Nhờ một bài thơ mà được vua ân xá án 'cấm thi suốt đời'

Là con của một danh sĩ có tiếng, nhưng bài thi của Nguyễn Văn Giao phạm trường quy nên bị án 'chung thân bất đắc ứng thí' – cấm thi suốt đời.

Sự học xưa nơi rốn nước đồng chiêm

Là rốn nước đồng chiêm của vùng hạ lưu châu thổ sông Hồng, huyện Bình Lục (Hà Nam) được nhiều người biết đến nhờ truyền thống khoa bảng.

Chuyện ít ai biết về nữ trạng nguyên duy nhất trong lịch sử khoa bảng đất Việt

'Giả trai' để đến trường học hành và thi cử là câu chuyện không chỉ có trong phim ảnh.

Vị Thám hoa 10 năm giữ chức Tể tướng khiến thiên hạ yên vui

Trong dân gian lưu truyền câu ca 'Tể tướng Lê Hy thiên hạ sầu bi, Tể tướng Quý Đức thiên hạ hưu tức' (hưu tức - có nghĩa yên nhàn).

Vị 'Thám nhất' và ngôi trường xưa ở núi Đồn

Khoa thi năm Quý Sửu 1853 lấy hai Thám hoa là Nguyễn Đức Đạt và Nguyễn Văn Giao, dân gian vì thế mới gọi 'Thám nhất' và 'Thám nhì'.

Vị đại khoa từ chối 'đệ tam' quyết đỗ khôi nguyên

Đỗ Đệ tam giáp Tiến sĩ xuất thân, Nguyễn Duy Tường từ chối vì quyết đỗ khôi nguyên.

Vị Thám hoa 10 năm giữ chức Tể tướng khiến thiên hạ yên vui

Trong dân gian lưu truyền câu ca 'Tể tướng Lê Hy thiên hạ sầu bi, Tể tướng Quý Đức thiên hạ hưu tức' (hưu tức - có nghĩa yên nhàn).

Quốc hiệu Việt Nam qua các thời kỳ lịch sử (Kỳ 22)

Trân trọng giới thiệu tiếp 'Quốc hiệu Việt Nam qua các thời kỳ lịch sử' của PGS TS Cao Văn Liên do Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia ấn hành.

Quốc hiệu Việt Nam qua các thời kỳ lịch sử (Kỳ 10)

Trân trọng giới thiệu tiếp 'Quốc hiệu Việt Nam qua các thời kỳ lịch sử' của PGS TS Cao Văn Liên do Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia ấn hành.

Vị Thám hoa đầu tiên muốn sĩ tử thi tự luận

Thám hoa Nguyễn Danh Thực là nhà khoa bảng đặc biệt quan tâm đến việc giáo dục, khoa cử.

Lễ dâng hương tưởng niệm 701 năm ngày mất của Nhà sử học Lê Văn Hưu

Sáng 12-5 (tức ngày 23-3 âm lịch), tại Di tích lịch sử quốc gia đền thờ Lê Văn Hưu (xã Thiệu Trung), huyện Thiệu Hóa long trọng tổ chức Lễ dâng hương tưởng niệm 701 ngày mất của Nhà sử học Lê Văn Hưu.

Vị Thám hoa 10 năm giữ chức Tể tướng khiến thiên hạ yên vui

Trong dân gian lưu truyền câu ca 'Tể tướng Lê Hy thiên hạ sầu bi, Tể tướng Quý Đức thiên hạ hưu tức' (hưu tức - có nghĩa yên nhàn).

Triều đại nào ở nước ta có 39 khoa thi mà không có Trạng nguyên?

Triều đại này có tất cả 39 khoa thi. Tuy nhiên, sau hơn 13 đời vua Nguyễn, nước Việt vẫn chưa có ai đỗ Trạng nguyên.

Kỷ niệm 701 năm ngày mất nhà sử học Lê Văn Hưu

Ông Lê Văn Hưu là nhà sử học đầu tiên của Việt Nam, các hoạt động nhân 701 năm ngày mất của ông sẽ được tổ chức tại huyện Thiệu Hóa, tỉnh Thanh Hóa.

Bài 2: Lợi ích quốc gia, dân tộc là tối thượng

TS. Nhị Lê - Nguyên Phó Tổng Biên tập Tạp chí Cộng sảnTôn tộc ắt đại quy. Ngay từ xưa, việc tuyển chọn nhân tài nói chung, người đứng đầu bộ máy nói riêng, luôn được ông cha ta đặt lên hàng đầu trong những quốc sách lớn, có liên quan đến vận hệ tồn vong, mạnh yếu của nước nhà. Thông qua nhiều hình thức mở các khoa thi, xuống chiếu, dâng tấu khải và cả việc nhà vua 'vi hành' tìm đến muôn dân để cầu và tìm người hiền tài cho đất nước là nét đẹp của chủ nghĩa nhân văn Việt Nam. Do thế, thời nào ông cha ta cũng tuyển lựa không ít người văn võ song toàn, kinh bang tế thế được lịch sử ghi công, Nhân dân truyền tụng.

Thủ tướng Luxembourg đánh trống Sấm tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám

Vào chiều ngày 4/5, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức, Thủ tướng Luxembourg Xavier Bettel đã đến thăm Văn Miếu - Quốc Tử Giám và Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam.

Quảng bá tinh hoa nghề thủ công da-giầy Hà Nội

Ngày 28/4, tại đình Phả Trúc Lâm (40 Hàng Hành, Hoàn Kiếm, Hà Nội) diễn ra Lễ khai mạc hoạt động tôn vinh, quảng bá nghề thủ công da-giầy và trưng bày giới thiệu các sản phẩm tiêu biểu.

Danh nhân Đàm Thận Huy (ngày 15/4/2023)

Làng Ông Mặc, huyện Đông Ngàn, nay thuộc xã Hương Mạc, thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh có ông Đàm Thận Huy đỗ Tiến sỹ, khoa thi Canh Tuất năm 1940, dưới triều vua Lê Thánh Tông, làm quan tới chức Thượng thư. Ông là nhà thơ nổi tiếng, một nhà giáo, một nhà sư phạm mẫu mực và tài năng cho việc phát hiện và đào tạo nhân tài cho quê hương, đất nước.

Ông Nghè có công lớn trong việc đòi lại mỏ Tụ Long cho Đại Việt

Nguyễn Công Thái đã thực sự đi ngược lên mạn trên vùng núi có mỏ Tụ Long, để cho miền đất biên cương giàu khoáng sản này được xác định là nằm hẳn ở mạn Nam sông Đỗ Chú, bên trong lãnh thổ Tổ quốc.

Ba ông tiến sĩ họ Lê rạng danh đất Hoàng Giang

Xã Hoàng Giang (Nông Cống) là mảnh đất đã sinh ra 11 vị tiến sĩ thuộc 3 dòng họ trong số 1.307 vị tiến sĩ của 82 khoa thi từ năm 1442 đến 1779 của cả nước. Tại đây, có dòng họ Lê Sỹ, 3 đời đỗ đạt tiến sĩ.

Thần mộng báo thi trượt, Phạm Thanh vẫn đỗ Bảng nhãn

Khoa thi năm 1851 có đến 2 người cùng đỗ Bảng nhãn, cùng tên là Thanh. Đó là Bảng nhãn Phạm Thanh và Vũ Duy Thanh.

Triều đại nào của nước ta không có Trạng nguyên?

Triều đại này có tất cả 39 khoa thi Tiến sĩ nhưng không ai đỗ Trạng nguyên.

Giải mã bức chạm trên lan can đá chùa Bút Tháp

Chùa Bút Tháp (Ninh Phúc tự) là di tích quốc gia đặc biệt ẩn chứa những thông điệp tinh tế trên từng bức chạm.

Quan thời xưa bao nhiêu lâu được thăng bổ?

Thời xưa, có những viên quan nhờ tài năng được thăng chức rất nhanh.

Làng khoa bảng được khen 'mỹ tục khả phong'

Làng khoa bảng Lạc Thổ - nơi có 7 vị Tiến sĩ, từng được vua ban lời khen 'mỹ tục khả phong' mang trong mình nhiều câu chuyện về thời thế - thế thời.

Giải mã kỳ thi có hai trạng nguyên hiếm có thời Trần

Nếu như nhà Nguyễn sau này không chấm được ai làm Trạng nguyên, thì thời Trần từng lấy 4 Trạng nguyên chỉ trong hai kỳ thi.

Tọa đàm khoa học về thân thế, sự nghiệp của Nhà Sử học Lê Văn Hưu

Tại Hà Nội, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam vừa tổ chức Tọa đàm khoa học với chủ đề 'Cung cấp thêm nguồn tư liệu và góp thêm tiếng nói về thân thế, sự nghiệp của Nhà Sử học Lê Văn Hưu'.

Thời phong kiến xét duyệt người đi thi thế nào?

Thời phong kiến có lệ cấm con nhà phường chèo, con hát không được đi thi. Các binh lính dù biết chữ, giỏi văn chương cũng không được đi thi.

Từ Gia đình hiếu học đến Gia đình học tập

Nếu tất cả người lớn trong gia đình đều trở thành những công dân học tập thì gia đình học tập sẽ mang chất lượng mới trong giai đoạn chuyển đổi số quốc gia.

Cha giữ chức Tế tửu, con làm Tư nghiệp Quốc Tử Giám

Tiến sĩ Nguyễn Phùng Thời và Nguyễn Bá Quýnh không chỉ là hai cha con mà còn là hai bậc danh nho nổi tiếng đương thời.

'Tử công phu' và chuyện 'bạch ốc xuất công khanh'

Với người Việt trước đây, thành tựu của một ai đó thường được đánh giá qua khoa cử. Thi đỗ, mà đỗ cao được xem là một vinh dự lớn lao. Những ông tiến sĩ, ông nghè vinh quy bái tổ luôn luôn được xem là một hình ảnh cao quý, một 'hấp lực' với tất cả mọi người.

Con nhà tông...

Họ xuất thân trong một gia đình có truyền thống hiếu học, người sau nối bước người trước không chỉ làm rạng danh gia môn, vẻ vang dòng họ mà cả xóm làng cũng được thơm lây.

Tự hào 2 Trạng nguyên nổi tiếng của họ Đặng Việt Nam

Trạng nguyên là danh hiệu thuộc học vị Tiến sĩ của người đỗ cao nhất trong các khoa đình thời phong kiến ở Việt Nam, kể từ khi có danh hiệu Tam khôi dành cho 3 vị trí đầu tiên. Người đỗ Trạng nguyên nói riêng và đỗ Tiến sĩ nói chung phải vượt qua 3 kỳ thi: thi hương, thi hội và thi đình.

Những sự kiện, ký ức không thể nào quên

Năm Đinh Mão 967, hoàng đế Đinh Tiên Hoàng đặt Quốc hiệu nước ta là Đại Cồ Việt, xây dựng bộ máy hành chính thống nhất, xác định cương thổ, phát hành tiền tệ… sánh ngang cùng các quốc gia. Đến thời điểm này, sự nghiệp 'tái lập quốc' chính thức hoàn thành, là sự kiện đặc biệt quan trọng, có ý nghĩa vô cùng to lớn, mở ra kỷ nguyên phát triển vinh quang của dân tộc.

Ba xã 'làng văn' nức tiếng khoa bảng

Hiện nay, tư liệu 'Tam xã đăng khoa lục' là cuốn sách ghi chép rõ nhất về việc học và các nhà khoa bảng của ba xã Kẻ Rưng xưa.

Dấu ấn vùng đất học Hà Tĩnh

Trong số 183 khoa thi mà nhà nước phong kiến đã mở thì 90 khoa có người Hà Tĩnh đỗ đại khoa. Đến nay, truyền thống hiếu học của Hà Tĩnh vẫn được giữ vững, vun dày.

Lịch sử Việt Nam (Từ tiền sử đến năm 2007) (Kỳ 27)

Trân trọng giới thiệu sách 'Lịch sử Việt Nam (Từ tiền sử đến năm 2007)' của PGS TS Cao Văn Liên do NXB Thanh niên ấn hành.

Phương Anh mang 'bà chúa Sao' đến 'Hoa hậu Quốc tế 2022'

Dẫn đầu vòng bình chọn tại cuộc thi 'Hoa hậu Quốc tế 2022', đại diện nhan sắc Việt - Á hậu Phương Anh vừa chính thức tung ra hình ảnh về bộ trang phục dân tộc mà cô sẽ mặc tại sân chơi này.