Với gần 500.000 xe tiêu thụ sau 9 tháng đầu năm 2026, thị trường ô tô Việt Nam đang đứng trước cơ hội lịch sử để tiến tiệm cận cột mốc 700.000 xe trong cả năm, thiết lập kỷ lục quy mô chưa từng có và tạo đà cho bước bứt phá của ngành công nghiệp ô tô nội địa.
Việc cánh cửa châu Âu bị thu hẹp hạn ngạch sẽ buộc các tập đoàn ô tô Trung Quốc phải nhanh chóng điều chỉnh luồng xuất khẩu trên toàn cầu, trong đó khu vực Đông Nam Á nói chung và Việt Nam nói riêng đang đứng trước nguy cơ trở thành điểm đến ưu tiên của "làn sóng thứ hai" các dòng xe hybrid và xe điện hóa năng lượng mới.
Theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về trụ sạc, trạm sạc xe điện (QCVN 32:2026/BCT), các trạm sạc bắt buộc phải tuân thủ tiêu chuẩn kỹ thuật về cổng nối, chế độ sạc và thông số vận hành nhằm đảm bảo sự tương thích và khả năng dùng chung cho mọi dòng xe điện. Tuy nhiên, trên thực tế, hạ tầng sạc điện tại nhiều nơi vẫn đối mặt với nhiều bất cập, gây ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của hệ thống xe điện và lãng phí nguồn lực xã hội.
Từ 1/7/2027, quy chuẩn kỹ thuật mới về trụ sạc, trạm sạc xe điện có hiệu lực, đặt ra yêu cầu chung về kỹ thuật và an toàn, nhưng không đồng nghĩa VinFast/V-Green phải mở mạng lưới cho mọi thương hiệu.
Thông tư 61/2026/TT-BCT đi kèm QCVN 32:2026/BCT tạo khung kỹ thuật mới đối với trụ, trạm sạc xe điện, đồng thời đưa ra lộ trình chuyển tiếp cho các hệ thống đã hoạt động. Theo các chuyên gia, đây không chỉ là việc bổ sung yêu cầu an toàn, mà còn cho thấy cách tiếp cận mới, coi trạm sạc như một hệ thống năng lượng và hệ thống số.
Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia mới về trụ sạc, trạm sạc xe điện được kỳ vọng giúp hạ tầng sạc tại Việt Nam dần thoát khỏi tình trạng mỗi hãng một hệ sinh thái. Tuy nhiên, xe điện khác hãng có được cắm sạc hay không vẫn phụ thuộc vào nhiều yếu tố.
Thông tư 61 hướng tới quy chuẩn trạm sạc cho tất cả các hãng xe trong nước và các hãng xe nước ngoài nhập khẩu vào Việt Nam.
Bộ Công Thương cho biết quy định “dùng chung” đối với trạm sạc xe điện nhằm tạo chuẩn kỹ thuật thống nhất để các phương tiện có cấu hình tương thích có thể kết nối. Tuy nhiên, việc có cung cấp dịch vụ cho xe của hãng khác hay không còn phụ thuộc phương thức kinh doanh của nhà đầu tư và thỏa thuận với người sử dụng.
Quy chuẩn trạm sạc xe điện mới sẽ đặt lại “luật chơi” của thị trường hạ tầng, khi cuộc đua giữa các doanh nghiệp không chỉ nằm ở số lượng điểm sạc mà ngày càng phụ thuộc vào độ phủ, khả năng liên thông, an toàn và chất lượng vận hành...
Quy chuẩn QCVN 32:2026 yêu cầu trạm sạc phải bảo đảm khả năng kỹ thuật để dùng chung cho tất cả xe điện, nhưng có đồng nghĩa bắt buộc chia sẻ quyền sử dụng trạm sạc?
Quy chuẩn mới về trạm sạc xe điện có hiệu lực từ năm 2027 đặt ra yêu cầu về khả năng tương thích kỹ thuật. Nhưng điều đó có đồng nghĩa VinFast phải mở mạng lưới sạc cho xe điện của hãng khác?
Từ 1/7/2027, các trạm sạc xe điện thuộc phạm vi điều chỉnh sẽ phải tuân thủ Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia mới. Với những trạm đang hoạt động, chủ đầu tư, chủ sở hữu và đơn vị vận hành có thời hạn rà soát, khắc phục những yêu cầu chưa đáp ứng.
Từ ngày 1/7/2027, trụ sạc, trạm sạc xe điện thuộc phạm vi điều chỉnh sẽ phải đáp ứng các yêu cầu mới về an toàn điện, quản lý công suất, giám sát, dữ liệu và vận hành. Các trạm đang hoạt động có thời gian chuyển tiếp để rà soát và khắc phục những nội dung chưa đáp ứng quy chuẩn.