Bài 3: Giữ hồn di sản Báo Việt Nam Độc lập - Hành trình gìn giữ những trang báo làm nên lịch sử
Quá trình khai quật, thu nhận mẫu ADN tại các phần mộ liệt sĩ tại Hà Tĩnh, lực lượng chức năng tìm thấy mảnh vải dù ghi những dòng chữ viết tay, cùng nhiều di vật.
Quá trình khai quật hài cốt liệt sĩ, lực lượng chức năng phát hiện tấm tăng cũ lưu giữ những dòng bút tích dở dang và nét vẽ bàn chân mang xiềng xích.
Trong số những kỷ vật của liệt sĩ Lê Thị Riêng có một cuốn album gia đình đã ngả màu theo thời gian với những dòng bút tích của bà, chiếc vỏ gối bà tự tay thêu cho con trước ngày chia xa mãi mãi.
60 năm sau ngày liệt sĩ Nguyễn Đức Châu lên đường đi B, 96 trang hồ sơ, kỷ vật vừa được trao lại cho gia đình, đánh dấu cuộc đoàn tụ sau hơn nửa thế kỷ.
Hơn nửa thế kỷ, cuốn giáo án dở dang của liệt sĩ, nhà giáo Nguyễn Chân Phương (xã Yên Mỹ, tỉnh Hưng Yên) vẫn được gia đình gìn giữ như báu vật.
Từng theo học ngành máy tàu để chuẩn bị cho những hải trình vươn khơi, song bước ngoặt lịch sử đã đưa ông Bùi Nguyên Thụ đi qua những chặng đường gian khổ nhất của tuổi trẻ: chiến trường khốc liệt và gần 4 năm bị giam cầm sau hàng rào thép gai. Không có giấy bút, ông giữ những câu thơ trong trí nhớ rồi chắp nối lại sau ngày trở về. Hơn nửa thế kỷ trôi qua, những trang giấy ngả màu vẫn lưu giữ ký ức về những con người, địa danh và mốc thời gian ông không thể quên.
Những bức ảnh đã ngả màu, những tấm huân chương cũ hay lời kể của các thương, bệnh binh đang trở thành những bài học giúp người trẻ Hà Tĩnh hiểu hơn giá trị của hòa bình, từ đó bồi đắp trách nhiệm với quê hương, đất nước.
Một buổi sáng tháng bảy, chúng tôi tìm về thôn Tiên Lăng, xã Cẩm Vân (huyện Cẩm Thủy cũ), gặp cựu chiến binh (CCB) Nguyễn Hồng Hà. Trong căn nhà nhỏ nép mình dưới những tán cây, người lính năm xưa cẩn thận trải lên bàn những tấm giấy đã ngả màu theo năm tháng. Trên đó là những nét bút ngoằn ngoèo phác họa suối, đồi, đường hành quân, trận địa, điểm cao... Tất cả đều được ông vẽ lại từ ký ức của người lính từng trực tiếp chiến đấu trên đất bạn Lào. Không chỉ lưu giữ ký ức chiến tranh, những tấm bản đồ ấy còn trở thành 'chìa khóa' giúp nhiều đồng đội sau hơn nửa thế kỷ được trở về với đất mẹ.
Hơn 40 năm qua, bằng ký ức của người lính Thành cổ và nghĩa tình đồng đội sâu nặng, cựu chiến binh Nguyễn Thanh Bình đã góp phần đưa hàng trăm liệt sỹ trở về với gia đình, quê hương.
Trái cây cắt sẵn ngày càng phổ biến nhờ sự tiện lợi, giúp tiết kiệm thời gian sơ chế và dễ dàng bổ sung trái cây vào thực đơn hằng ngày. Tuy nhiên, nhiều người vẫn băn khoăn liệu sản phẩm này có thực sự an toàn.
Chiến tranh đã lùi xa nhưng biết bao gia đình liệt sĩ vẫn lặng lẽ chờ ngày người thân được tìm thấy, được gọi đúng tên và trở về với quê hương. Từ những tấm ảnh đã ngả màu, những tờ giấy báo tử cũ đến ký ức được gìn giữ qua nhiều thế hệ, niềm hy vọng ấy chưa bao giờ nguôi.
Sau cơn mưa chiều 20-7, phố biển Đà Nẵng dịu mát. Trong ngôi nhà nhỏ trên phố Lê Duẩn, nữ Anh hùng Hồ Thị Kim Thanh ngồi đó, tuy mái tóc đã ngả màu mây nhưng bà vẫn còn khỏe mạnh và minh mẫn. Câu chuyện bà kể giúp tôi hiểu khá tường tận về những năm tháng hoạt động cách mạng đầy mưu trí, dũng cảm, kiên cường trong vùng kiểm soát gắt gao của địch.
Không gian tái hiện những con hẻm ở Hà Nội, TP.HCM cùng món bánh mì chảo khiến nhiều thực khách quốc tế tìm đến Phê - quán ăn Việt đang gây 'sốt' tại New York (Mỹ).
Trong một chiếc hộp nhựa trong suốt chỉ lớn bằng bàn tay là vài mẩu xương đã ngả màu theo thời gian. Trên nhãn hộp, một dãy ký hiệu thay cho tên tuổi. Nhiệm vụ của những nhà khoa học tại Trung tâm Giám định ADN là biến dãy ký hiệu ấy trở lại thành một cái tên - để một gia đình nào đó, sau nhiều thập kỷ, có thể đón người thân trở về.
Hơn 60 năm sưu tập tem, ông Trần Hữu Huệ ở xã Thoại Sơn (tỉnh An Giang) sở hữu khoảng 10.000 con tem Việt Nam và hơn 300.000 con tem quốc tế đến từ 60 quốc gia và vùng lãnh thổ.
Trong căn nhà của ông Nguyễn Văn Tài và bà Nguyễn Thị Nụ ở thôn Cẩm La, xã Liên Châu, tỉnh Phú Thọ có những kỷ vật được gia đình trân trọng gìn giữ.
Bà Nguyễn Thị Lệ (79 tuổi) ôm xấp hồ sơ đã ngả màu, nước mắt lặng lẽ rơi khi hay tin được công nhận là vợ liệt sĩ Huỳnh Văn Quên. 58 năm sau ngày ông hy sinh trong mùa xuân Mậu Thân 1968, bà chính thức được công nhận danh phận 'vợ liệt sĩ'.
Hơn nửa thế kỷ sau chiến tranh, cựu chiến binh người Sán Dìu Đỗ Văn Thông, phường Quang Hanh (Quảng Ninh) vẫn giữ tấm bản đồ ấy như báu vật. Đó là 'tọa độ ký ức', dẫn đường cho hành trình gần 30 năm ngược rừng Tây Nguyên tìm đồng đội còn nằm lại.
Hai người đàn ông, một người tóc bạc, một người mái tóc lấm tấm ngả màu ngồi bên nhau lặng lẽ, không ồn ào, theo dõi từng động tác cất bốc hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng. Mỗi bộ hài cốt được tìm thấy, 2 ông lại bồi hồi, vừa xót xa vừa mừng rỡ. Ký ức về vụ chôn tập thể các chiến sĩ cách mạng hồi Tết Mậu Thân, khi 2 người vẫn còn là những thiếu niên tò mò đi xem lại ùa về…
Tháng Bảy là mùa của những nén hương tri ân và cũng là mùa của những cuộc kiếm tìm chưa có hồi kết. Trong hàng triệu trang tư liệu chiến tranh đang được Dự án 'Sáng kiến tìm kiếm người Việt Nam mất tích trong chiến tranh' (TTU-VWAI) nghiên cứu, có những hồ sơ không ghi tên một trận đánh, không mô tả một cuộc giao tranh, nhưng lại lưu giữ những tấm giấy khen, huân chương của những người lính Quân Giải phóng. Hơn nửa thế kỷ sau, những tờ giấy đã ngả màu ấy lại đặt ra một câu hỏi day dứt: Nguyễn Văn Hui, Nguyễn Văn Cón, Lâm Viện và Trương Xuân Sự đã hy sinh hay còn sống?
Điểm nhấn của trưng bày “Thanh xuân gửi lại” là không gian “Ký ức đi B” với hàng loạt tài liệu, hình ảnh và kỷ vật gốc quý giá, đưa công chúng trở về một giai đoạn lịch sử hào hùng của dân tộc...
Rau xào là món ăn quen thuộc trong bữa cơm gia đình. Tuy nhiên, chỉ một vài thao tác chưa đúng cũng có thể khiến rau bị thâm màu, mềm nhũn và làm hao hụt một phần vitamin.
Trong những căn nhà của nhiều gia đình liệt sĩ ở Nam Sơn - Hòa Tiến, Đà Nẵng, giữa những tấm huân chương đã ngả màu thời gian và làn khói hương lặng lẽ bay lên, tôi dừng lại rất lâu trước những tấm Bằng Tổ quốc ghi công. Dòng chữ trang trọng ở phần đầu giống như hàng triệu tấm bằng khác trên khắp đất nước, nhưng ở phần ghi thân phận người đã khuất chỉ có hai chữ rất ngắn: Công dân.
Không chỉ sở hữu nhiều danh thắng nổi tiếng, Ninh Bình quê Phương Oanh còn gây thương nhớ bởi nhịp sống chậm rãi, bình yên và đậm chất làng quê Bắc Bộ.
Khi nắng sớm bắt đầu rót mật lên những thửa ruộng bậc thang đang ngả màu lúa mới, cũng là lúc mảnh đất 'cổng trời' Hồng Thái, Tuyên Quang rộn rã bước vào mùa thu hoạch thức quà của núi, quả lê địa phương. Không còn vẻ lãng mạn sương khói bảng lảng của mùa hoa, mùa lê chín mang đến một bức tranh trù phú, tràn ngập hơi thở ấm no. Dưới những tán lá thẫm màu, từng trái lê vỏ nhám, nâu tròn đung đưa trong gió, chắt chiu trọn vẹn vị ngọt thanh, giòn tan của thổ nhưỡng sơn cước.
Mở cửa miễn phí ngay giữa trung tâm New York (Mỹ) trong thời gian diễn ra World Cup 2026, Bảo tàng FIFA là địa điểm thu hút người hâm mộ. Và tất nhiên, tôi cũng không phải ngoại lệ!
Một chiếc răng nanh bọc vàng đã được phát hiện trong quá trình khai quật, thu nhận mẫu ADN hài cốt liệt sĩ chưa xác định danh tính tại Ninh Bình.
Có những hành trình tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ bắt đầu từ hồ sơ, tài liệu còn lưu giữ đầy đủ. Nhưng cũng có những cuộc tìm kiếm chỉ được nối lại từ một mẩu giấy nhỏ đã ngả màu thời gian, vài dòng chữ viết tay còn sót lại và một cái tên chưa thể xác định trọn vẹn sau gần 60 năm.
Ở nhiều gia đình, giấy tờ liên quan đến liệt sĩ chỉ còn là tấm Bằng Tổ quốc ghi công đã ngả màu hay một giấy báo tử cũ kỹ. Những người từng biết rõ về liệt sĩ nay trí nhớ lúc nhớ lúc quên...
Nửa thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh. Dấu mốc lịch sử ấy vẫn được gìn giữ trong ký ức của những chứng nhân và qua những tư liệu báo chí đã ngả màu thời gian, nhắc nhớ về thời khắc thiêng liêng của thành phố mang tên Bác.
Hơn nửa thế kỷ sau chiến tranh, vẫn còn hàng chục nghìn gia đình mang theo nỗi day dứt vì chưa biết người thân hy sinh đang yên nghỉ ở đâu. Mỗi mẫu ADN được thu nhận hôm nay mở thêm một hy vọng tìm lại tên cho các liệt sĩ.
Trong cuốn album cũ của bà Nguyễn Thị Ưng (75 tuổi, Ngọc Hồi, Hà Nội), có những bức ảnh đã hơn nửa thế kỷ và có cả tấm hình duy nhất còn lại của người chồng đã qua đời khi các con còn thơ dại.
Sau thời gian dài tiếp xúc với bụi bẩn, nước mưa, mồ hôi hay bùn đất, dép Crocs rất dễ xuất hiện các vết ố, ngả màu và có mùi khó chịu. Dưới đây là cách vệ sinh Crocs nhanh chóng, đơn giản sạch bong như mới.
Những tấm huân, huy chương được gìn giữ cẩn thận như niềm tự hào của gia đình cựu chiến binh. Thế nhưng đằng sau niềm tự hào ấy là cuộc sống còn nhiều nhọc nhằn, bệnh tật và những đứa con mang dị tật cần được chở che.
Những chồng hồ sơ giấy cao quá đầu người, những trang sổ mục kê đã ngả màu theo năm tháng, những bản đồ địa chính cũ kỹ, chằng chịt ký hiệu... từng là 'kho lưu trữ' khổng lồ của trong quản lý đất đai. Nhưng trong hành trình chuyển đổi số hôm nay, khối tài liệu đồ sộ ấy đang được chuẩn hóa, làm sạch, làm giàu để trở thành dữ liệu số - nền tảng quan trọng cho quản lý đất đai hiện đại, minh bạch, hiệu quả.
Suốt nhiều năm qua, cựu chiến binh Lê Mạnh Hải (Nghệ An) vẫn gìn giữ tờ báo giấy Tiền Phong được xuất bản năm 1977 như kỷ vật quý giá.
Nhiều độc giả trong tỉnh An Giang vẫn giữ thói quen lưu lại những tờ báo cũ qua nhiều năm. Với họ, mỗi trang báo không chỉ lưu giữ thông tin mà còn lưu giữ những ký ức, dấu mốc và một phần của cuộc đời.