từ ngàn xưa: 'Mẹ thương con ra cầu Ái Tử/Vợ trông chồng lên núi Vọng Phu'. Địa danh Ái Tử cũng thật lạ, dường như chỉ có ở Quảng Trị.
Triều Mạc (1527-1592) là một trong những vương triều có nhiều đóng góp vào sự phát triển của nền văn hóa dân tộc. Trong hoạt động khuyến học, vương triều Mạc đã tạo ra những thành tựu lớn, góp phần làm phong phú cho hoạt động khuyến học của người Việt Nam.
Nằm bên tả ngạn sông nhà Lê, thôn Câu Đồng, xã Quảng Yên (trước đây là xã Quảng Trạch, huyện Quảng Xương) mang vẻ đẹp yên bình của một miền quê giàu truyền thống lịch sử và văn hóa. Trải qua bao biến thiên của thời gian, vùng đất này không chỉ lưu giữ những nét đẹp của của làng quê Việt mà còn gắn liền với quá trình hình thành và phát triển gần 500 năm của dòng họ Hoàng Bùi.
Thật lạ, có những câu thơ, dù chỉ đọc thoáng qua nhưng rồi lại nhớ mãi, có thế bởi tự dưng lại nhớ đến bài tứ tuyệt Vũ Hoàng Chương tặng Vũ Bằng: 'Có bằng nói láo bốn mươi năm. Vũ ấy mà sao giọng vẫn văn. Hay tại đa ngôn đa báo hại. Giường tiên trời phạt chẳng cho nằm'.
Xác định văn hóa là nền tảng tinh thần, là động lực thúc đẩy phát triển toàn diện, xã Xuân Hòa đã huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, người dân và doanh nghiệp, triển khai đồng bộ các giải pháp với nhiều việc làm thiết thực. Trong đó, việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trên địa bàn đã gặt hái được những kết quả đáng ghi nhận.
Sáng 12/4, tại thôn Vĩnh Lại, UBND xã Liên Minh phối hợp với dòng họ Phạm Đình tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng Di tích quốc gia Từ đường họ Phạm Đình.
Dòng họ Hoàng Nghĩa là biểu tượng tiêu biểu cho truyền thống trung quân ái quốc và tinh thần thượng võ của người xứ Nghệ.
Xã Hoằng Lộc từ lâu đã được biết đến là vùng quê khoa bảng, đất học của xứ Thanh. Trải qua hàng trăm năm với bao thế hệ, tinh thần hiếu học vẫn được gìn giữ và lan tỏa, trở thành niềm tự hào của người dân nơi đây.
Sáng 3-4, Đoàn Đảng ủy - HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ Việt Nam các xã: Thanh Bình, Bình Thành, Tân Thạnh, Tân Long, An Long cùng đại diện dòng tộc đã đến dâng hương, dâng lễ tại Đền thờ Thượng tướng Quận công Trần Văn Năng ở xã Thanh Bình, tỉnh Đồng Tháp.
Sáng 2/4 (tức 15/2 Âm lịch), tại sân vận động thôn Sản, UBND xã Vân Sơn (Bắc Ninh) tổ chức lễ hội truyền thống và đón nhận Bằng xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh đình Hữu Sản.
Cứ đến mùng 10 tháng Giêng hằng năm, người dân làng Muỗng Do, xã Điền Lư, tỉnh Thanh Hóa và các vùng lân cận lại nô nức mở hội. Lễ hội Mường Khô thuở ban đầu chỉ là những nghi thức thờ cúng, tế lễ trong phạm vi gia đình, dòng họ Hà Công. Theo thời gian, cùng với sự lan tỏa của ký ức cộng đồng, lễ tế ấy dần trở thành lễ hội chung của cả một vùng Mường, nơi người dân gửi gắm niềm tri ân, ước vọng và niềm tin vào một năm mưa thuận, gió hòa.
Sáng 15/3 (tức 27 tháng Giêng năm Bính Ngọ), UBND phường Kỳ Lừa tổ chức Hội đầu pháo Kỳ Lừa năm 2026. Đây là điểm nhấn độc đáo trong Lễ hội đền Kỳ Cùng – đền Tả Phủ (di sản văn hóa phi vật thể quốc gia).
Đặc sắc nhất trong lễ hội đền Kỳ Cùng - đền Tả Phủ là màn tranh cướp đầu pháo, được truyền tụng đã có từ thế kỷ XVII.
Ngày khai hội, người dân hai bên các tuyến phố từ đền Tả Phủ về đền Kỳ Cùng đã mở hội, làm các mâm lễ lớn dâng cúng Tả đô đốc Hán Quận công Thân Công Tài và quan lớn Tuần Tranh.
Ngày 10/3, Ủy ban nhân dân hai phường Kỳ Lừa và Đông Kinh tỉnh Lạng Sơn, tổ chức khai mạc Lễ hội đền Kỳ Cùng-Tả Phủ năm 2026. Lễ hội đã thu hút số lượng lớn khách du lịch trong và ngoài tỉnh tới tham dự.
Lễ hội đền Kỳ Cùng – đền Tả Phủ (diễn ra từ ngày 22 đến ngày 27 tháng Giêng) từ lâu đã trở thành điểm hẹn văn hóa quen thuộc của người dân và du khách mỗi dịp đầu xuân về với xứ Lạng. Đây là lễ hội có quy mô lớn nhất tỉnh Lạng Sơn, không chỉ là sinh hoạt tín ngưỡng quan trọng trong đời sống tinh thần của người dân địa phương mà còn thu hút đông đảo du khách thập phương đến tham dự, trẩy hội đầu năm. Đến thời điểm này, các công tác chuẩn bị phục vụ lễ hội đã cơ bản hoàn tất, sẵn sàng cho một mùa lễ hội trang trọng, quy mô, xứng tầm Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Trong khuôn khổ Lễ hội Đền Vạn Lộc năm 2026, sáng 5/3, phường Cửa Lò tổ chức khai mạc giải đua thuyền truyền thống và tổng kết, trao giải các hoạt động thể thao.
Ngày 4/3, tại di tích lịch sử văn hóa quốc gia Sinh từ Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc (tổ dân phố Tân Phượng, phường Đa Mai), Ban Quản lý di tích phường Đa Mai tổ chức lễ dâng hương tưởng niệm Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc nhân kỷ niệm 313 năm ngày sinh và 250 năm ngày kỵ húy của Việp Quận công. Dự lễ dâng hương có lãnh đạo phường Đa Mai cùng đông đảo Nhân dân địa phương.
Về vùng đất Mường Khô trong những ngày đầu xuân Bính Ngọ, khắp các bản làng ngập tràn bầu không khí tươi vui, phấn khởi. Đồng bào các dân tộc nơi đây đang náo nức hòa mình vào các tiết mục văn nghệ, tạo nên thanh âm rộn rã của Lễ hội Mường Khô (xã Điền Lư), sự kiện văn hóa tâm linh lớn nhất vùng, diễn ra vào mùng 10 tháng Giêng âm lịch hằng năm.
Lăng Dinh Hương thuộc làng Dinh Hương (xã Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Ninh) là một quần thể kiến trúc điêu khắc đá độc đáo thời hậu Lê.
Mâm xôi ngũ sắc tại Lễ hội Lồng Tông (xã Lâm Bình, Tuyên Quang) vừa được xác lập kỷ lục là 'Mâm xôi ngũ sắc lớn nhất Việt Nam'.
Lễ cầu quốc thái dân an tại chùa Trường Ninh (xã Tiên Điền, Hà Tĩnh) với mong muốn cho đất nước phát triển thịnh vượng, mưa thuận gió hòa, Nhân dân an cư lạc nghiệp.