Đưa di sản Hán Nôm xứ Quảng vào đời sống đương đại

VHXQ - Trong kho tàng di sản văn hóa xứ Quảng, Hán Nôm là một lớp ký ức đặc biệt. Đó không chỉ là những văn bản cổ được viết bằng chữ Hán, chữ Nôm, mà còn là vật lưu giữ lịch sử vùng đất, dòng họ, làng xã, truyền thống khoa bảng, đạo lý gia phong và những dấu ấn văn hóa của nhiều thế hệ.

'Ma nhai núi Non Nước' trên hành trình trở thành di sản tư liệu UNESCO

UBND tỉnh Ninh Bình vừa cho biết kế hoạch tổ chức tọa đàm quốc tế với chủ đề 'Hành trình đến di sản tư liệu UNESCO - Ma nhai núi Non Nước'.

Làm rõ giá trị nổi bật của văn khắc Hán Nôm trên núi Non Nước

Các chuyên gia trong nước và thế giới sẽ trao đổi làm rõ giá trị nổi bật của hệ thống văn khắc Hán Nôm trên núi Non Nước trong quá trình lập hồ sơ đề nghị UNESCO ghi danh.

Nữ tiến sĩ đưa mỹ thuật cổ đến gần đời sống đương đại

Là giảng viên Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam, PGS.TS.Trang Thanh Hiền nằm trong danh sách hiếm hoi những nhà nghiên cứu theo đuổi lĩnh vực mỹ thuật cổ truyền, mỹ thuật dân gian trong nghiên cứu mỹ thuật Việt Nam.

Mở cánh cửa bảo tồn di sản tư liệu

Kho tàng ký ức lịch sử và văn hóa Việt Nam - gọi tên là di sản tư liệu đang từng ngày được quan tâm thông qua các hoạt động bảo tồn, phát huy.

Từ văn bia tới bản rập: Dấu ấn di sản và nguồn cảm hứng dẫn lối sáng tạo Việt

Triển lãm 'Bản rập trong nghiên cứu và sáng tạo mỹ thuật' không chỉ là cuộc trưng bày học thuật hiếm có, mà còn là hành trình đối thoại với quá khứ.

Gìn giữ và phát huy giá trị bảo vật quốc gia ở Lào Cai

Từ lâu, Lào Cai được biết đến không chỉ bởi cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ, mà còn vì kho tàng di sản đặc sắc của cộng đồng các dân tộc. Đến nay, tỉnh đã có 3 hiện vật được công nhận là bảo vật quốc gia gồm: trống đồng Pha Long, trống đồng Gia Phú và thạp đồng Hợp Minh. Đây là niềm tự hào to lớn, đồng thời đặt ra trách nhiệm trong công tác bảo tồn và phát huy giá trị.

Ứng dụng bản rập trong nghệ thuật đương đại

Trong thời đại công nghệ số hóa và nghệ thuật đa phương tiện phát triển mạnh mẽ, những phương pháp thủ công truyền thống tưởng như đã lùi vào dĩ vãng lại đang tìm được chỗ đứng mới trong nghiên cứu học thuật và sáng tạo nghệ thuật đương đại, một trong số đó là bản rập.

Bản rập – dấu nối giữa di sản và sáng tạo đương đại

Hơn một thế kỷ sau khi kỹ thuật làm bản rập được đưa vào Việt Nam, những tấm 'bản sao' văn bia không chỉ dừng lại ở chức năng lưu giữ tư liệu cho giới nghiên cứu. Từ phòng học, giảng đường đến không gian sáng tạo, bản rập đã trở thành cầu nối giữa di sản và mỹ thuật đương đại – nơi những đường khắc cổ xưa tiếp tục truyền cảm hứng cho thế hệ nghệ sĩ hôm nay.

Triển lãm 'Bản rập trong nghiên cứu và sáng tạo mỹ thuật'

Thông qua hoạt động rập các văn bia, họa tiết trên đá, gỗ, đất nung từ các di tích mỹ thuật cổ, những tác phẩm bản rập từ xưa đến nay đã trở thành một phần không thể thiếu trong quá trình nghiên cứu, hình thành nên các công trình nghiên cứu mỹ thuật...

Bản rập trong nghiên cứu và sáng tạo mỹ thuật

Bản rập không chỉ giúp hệ thống hóa hoa văn trang trí trên đá, gốm, gỗ ở các di tích mỹ thuật, mà còn có thể trở thành những bức tranh mang hồn cốt Việt.

Trưng bày 50 bản rập tiêu biểu trong nghiên cứu và sáng tạo mỹ thuật

Từ 18-30/8, Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam tổ chức triển lãm 'Bản rập trong nghiên cứu và sáng tạo mỹ thuật', nhân kỷ niệm 100 năm thành lập trường và 47 năm thành lập khoa Lý luận, Lịch sử và Phê bình mỹ thuật.

Những vùi khuất của đất học từng sản sinh 5 vị đại khoa

Trong danh sách các làng khoa bảng Việt Nam, không có xã Lạc Tràng, ở ngay nơi từng là Lạc Tràng.

Chuyện học xưa và nay: Hai đại khoa trở thành nhà giáo dục nổi tiếng khí phách

Khác quê, khác họ, đỗ đạt cũng khác khoa, nhưng Văn Đức Giai và Lê Đình Diên được xem là hai vị Tiến sĩ triều Nguyễn có nhiều nét tương đồng: Khí phách, yêu nước.

Văn hóa Đông Sơn - chiến tranh và hòa bình (kỳ 11): Những chiếc rìu chiến lưỡi xéo

Hãy cùng nhắc lại một câu chuyện theo trí tưởng tượng từ số trước. Trước mắt tôi là đội quân hơn 300 chiến binh Đông Sơn - những người được nhận diện qua các di tích mộ táng và qua hình khắc, tượng nặn của các nghệ nhân chế tác đồ đồng Đông Sơn. Họ xuất hiện khi thì trên thuyền, khi thì hành quân bộ, thi thoảng cưỡi voi trận hoặc sánh bước bên những chiến mã.

Nghệ thuật thị giác cố đô Hoa Lư: Kết nối di sản với du lịch sáng tạo

Di sản nghệ thuật thị giác của cố đô Hoa Lư không chỉ là một phần của lịch sử mà còn là nguồn tài nguyên quý giá cho công nghiệp văn hóa và du lịch. Những giá trị nghệ thuật truyền thống từ hội họa, điêu khắc, kiến trúc đến thủ công mỹ nghệ có thể được chuyển hóa thành những sản phẩm sáng tạo, phục vụ nhu cầu trải nghiệm văn hóa của du khách đương đại.

Văn hóa Đông Sơn - Chiến tranh và Hòa bình (kỳ 6): Chân dung thần chiến tranh và hòa bình trên các qua đồng Đông Sơn

Tiếp theo phần mô tả chân dung thần hộ mệnh trên các phiến giáp đồng và một số loại vũ khí Đông Sơn, tôi muốn dành buổi 'Đêm đêm rì rầm trong tiếng đất' tuần này giới thiệu và phân tích những biểu tượng thần chiến tranh trên chuôi một loại qua đồng - vũ khí phổ biến và đặc trưng của chiến binh Đông Sơn thuộc nhóm Tây Âu (hay Tây Vu).

Đam mê nghệ thuật in rập văn bia truyền thống

Trên mỗi văn bia in hằn dấu vết thời gian, từng dòng chữ khắc mờ đều chứa những câu chuyện lịch sử đang chờ được kể lại. Nhà nghiên cứu Đào Xuân Ngọc đã mở ra cánh cửa đặc biệt để những câu chuyện ấy được tái hiện, không chỉ bằng trí tuệ mà còn bằng tâm huyết và xúc cảm nghệ thuật.

Văn hóa Đông Sơn - Chiến tranh và Hòa bình (kỳ 4): Thần hộ mệnh đội 'đền thiêng' Đông Sơn

Chúng ta đã dành một số thời lượng để tiếp cận chân dung thần hộ mệnh Đông Sơn, trong đó chủ yếu là chân dung mang tính phổ cập chỉ có phần đầu đến cổ với khuôn mặt dài nhân từ, hai tai đeo chuỗi vòng được giới hạn hai bên bằng hai băng hình tam giác như cờ đuôi nheo. Trên trán có hình cây. Thần hộ mệnh thường có trên đầu hai cặp sừng thể hiện bằng hai hình chữ C nằm ngửa ở mỗi bên.

Tết nói chuyện về lịch pháp khảo cổ

Cho đến nay, đã hơn 40 năm trôi qua, vấn đề lịch pháp trên trống đồng có lúc được gợi lại, nhưng có thể nói không có bất kể tiến triển khoa học nào.

Khi gấm vóc Nhật gặp gỡ hồn Việt truyền thống trên sàn runway

Góp mặt trong dòng chảy đa sắc màu của Tuần lễ Thời trang Quốc tế Việt Nam Thu Đông 2024 vừa qua, nhà thiết kế Cao Minh Tiến đã trình làng BST giao thoa giữa văn hóa và nghệ thuật có tên 'Đủng Đỉnh.'

Khi thời trang 'nâng bước' điện ảnh và tín ngưỡng thờ Mẫu trên sàn runway

Hai bộ sưu tập của Cao Minh Tiến và Chula Fashion đã dựng lên một 'sân khấu văn hóa' truyền thống và kinh điển trên sàn runway, vượt qua thẩm mỹ đơn thuần để mang đến một trải nghiệm trọn vẹn.

Tạo âm và thưởng âm Đông Sơn (kỳ 1): 'Giấc mơ' khai quật các tầng âm thanh cổ

Bắt đầu từ hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau đi vào một lĩnh vực rất thú vị của thời Đông Sơn, đó là nghệ thuật tạo âm và thẩm - thưởng âm thanh, giai điệu Đông Sơn. Đối với khoa học khảo cổ cho tới hôm nay thì âm thanh là thứ không dễ 'khai quật' được như là các vết tích khác của đời sống con người. Tuy nhiên, từ những năm đầu 1970, khi bắt đầu với các chuyên ban sâu của ngành sử, tôi đã từng nảy ra ý định 'khai quật' các tầng âm thanh cổ đại.

Tìm hiểu sự nghiệp Đại thi hào Nguyễn Du qua mộc bản triều Nguyễn

Được triển khai sưu tầm trong suốt khoảng 10 năm, các phiên bản mộc bản, bản rập mộc bản trên giấy dó đã lưu lại những tư liệu quý về Đại thi hào Nguyễn Du trong suốt 18 năm làm quan dưới triều Nguyễn

Những tư liệu quý về Đại thi hào Nguyễn Du qua mộc bản triều Nguyễn

9 phiên bản mộc bản, 9 bản rập mộc bản trên giấy dó đã cung cấp tư liệu quý về sự nghiệp của Đại thi hào Nguyễn Du (Hà Tĩnh) trong 18 năm làm quan ở triều đình nhà Nguyễn.

Khi rồng trên bia Tiến sỹ 'kể chuyện'

Trên các tấm bia Tiến sỹ tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, hoa văn rồng không 'ngẫu nhiên' chuyển biến từ phong cách tả thực sang sự biến hóa gắn với những hình tượng trong thiên nhiên. Điều này đến từ những chính biến theo từng giai đoạn lịch sử.

Cái ăn của người Đông Sơn (kỳ 8 & hết): Cơm cúng trong lễ hội Đông Sơn

Có lẽ đây là một nội dung sinh hoạt có vị trí đặc biệt và trung tâm trong đời sống sinh hoạt hàng năm cũng như đời sống tâm linh thường ngày của cư dân Đông Sơn. Nhận xét này dựa trên thống kê cách mà xã hội Đông Sơn đã đầu tư cho nghệ thuật được miêu tả bằng tạo hình trên những vật phẩm kim loại cao cấp và giá trị nhất đương thời.

Triển lãm chuyên đề mỹ thuật Lý -Trần tại Nam Định và Bắc Ninh

Triển lãm chuyên đề về mỹ thuật thời Lý - Trần của Khoa Lý luận, Lịch sử & Phê bình Mỹ thuật đang diễn ra tại Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam đến hết ngày 30/5. Triển lãm giúp công chúng có cái nhìn cận cảnh về những chi tiết trang trí mỹ thuật và kiến trúc tại các di tích Phật giáo Lý-Trần ở Bắc Ninh và Nam Định.

Tìm hiểu kiến trúc Phật giáo Lý-Trần qua triển lãm mỹ thuật cổ

Triển lãm giúp công chúng có cái nhìn cận cảnh về những chi tiết trang trí mỹ thuật và kiến trúc tại các di tích Phật giáo Lý-Trần ở Bắc Ninh và Nam Định.

Trải nghiệm 'Hoa Lư trong tôi' tại Khu Di tích Quốc gia đặc biệt Cố đô Hoa Lư

Nhân kỷ niệm 1.100 năm ngày sinh Đinh Tiên Hoàng Đế và Lễ hội Hoa Lư năm 2024, Trung tâm Bảo tồn di tích lịch sử văn hóa Cố đô Hoa Lư đã đưa vào hoạt động khu trải nghiệm 'Hoa Lư trong tôi' ngay tại Khu di tích.

Đưa di sản số trở thành khái niệm chính thức trong Luật Di sản Văn hóa

Theo các chuyên gia, khi Việt Nam đang hướng tới phát triển công nghiệp văn hóa thì khái niệm di sản số cần được quy định đầy đủ, rõ ràng, minh bạch trong Dự thảo Luật Di sản Văn hóa (sửa đổi).

'Đồng hành' - quá trình, sự liên kết 45 năm Khoa Lý luận, Lịch sử và Phê bình mỹ thuật

Ngày 12-12, tại Hà Nội, Khoa Lý luận, Lịch sử và Phê bình mỹ thuật, Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam (1978 - 2023) kỷ niệm 45 năm thành lập.

45 năm khoa Lý luận, Lịch sử và Phê bình mỹ thuật

Nhân dịp kỷ niệm 45 năm thành lập Khoa Lý luận, Lịch sử và Phê bình mỹ thuật, Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam (1978 - 2023), triển lãm 'Đồng hành' của 35 tác giả là giảng viên, sinh viên đã và đang giảng dạy, học tập tại khoa đã khai mạc sáng ngày 12/12 tại Nhà Bảo tàng của trường, 42 Yết Kiêu, Hà Nội.

Người Đông Sơn vẽ, nặn người Đông Sơn (kỳ 5): Theo chân thợ cả lên một chiếc thuyền Đông Sơn lộng lẫy

Kỳ này, tôi sẽ dẫn các bạn lên thăm một chiếc thuyền lộng lẫy nhất đương thời. Hãy cùng tưởng tượng đây chính là chiến thuyền đã ngang dọc sông Hồng từng chiến thắng những cuộc xâm chiếm của các bộ tộc du mục thượng nguồn.

Chuyện ít biết về bia ký Chăm có nguồn gốc từ Gia Lai

Lâu nay, nhiều người vẫn thường biết đến bia Drang Lai (thị xã Ayun Pa) có ký hiệu C43 và bia Tư Lương (huyện Đak Pơ) ký hiệu C237. Thực ra, Gia Lai còn có 1 bia ký Chăm nữa có ký hiệu C42 đang được trưng bày tại Bảo tàng Mỹ thuật Boston (TP. Boston, Mỹ). Tư liệu từ Viện Nghiên cứu thế giới cổ đại (Đại học New York) đã cung cấp những thông tin vô cùng quý giá về bia ký này.

Những bản rập chạm vào ngàn năm di sản

Nhà nghiên cứu Đào Xuân Ngọc đã bỏ ra 3 năm ròng rã in rập nhằm bảo tồn hình hài những di sản đang bị bào mòn bởi thời gian.

Khám phá theo dấu tích khai quật khảo cổ

Sẽ còn nhiều điều mới mẻ sau khi lật hết lớp gỉ trên mặt trống này: Yang Fan (Dương Phàm), nhà khảo cổ học thuộc Sở Khảo cổ Vân Nam Trung Quốc đã khai quật hai mộ tròn ở một thung lũng huyện Quảng Nam, châu Văn Sơn, Vân Nam, Trung Quốc cách cột cờ Lũng Cú nước ta khoảng 200km về phía Bắc.

Đêm đêm rì rầm trong tiếng đất: Hổ và hươu trong tâm linh Đông Sơn

Năm 2010, tôi nhận được lời mời tham dự Đại hội Khảo cổ học Thế giới lần thứ 7, trong tiểu ban Không gian huyền thoại và Những linh thú liên quan. Tôi đã chọn chủ đề 'Núi Tản Viên và hươu', dựa trên việc sử chép đời Lý bắt được hươu trắng trên núi Tản - thực tế là đưa quan hệ núi thiêng và thú thiêng xa hơn nữa về tận thời văn hóa Đông Sơn, thời Văn Lang, Âu Lạc.

Bảo tồn di sản của cha ông bằng cách in rập trên giấy dó

Những khối đá cũng có thể kể về câu chuyện lịch sử của dân tộc Việt Nam - đó là điều đặc biệt ở triển lãm 'Chạm nhẹ tới ngàn năm'.

Người trẻ ở Anh thích may vá

Những người trẻ tuổi ở Anh đang thích tự may trang phục. Thói quen này khiến ngành thời trang nhanh không còn được ưa chuộng.

Sưu tập bản rập tư liệu mộc bản triều Nguyễn ghi chép về Đại thi hào Nguyễn Du

Bộ sưu tập gồm 11 bản có niên đại khác nhau, được rập từ bộ mộc bản triều Nguyễn đã được UNESCO công nhận là Di sản tư liệu thế giới, hiện được lưu giữ tại Trung tâm Lưu trữ Quốc gia IV, ghi chép cụ thể về việc triều đình nhà Nguyễn giao cho Đại thi hào Nguyễn Du trọng trách, các chức quan trong quá trình làm quan ở Huế cho đến lúc ông tạ thế.