Đến xã Vân Sơn (Phú Thọ), chất Mường cổ hiện rõ qua từng nếp nhà sàn mái dốc hình mai rùa, trong váy áo thổ cẩm đen với hoa văn sắc sảo, trong tiếng cười rộn rã ở chợ phiên buổi sáng sớm hay những chum rượu cần bên ánh lửa nhà sàn...
Vân Sơn hiện là điểm đến của du lịch trải nghiệm, khám phá. Những bản làng người Mường với nếp nhà sàn đặc trưng cùng cảnh sắc thiên nhiên yên bình đã tạo nên sức hút đối với du khách.
Với bản sắc văn hóa Mường cổ và hướng đi du lịch cộng đồng bền vững, Vân Sơn là điểm đến giữ chân du khách, lan tỏa trọn vẹn hồn cốt xứ Mường giữa đại ngàn của miền núi phía Bắc và tỉnh Phú Thọ.
Vân Sơn hiện là điểm đến của du lịch trải nghiệm, khám phá với những bản làng người Mường với nếp nhà sàn đặc trưng cùng cảnh sắc thiên nhiên yên bình đã tạo nên sức hút đối với du khách.
Vùng núi Vân Sơn có vị trí gần với Thủ đô Hà Nội, nằm trên trục quốc lộ liên kết vùng rau an toàn Mộc Châu là điều kiện thuận lợi phát triển vùng hàng hóa. Mặt khác, Vân Sơn có nhiều lợi thế về không khí trong lành, nguồn nước sạch, rất phù hợp để phát triển nông nghiệp hữu cơ.
Với những ưu thế về văn hóa cũng như thiên nhiên, từ nhiều năm qua, chính quyền huyện Tân Lạc đã chú trọng đẩy mạnh, phát triển du lịch cộng đồng (DLCĐ) và thu được nhiều thành quả.
Là tỉnh có 74% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số (ĐBDTTS), Hòa Bình luôn chú trọng gắn kết phát triển kinh tế - xã hội với bảo tồn bản sắc văn hóa các dân tộc.
Nhờ sự phát triển của mạng xã hội, thác Thung dần được biết tới là điểm đến mới, thu hút khách du lịch trong và ngoài tỉnh nhờ sở hữu vẻ đẹp hoang sơ. Đây là tín hiệu tích cực mở ra cơ hội phát triển du lịch ở xã vùng cao Quyết Chiến, huyện Tân Lạc.
Nhờ sự phát triển của mạng xã hội, thác Thung dần được biết tới là điểm đến mới, thu hút khách du lịch trong và ngoài tỉnh nhờ sở hữu vẻ đẹp hoang sơ. Đây là tín hiệu tích cực mở ra cơ hội phát triển du lịch ở xã vùng cao Quyết Chiến, huyện Tân Lạc.
Chợ Lũng Vân thuộc Xã Vân Sơn, huyện Tân Lạc, tỉnh Hòa Bình tọa lạc ngay tại trung tâm xã, nằm sát đường giao thông, thuận tiện thông thương, giao lưu, trao đổi nông sản, hàng hóa thiết yếu.
Huyện Tân Lạc, tỉnh Hòa Bình là một trong những cái nôi văn hóa của người Mường, với những giá trị truyền thống được lưu giữ như Mo Mường, chiêng Mường, cùng nhiều sản phẩm thủ công đặc sắc.
Tây Bắc bao gồm các tỉnh: Hòa Bình, Lào Cai, Điện Biên, Lai Châu, Sơn La, Yên Bái - có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng về kinh tế - xã hội, an ninh - quốc phòng của cả nước. Đây cũng là vùng di sản với bề dày văn hóa được hình thành, lưu giữ, phát triển lâu đời của đông đảo đồng bào các dân tộc đang sinh sống với những giá trị lịch sử, văn hóa riêng biệt và tiềm năng du lịch to lớn. Tuy nhiên, tại miền đất di sản giàu tài nguyên này, sự đầu tư, phát huy sức mạnh nội sinh văn hóa, con người có lúc, có nơi chưa xứng tầm. Sự phát triển kinh tế, xã hội, còn nhiều bất cập.
Vẫn là những nếp nhà sàn truyền thống của người Mường, người Thái… nhưng nay được cải tạo khang trang, trở thành sinh kế giúp bà con thoát nghèo, vươn lên làm giàu thông qua mô hình du lịch cộng đồng. Đây được xem là hướng đi cho Hòa Bình trong việc phát triển kinh tế gắn với bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống.
Vùng cao huyện Tân Lạc, tỉnh Hòa Bình gồm 3 xã: Vân Sơn, Quyết Chiến, Ngổ Luông, cách trung tâm huyện khoảng 20 km về phía Tây. Năm 2022, Ban Thường vụ Tỉnh ủy ban hành Nghị quyết số 13-NQ/TU về xây dựng các xã vùng cao huyện Tân Lạc trở thành khu du lịch cấp tỉnh vào năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Rất gần Hà Nội nhưng di tích danh thắng quốc gia động Nam Sơn (động Tớn) tuyệt đẹp thuộc xã Nam Sơn (huyện Tân Lạc, tỉnh Hòa Bình) lại rất ít được biết đến. Trong khi đó, đường lên động Nam Sơn qua rừng trúc và con đường mòn bằng đá hoàn toàn nguyên sơ, cực kỳ thú vị, chỉ mất chừng 30 phút.
Xã Vân Sơn nghèo nhất huyện miền núi Tân Lạc, tỉnh Hòa Bình, nằm lọt thỏm giữa những dãy núi cao sừng sững.