Trong ngôi từ đường

VHXQ - Đối với người dân xứ Quảng, từ đường tộc họ luôn giữ vai trò quan trọng. Vào mỗi dịp giỗ chạp, lễ Tết... con cháu dù làm ăn xa cũng cố gắng trở về thắp hương cho tổ tiên, gặp gỡ bà con thân tộc và cùng nhau ôn lại chuyện xưa. Qua đó, những giá trị của gia đình, dòng họ tiếp tục được gìn giữ và truyền lại cho các thế hệ sau.

Một cái tên, một đời người

VHXQ - Với người xứ Quảng, đặt tên cho con không đơn thuần là chọn một danh xưng để gọi, mà là một nghi lễ mở đầu hành trình làm người. Trong cái tên có huyết thống, có gia phong, có sự tiếp nối của tộc họ và những ước vọng mà ông bà, cha mẹ gửi gắm cho một đời con trẻ.

Văn hóa dòng họ ở Hà Tĩnh: Trọn đạo cội nguồn, vẹn tình quê hương

Văn hóa dòng họ là điểm tựa tâm linh, bồi đắp gia phong và đạo lý cội nguồn của người Hà Tĩnh. Giá trị ấy tiếp tục lan tỏa nhiều giá trị thiết thực cho đời sống hôm nay.

Hương cổ tích giữa lòng phố thị

Những ngày này, đi qua nhiều con đường sẽ thoảng nghe mùi thơm là lạ trong gió. Đó là lúc ta nhận ra đang ở trong một mùa thu thơm tho, ngọt ngào cây trái của xứ Huế…

Làn sóng tìm người thân sau 'Thư tình gửi ngoại'

Sau sức hút của bộ phim “Thư tình gửi ngoại”, làn sóng tìm về cội nguồn lan rộng trong cộng đồng người Triều Châu ở Đông Nam Á, giúp nhiều gia đình đoàn tụ sau hàng chục năm.

Tinh trùng không chỉ cạnh tranh mà còn biết phối hợp nhóm

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature Communications cho thấy thành công trong sinh sản không chỉ phụ thuộc vào sự cạnh tranh mà còn vào sự phối hợp giữa các tinh trùng.

Bắc Ninh: Khẳng định cống hiến của dòng họ Vũ và danh sĩ Vũ Trinh

Hội thảo khoa học Truyền thống hiếu học dòng họ Vũ thôn Ngọc Quan, xã Lâm Thao và danh sĩ Vũ Trinh thu hút 36 tham luận của các nhà nghiên cứu Trung ương và địa phương. Hội thảo đã làm sáng tỏ giá trị truyền thống khoa bảng, những đóng góp của dòng họ Vũ và danh sĩ Vũ Trinh đối với lịch sử, văn hóa, giáo dục Việt Nam.

Khánh thành nhà thờ họ Trần ba chi làng Thượng Hiệp

Ngày 2-8, Nhà thờ họ Trần ba chi làng Thượng Hiệp, xã Hát Môn được khánh thành sau 6 tháng thi công.

Dấu xưa, làng biển Trung Phường...

Chỉ cách phố cổ Hội An chưa đầy mười phút qua cầu Cửa Đại, làng biển Trung Phường (xã Duy Nghĩa, thành phố Đà Nẵng) hôm nay vẫn giữ nguyên vẻ bình dị của một xóm chài ven biển, từng là nơi 'trên bến dưới thuyền' vang bóng một thời. Mỗi sáng, thuyền cá trở về trong ánh bình minh, những mẻ cá tươi được đưa lên bờ, mùi nước mắm truyền thống Trung Phường vẫn thơm ngon theo gió lan xa.

Truyền thống ngàn năm và Đại lễ Hiệp kỵ các bậc tiền nhân họ Đặng Việt Nam năm 2026

Trong một dòng họ, nếu có nhiều gia đình hòa thuận, hiếu nghĩa và tiến bộ thì dòng họ ấy sẽ phát triển vững mạnh. Xã hội có nhiều dòng họ đoàn kết, có văn hóa, biết tôn trọng pháp luật và chung tay vì cộng đồng thì đất nước sẽ hưng thịnh, trường tồn.Vấn đề gia đình và dòng họ vì thế ngày càng trở nên quan trọng trong cuộc sống hiện đại, đặc biệt khi công nghệ số và mạng xã hội đang phát triển, thay đổi từng ngày, từng giờ. Công nghệ có thể rút ngắn khoảng cách địa lý, nhưng cũng có thể khiến khoảng cách giữa con người với con người trở nên xa hơn nếu mỗi người thiếu một nền tảng văn hóa vững chắc.

Họ Trần ở Hà Tĩnh đóng góp tích cực vào các hoạt động an sinh xã hội

Cùng với công tác kết nối cội nguồn, xây dựng gia phả, Hội đồng Trần tộc tỉnh Hà Tĩnh đã triển khai hiệu quả nhiều hoạt động khuyến học, mừng thọ và an sinh xã hội trên địa bàn.

Phát hiện bốn loài tắc kè hoa độc nhất trên Trái Đất

Bốn loài tắc kè hoa hoàn toàn mới vừa được phát hiện tại vùng rừng núi hẻo lánh của Mozambique, hé mở sự đa dạng sinh học kỳ diệu.

Tháng 7 âm và cách thờ cúng Tổ tiên 5 đời

Nhiều người nghe về 'Tổ tiên 5 đời', nhưng hiểu thì chưa. Nhân tháng 7 âm lịch - tháng Vu lan báo hiếu tưởng nhớ Tổ tiên xin nhắc lại phong tục đẹp trong tháng 7 âm của người Việt, góp phần nuôi dưỡng lòng biết ơn, gìn giữ nếp nhà, gắn kết các thế hệ.

Triển lãm tôn vinh di sản Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn

Nhân kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726-2026), từ ngày 29/7 đến 3/8, tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên) diễn ra Triển lãm 'Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn'.

Dấu ấn một dòng họ khoa bảng, trung liệt

Nằm yên bình bên hạ lưu sông Chu, từ đường họ Nguyễn Đình ở thôn Lam Vỹ, xã Thiệu Vũ (nay là xã Thiệu Tiến) không chỉ là một công trình kiến trúc cổ kính mà còn là biểu tượng của tinh thần hiếu học, lòng yêu nước và truyền thống “uống nước nhớ nguồn” của một trong những dòng họ tiêu biểu ở xứ Thanh.

Lập di chúc đừng dại tiết lộ, tôi bị các con 'từ mặt' vì cho cháu thừa kế nhà

Tôi hối hận vì công khai di chúc, cho cháu đích tôn thừa kế phần lớn gia sản; phần còn lại chia đều cho 3 con; hai đứa con gái gần như 'từ mặt' tôi sau đó.

Về miền đất học: Đất thánh sinh nhân tài, đất học nở khoa danh

Gắn liền với huyền tích Đức Thánh Bối và truyền thống khoa bảng lâu đời, làng Bối Khê (Tam Hưng, Hà Nội) từ lâu được biết đến như vùng đất hội tụ những giá trị văn hóa, lịch sử đặc sắc.

Hiển danh dòng họ Nguyễn Thọ Trù

Hơn 440 năm hình thành và phát triển, dòng họ Nguyễn Thọ Trù đã tạo dựng một truyền thống hiếu học, trọng nghĩa bền vững trên vùng đất Hoằng Lộc. Trên mảnh đất ấy, tên tuổi Hoàng Giáp, Tướng Công Nguyễn Cẩn (1537-1585) không chỉ được lưu giữ trong gia phả dòng họ mà còn được khắc ghi tại Bảng Môn Đình, lưu dấu trong ngôi nhà thờ hơn bốn thế kỷ tuổi và trong ký ức của nhiều thế hệ người dân địa phương. Chính cụ là người đặt nền móng để dòng họ gìn giữ và bồi đắp những giá trị ấy qua nhiều thế hệ.

365 năm ngày mất Đức bà Đoàn Quý Phi:Hành trình gìn giữ ký ức và di sản

Trải qua 365 năm kể từ ngày mất của Đức bà Đoàn Quý Phi, những giá trị về đức hạnh, công lao và sự tận tụy với nghề trồng dâu nuôi tằm của bà vẫn còn hiện hữu trong đời sống văn hóa địa phương và luôn được các thế hệ hậu duệ cùng cộng đồng gìn giữ, tôn vinh.

Rongorongo: Hệ chữ bí ẩn nhất thế giới vẫn chưa ai đọc được

Xuất hiện giữa Thái Bình Dương mênh mông, một hệ thống ký tự bí ẩn vẫn thách thức các nhà ngôn ngữ học suốt hơn một thế kỷ qua.

Công bố nhiều tư liệu mới về Thám hoa Vũ Công Tể

Nhiều tư liệu mới được công bố, góp phần hoàn thiện hồ sơ khoa học về Thám hoa Vũ Công Tể sau gần 300 năm.

Tôn vinh giá trị di sản của Thám hoa Vũ Công Tể sau gần 300 năm

Ngày 2/7, tại Hà Nội, đã diễn ra Hội thảo khoa học 'Danh nhân lịch sử Thám hoa Vũ Công Tể (1687-1742): Cuộc đời và sự nghiệp', quy tụ các nhà nghiên cứu, chuyên gia lịch sử và đại diện cơ quan văn hóa nhằm làm rõ những giá trị về cuộc đời, sự nghiệp của Thám hoa Vũ Công Tể, đồng thời góp phần bảo tồn và phát huy di sản văn hóa.

MONO hé lộ mối liên hệ đặc biệt với Á hậu Châu Anh trong MV Công Tử Văn Thơ

Trong đoạn clip hậu trường dài 36 phút của MV 'Công Tử Văn Thơ', MONO lần đầu tiết lộ mối quan hệ đặc biệt với nữ chính Châu Anh - Á hậu 1 Hoa hậu Việt Nam 2024, đồng thời chia sẻ nhiều câu chuyện đáng nhớ trong quá trình ghi hình tại Huế.

'Cuốn gia phả' viết bằng gỗ, tre, nứa của đồng bào Ê Đê

Không chỉ là nơi cư ngụ của nhiều thế hệ trong một gia đình, nhà dài của đồng bào Ê Đê ở Tây Nguyên còn là minh chứng sinh động cho chế độ mẫu hệ độc đáo đã tồn tại qua nhiều thế hệ. Mỗi gian nhà nối dài thêm theo năm tháng không đơn thuần là sự mở rộng không gian sống, mà còn là những 'trang gia phả' được viết bằng gỗ, tre, nứa và ký ức của một dòng họ.

Tổ tiên loài người từng bất ngờ 'vươn vai Thánh Gióng' cách đây hàng triệu năm?

Nghiên cứu mới đây đã bất ngờ hé lộ tổ tiên loài người từng có một cú 'vươn mình' tiến hóa ngoạn mục như Thánh Gióng từ cách đây 2 triệu năm, trái với quan niệm truyền thống về một quá trình tiến hóa chậm rãi và tịnh tiến.

Căn cứ nào đưa ra giả thiết ông Trần Sài là người đưa hài cốt nữ sĩ Hồ Xuân Hương về Tam Kỳ ? (Bài 2)

Ông Mai Hồng Lâm- Phó phòng Quản lý văn hóa Sở Văn hóa Thông tin và Du lịch tỉnh Quảng Nam cũ, có câu hỏi đặt ra cho nhóm nghiên cứu: 'Chính sử và gia phả không chép, lấy căn cứ nào nhóm nghiên cứu đưa ra giả thuyết Đội trưởng thủy binh Trần Sài là người di hài cốt nữ sĩ Hồ Xuân Hương về quê chồng ở Tam Kỳ Quảng Nam (cũ) ?'.

Gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Mỗi ngôi làng đều có những câu chuyện về lịch sử hình thành vùng đất, về tên làng, phong tục, lễ hội, nghề truyền thống và nếp sống cộng đồng được vun đắp, trao truyền từ đời này sang đời khác.

Đặng Chân – Một vị tướng họ Đặng theo Đinh Bộ Lĩnh dựng nước

Lịch sử vốn khách quan nhưng nghiệt ngã. Không phải ai có công cũng được ghi chép đầy đủ. Nhiều nhân vật từng góp phần làm thay đổi vận mệnh đất nước chỉ còn lại vài dòng ngắn ngủi trong gia phả hoặc thần tích.Đặng Chân là một trường hợp như thế. Tên tuổi ông không xuất hiện dày đặc trong chính sử. Không có những bài văn bia ca ngợi công trạng. Không có những pho sách ghi chép riêng về cuộc đời.Nhưng điều đó không có nghĩa ông bị lãng quên. Bởi lịch sử không chỉ tồn tại trong sách.Lịch sử còn sống trong ký ức cộng đồng. Sống trong những ngôi đền. Sống trong những câu chuyện được kể từ đời này sang đời khác.

Nhờ bức thư của con trai, người mẹ 70 tuổi bật khóc đoàn tụ họ hàng sau hơn nửa thế kỷ xa quê khiến ai cũng nghẹn lòng

Hơn nửa thế kỷ xa quê, bà Triệu Cẩu Hà luôn đau đáu mong muốn thay mẹ hoàn thành tâm nguyện tìm lại họ hàng ở Tứ Xuyên. Cuộc đoàn tụ cuối cùng đã diễn ra trong nước mắt nhờ bức thư cầu cứu của người con trai.

Những báu vật lưu dấu Đại thi hào Nguyễn Du

Tại xã Tiên Điền (Hà Tĩnh), nhiều tư liệu, hiện vật quý về Đại thi hào Nguyễn Du và Truyện Kiều vẫn được gìn giữ như những báu vật, lưu dấu cuộc đời, tư tưởng và di sản văn hóa của ông.

Tân Ninh bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa

Mỗi vùng đất đều có một 'mạch ngầm' văn hóa riêng để nhận diện mình trong dòng chảy thời gian. Với Tân Ninh - vùng đất phía Tây Nam xứ Thanh, mạch ngầm ấy được nuôi dưỡng từ huyền tích Bà Triệu, từ non thiêng núi Nưa - Am Tiên, từ những đền thờ cổ kính nằm nép mình dưới chân núi, từ gia phả các dòng họ khoa bảng và từ những lễ hội dân gian còn vang vọng hơi thở của tiền nhân.

Hướng tới cơ sở dữ liệu dùng chung di sản Hán - Nôm

Mới đây, UBND tỉnh Gia Lai ban hành văn bản về việc rà soát, hệ thống hóa và xây dựng cơ sở dữ liệu tư liệu Hán - Nôm trên địa bàn tỉnh sau sáp nhập.

Giữ tên làng, giữ hồn xóm trong sắp xếp thôn, tổ dân phố

Nghị quyết 105/NQ-CP ngày 8-4-2026 của Chính phủ đặt ra yêu cầu Bộ Nội vụ hoàn thiện quy định, hướng dẫn và theo dõi việc sắp xếp thôn, tổ dân phố, cùng đội ngũ người hoạt động không chuyên trách ở cơ sở cho phù hợp với tình hình mới. Đó là một yêu cầu đúng và cần thiết trong tiến trình tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị. Nhưng với Việt Nam, thôn, xóm, làng, tổ dân phố không chỉ là đơn vị cư trú hay mắt xích quản lý. Đó còn là không gian ký ức, không gian văn hóa, nơi lắng đọng phong tục, nghề nghiệp, tín ngưỡng, lối sống và bản sắc cộng đồng. Vì thế, sắp xếp thế nào để tinh gọn mà không làm phai nhạt hồn cốt văn hóa là câu hỏi rất cần được đặt ra từ đầu.

Máu người chứa 'di sản sống' của tổ tiên cổ đại cách đây 700 triệu năm

Theo nghiên cứu mới, máu người ngày nay tồn tại những 'dấu vết sống' có nguồn gốc từ các sinh vật đơn bào xuất hiện trên Trái đất khoảng 700 triệu năm trước.

Từ bức chân dung Tổ sư Nguyên Thiều

HNN - Tại chùa Quốc Ân, một trong những tổ đình lâu đời và danh tiếng bậc nhất xứ Huế, điều gây ấn tượng không chỉ nằm ở kiến trúc cổ kính hay bề dày lịch sử, mà còn ở hệ thống pháp tượng, cổ vật và tư liệu quý hiếm vẫn được lưu giữ gần như nguyên vẹn.

Bài 2: Nghệ thuật đưa 'quốc pháp' nhập 'gia phong'

Trong mặt trận bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số Tuyên Quang, sự chi phối sâu sắc của các thiết chế dòng họ và luật tục truyền đời luôn là một bài toán hóc búa. Kẻ thù luôn chực chờ lợi dụng đặc điểm này, xúi giục đồng bào đề cao “lệ làng” để lấn át “quốc pháp”. Nhận diện rõ mưu đồ thâm độc ấy, hệ thống chính trị và đội ngũ đảng viên Tuyên Quang có cách làm sáng tạo, độc đáo: Đưa “quốc pháp” nhập “gia phong”. Sự dung hòa này không chỉ chặn đứng tận gốc nguy cơ “phép vua thua lệ làng”, mà còn biến chính những quy ước dòng họ thành “pháo đài mềm” tự nhiên, bảo vệ vững chắc trận địa tư tưởng và thắt chặt thêm mối quan hệ máu thịt giữa Đảng với Nhân dân.