Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ (1939 -1945), thực dân Pháp đầu hàng phát xít Đức ở chính quốc, nhưng lại tăng cường đàn áp phong trào cách mạng ở thuộc địa. Giữa lúc phong trào cách mạng ở Cao Bằng gặp khó khăn, ngày 28/1/1941, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc cùng một số cán bộ, đảng viên thân cận về đến Pác Bó (một làng biên giới thuộc xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng), sau 30 năm bôn ba ở nước ngoài tìm đường cứu nước, cứu dân.