Giữa không gian Di tích lịch sử Lam Kinh, Bia Vĩnh Lăng nổi bật như một chứng tích đặc biệt về lịch sử, văn hóa và nghệ thuật thời Lê sơ. Được dựng năm 1433, sau khi vua Lê Thái Tổ băng hà, tấm bia không chỉ ghi lại thân thế, sự nghiệp của người Anh hùng dân tộc Lê Lợi mà còn gửi gắm tư tưởng nhân nghĩa, tinh thần hòa hiếu và khát vọng về một đất nước thái bình.
Từ pho tượng Bà Yan Po Inư Nagar, giả thuyết về ảnh hưởng Mahāpratisarā mở sang lịch sử Kauthara và mạng giao lưu hàng hải Đông Nam Á. Những lần dựng lại tượng thần, cùng sự tiếp nối trong tín ngưỡng Thiên Y A Na, đặt ra câu hỏi: hình tượng Mẹ Xứ sở đã tiếp nhận những lớp ý nghĩa mới như thế nào?
Trải qua gần 6 thế kỷ, những tấm bia đá tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Lam Kinh vẫn lưu giữ những thông tin quý giá về thân thế, sự nghiệp của các vua, hoàng hậu triều Lê sơ. Không chỉ là chứng tích lịch sử, hệ thống văn bia còn có giá trị về Hán Nôm, văn chương, mỹ thuật và điêu khắc.
Tống Giang của lịch sử khác xa trong "Thủy hử"; nhân vật mà Thi Nại Am xây dựng có thể là chiếc áo che giấu một thủ lĩnh nông dân lừng lẫy khác cuối thời Nguyên.
Tết Trung thu ở Việt Nam đã có từ đời xa xưa, được in trên trống đồng Ngọc Lũ, văn bia chùa Đọi, năm 1121 từ thời nhà Lý, Tết Trung thu đã được tổ chức ở kinh thành Thăng Long với các hội đua thuyền, múa rối nước và rước đèn. Đến thời Lê - Trịnh thì Tết Trung thu đã được tổ chức cực kỳ to trong phủ chúa, được miêu tả trong “Tang thương ngẫu lục”. Tại các vùng nông thôn, những nơi mà quan hệ hàng xóm láng giềng vẫn còn được bảo tồn và trân trọng, người ta thường tổ chức cho trẻ em cùng nhau rước đèn đi khắp các thôn xóm trong đêm Trung thu.
Chiều 23-9, Đoàn giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo do Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội Nguyễn Thị Thu Huyền làm Trưởng đoàn, làm việc với UBND phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám.
Việc khảo dị ba văn bản này không chỉ giúp tìm hiểu về lịch sử chùa, hành trạng chư tổ, sự tích của chùa, mà còn đóng góp tư liệu quan trọng cho lịch sử Phật giáo Thăng Long - Hà Nội.
Ngày 14/9, tại phường Hòa Bình, Lữ đoàn 649, Cục Xe máy - Vận tải, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật, Bộ Quốc phòng tổ chức khánh thành Văn bia “Tự hào truyền thống Lữ đoàn 649 anh hùng”, ghi nhớ nơi thành lập đơn vị, hướng tới kỷ niệm 75 năm Ngày truyền thống Lữ đoàn.
Ba ngôi bảo tháp triều Trần tại Ninh Bình - di sản kiến trúc tâm linh độc bản - đang đứng trước nguy cơ biến mất. Nhiều dấu tích khảo cổ quý giá đã đổ nát, bị lãng quên, thậm chí bị xâm hại nghiêm trọng.
Làm quan Thượng thư kiêm Đông các Đại học sĩ, Chưởng Hàn lâm viện sự và từng được cử đi sứ, Lưu Hưng Hiếu (1456 - ?) đã làm vang danh xã Lương Hà, huyện Vĩnh Ninh xưa, xã Vĩnh Lộc ngày nay.
Không được tạo tác theo hình thức những tấm bia đá quen thuộc với trán bia, diềm bia, hoa văn trang trí hay rùa đội bia, Bia ma nhai Ngự chế của vua Lê Thái Tổ trên núi Phia Tém, xã Hòa An được khắc trực tiếp trên vách đá cheo leo giữa núi rừng. Trải qua gần 600 năm tồn tại, những dòng chữ vẫn hiện hữu trên đá như một chứng tích đặc biệt của lịch sử. Vấn đề đặt ra hôm nay là làm thế nào để những giá trị đang “nằm trên đá” được đánh thức và lan tỏa trong đời sống đương đại, gắn bảo tồn nguyên trạng với nghiên cứu, số hóa, giáo dục di sản và phát triển du lịch bền vững, để Bia ma nhai Ngự chế không chỉ là ký ức của quá khứ mà thực sự trở thành một di sản sống của non nước Cao Bằng.
Hệ thống bia tượng Hậu tại chùa Di Lặc là nguồn tư liệu Hán Nôm có giá trị, phản ánh khá sinh động đời sống Phật giáo, văn hóa và xã hội làng xã Việt Nam cuối thế kỷ XVII.
Tại thôn Ngọc Trà, xã Quảng Chính, chùa Bồng Hinh hay còn gọi là chùa Ngọc Trà nằm nép mình giữa không gian làng quê yên bình. Ngôi chùa mang một vẻ đẹp trầm mặc, thanh tịnh, hòa vào cảnh sắc và nhịp sống bình dị của làng quê. Từ bao đời nay, nơi đây đã trở thành một địa chỉ quen thuộc để người dân tìm về chiêm bái, lễ Phật, cầu mong bình an và tìm cho mình những phút giây thư thái, nhẹ lòng sau những bộn bề của cuộc sống.
Ngày 6.9, UBND xã Ứng Hòa (Hà Nội) phối hợp với chính quyền và nhân dân thôn Đồng Tân tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa cấp thành phố đối với Đình Khánh Vân và Chùa Khánh Vân, thuộc làng Khánh Vân, thôn Đồng Tân, xã Ứng Hòa.
Hầu hết bia ở đây được dựng vào thời Lê Trung hưng, trong khi một số chùa ở Bắc Ninh được dựng vào thời Nguyễn (chùa Đại Thành, chùa Linh Sơn, chùa Đồng Nhân,…).
Nằm sâu giữa non nước Tràng An, Phủ Khống không chỉ gắn với truyền thuyết về 7 vị công thần nhà Đinh và bí mật nơi an táng vua Đinh Tiên Hoàng, mà còn có cây thị cổ thụ kỳ lạ cho hai dạng quả trên cùng một cành.
Phủ Khống (Ninh Bình) là nơi thờ phụng 7 vị trung thần lãnh việc mai táng thi hài vua Đinh, sau đó tuẫn tiết theo vua để bảo mật nơi an táng. Đây cũng là nơi bí ẩn triều Đinh bước vào điện ảnh với bộ phim “Hộ linh tráng sĩ – Bí ẩn mộ vua Đinh”.
Hùng Việt là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, nơi ghi dấu sự ra đời của Chi bộ Đọi Đèn - chi bộ Đảng đầu tiên trên địa bàn tỉnh Phú Thọ và là địa điểm diễn ra Đại hội đại biểu lần thứ Nhất của Đảng bộ tỉnh vào tháng 1/1947. Phát huy truyền thống cách mạng, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân xã Hùng Việt hôm nay đoàn kết, đổi mới, khai thác tiềm năng, huy động nguồn lực, từng bước tạo diện mạo mới cho quê hương, hướng tới mục tiêu phát triển nhanh, bền vững.
NSGN - Tháp Từ Quang vừa mới được tu bổ cách đây không lâu. Tháp nằm trong vườn tháp chùa Linh Quang (chùa Trà Lũ Trung, hoặc chùa Trung) thuộc xã Xuân Bắc, huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định (nay thuộc tỉnh Ninh Bình).
Có những di tích không đồ sộ, nhưng chỉ cần đứng trước những pho tượng đá phủ màu thời gian, người ta vẫn có thể cảm nhận một phần lịch sử đã đi qua. Lăng Quận Mãn ở phường Đông Quang, tỉnh Thanh Hóa là một nơi như thế. Gần 300 năm trôi qua, tượng đá, văn bia và dấu tích kiến trúc nơi đây vẫn lặng lẽ kể câu chuyện về một con người, một thời đại và tài nghệ của những người thợ đá xứ Thanh.
Giữa thung lũng Mỹ Sơn, tiếng kèn Saranai hòa cùng nhịp trống Ghinăng, Paranưng và vũ điệu Apsara đưa văn hóa Champa đến gần hơn với du khách. Những đền tháp gạch đỏ, phù điêu, văn bia cùng dấu tích còn lại không chỉ kể câu chuyện về một nền văn minh từng rực rỡ mà còn đặt ra trách nhiệm gìn giữ di sản cho mai sau.
Ngày 20/8, Hội Khuyến học tỉnh Bắc Ninh tổ chức Hội nghị tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng, nghiệp vụ công tác khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập cho cán bộ Hội Khuyến học các địa phương, các trường học của tỉnh.
Hội nghị tập huấn nhằm cập nhật những chủ trương, định hướng, đồng thời nâng cao nghiệp vụ, kỹ năng tổ chức hoạt động khuyến học, khuyến tài cho cán bộ Hội các cấp trong tình hình mới.
Là không gian văn hóa - tín ngưỡng tâm linh của người dân Kẻ Dền xưa, di tích đình Duyên Thượng (còn gọi là Diên Thượng) mang dấu ấn kiến trúc thời Nguyễn được gìn giữ khá nguyên vẹn đến ngày nay.
Ở phường Nguyệt Viên (tỉnh Thanh Hóa), có một công trình vẫn lặng lẽ tồn tại như một “mốc neo” của ký ức. Nghè Nguyệt Viên nép mình dưới những tán cây, lưu giữ gần như nguyên vẹn dấu ấn của hơn bốn thế kỷ lịch sử. Mái ngói phủ rêu, hệ khung gỗ, những mảng chạm khắc tinh xảo cùng không gian thờ tự linh thiêng đã tạo nên một di sản kiến trúc đặc sắc, phản chiếu truyền thống hiếu học của một trong những làng khoa bảng nổi tiếng xứ Thanh.
Sau hơn 1.000 năm, di sản Hán Nôm đã có… phiên dịch viên là trí tuệ nhân tạo (AI). Điều từng được xem là rào cản lớn nhất đối với kho tàng thư tịch cổ - những ký tự khó đọc, khó tra cứu và đòi hỏi nhiều năm nghiên cứu chuyên sâu, nay đang từng bước được công nghệ hỗ trợ giải mã.
HNN - Năm 1904, một trận bão lũ tàn phá dữ dội toàn bộ xứ Huế. Nước sông Hương cao kỷ lục, dâng tràn qua Hoàng thành. Sử cũ ghi lại, khi nước lũ bủa vây khắp nơi, Vua Thành Thái đã tự mình cưỡi voi và huy động lực lượng vệ binh dùng thuyền nhỏ đi khắp các vùng ngập sâu quanh Đại Nội để cứu giúp người dân bị kẹt. Trận lũ năm đó khiến cầu Trường Tiền mới xây xong bị xô đổ 6 nhịp, nhưng các công trình quan trọng trong Đại Nội nhờ hệ thống mộng gỗ dẻo dai và thoát nước Ngự Hà nên vẫn đứng vững sau khi nước rút.
Một ngôi chùa cổ đã trường tồn suốt hơn chín thế kỷ hiện đang đứng trước nguy cơ xuống cấp nghiêm trọng do tác động của thời gian và sự khắc nghiệt của thiên nhiên. Đó chính là chùa Viên Quang (chùa Nghĩa Xá), xã Xuân Trường, một di sản mang nhiều giá trị lịch sử, văn hóa của dân tộc.
Vĩnh Định là một con sông thuộc hệ chi lưu sông Thạch Hãn, chảy qua nhiều làng quê vùng đồng bằng Nam Quảng Trị. Dưới triều Nguyễn, dòng sông được đào và khơi thông, trở thành tuyến giao thông thủy nội địa huyết mạch, giữ vai trò quan trọng trong kết nối với Kinh sư-Kinh đô Huế; đồng thời ghi dấu một thành tựu nổi bật trong công cuộc trị thủy của nhà Nguyễn. Giá trị đặc biệt ấy được khẳng định khi sông Vĩnh Định được khắc trên Thuần Đỉnh. Cùng với những dấu tích còn lưu lại ven sông và văn bia khắc thơ ngự chế của hai vị vua Minh Mạng, Thiệu Trị, tất cả càng minh chứng cho ý nghĩa to lớn của việc đào sông Vĩnh Định.
Một sự kiện đáng chú ý trong đời sống văn hóa: Triển lãm 'Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn' vừa khai mạc ngày 29/7 tại khu lưu niệm mang tên ông (thuộc xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên).
Hàng trăm hình ảnh, tư liệu, bản sao mộc bản, văn bia, sách và hiện vật về danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn được giới thiệu tại triển lãm ở Hưng Yên.
Các văn bia này không chỉ ghi các mốc thời gian trùng tu quan trọng, mà còn lưu giữ những thông tin quan trọng về người anh hùng dân tộc Dương Đình Nghệ.
Ngày 29/7, tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (xã Lê Quý Đôn- tỉnh Hưng Yên), Trung tâm Triển lãm Văn hóa nghệ thuật Việt Nam (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) phối hợp Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Hưng Yên khai mạc Triển lãm 'Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn'.
Từ ngày 29/7 đến ngày 3/8/2026 diễn ra triển lãm "Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn" tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên.
Không chỉ là bậc đại khoa của thế kỷ XVIII, Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn còn được ghi nhớ như biểu tượng của tinh thần hiếu học, khát vọng khám phá tri thức và trách nhiệm cống hiến cho quốc gia.
Từ ngày 29/7 đến ngày 3/8/2026 sẽ diễn ra triển lãm 'Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn' tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên.
Từ ngày 29/7 - 3/8, tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên) sẽ diễn ra triển lãm 'Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn' nhân dịp kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726 – 2026). Triển lãm do Bộ VHTTDL và UBND tỉnh Hưng Yên chỉ đạo; Trung tâm Triển lãm văn hóa nghệ thuật Việt Nam cùng Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Hưng Yên và các đơn vị phối hợp tổ chức.
Gần 200 hình ảnh, tài liệu, hiện vật, bản sao tư liệu Hán Nôm, mộc bản, văn bia... được giới thiệu tại Triển lãm 'Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn'.
Triển lãm 'Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn' giới thiệu gần 200 tư liệu, hiện vật quý, trong đó có nhiều tư liệu Hán Nôm, mộc bản và sách cổ.
Nhân kỷ niệm 300 năm Ngày sinh danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726-2026), Trung tâm Triển lãm văn hóa nghệ thuật Việt Nam (Bộ VHTTDL) phối hợp cùng các đơn vị liên quan tổ chức triển lãm 'Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn'.
Gần 200 hình ảnh, tài liệu, hiện vật, bản sao tư liệu Hán Nôm, mộc bản, văn bia, sách cổ và nhiều tư liệu khoa học được sưu tầm từ các cơ quan lưu trữ, bảo tàng, thư viện, cơ sở nghiên cứu, dòng họ Lê Quý Đôn, các đơn vị liên quan sẽ được trưng bày tại triển lãm 'Di sản của danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn'
Nhân kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726-2026), từ ngày 29/7 đến 3/8, tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên) diễn ra Triển lãm 'Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn'.
Triển lãm 'Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn' nhân kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726 - 2026) sẽ diễn ra từ ngày 29.7 - 3.8 tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên).