Các chuyên gia cảnh báo nếu tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh tiếp tục diễn ra nghiêm trọng như hiện nay thì khoảng 30 năm nữa, Việt Nam sẽ thiếu 2,3-4,3 triệu cô dâu.
Theo thông tin từ Sở Y tế, tỷ số chênh lệch giới tính khi sinh trên địa bàn tỉnh hiện đang ở mức cao là 113,8 trẻ trai/100 trẻ gái.
Dự kiến năm 2050, Việt Nam sẽ thiếu khoảng 4,3 triệu nữ giới. Việc mất cân bằng này đồng nghĩa với chuyện 4,3 triệu nam giới có thể sẽ không lấy được vợ.
Nhằm giảm thiểu tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh, nhiều giải pháp, đề án đã được tỉnh tập trung triển khai thực hiện. Nhờ vậy, tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh trên địa bàn tỉnh thời gian qua đã có nhiều chuyển biến tích cực.
Ngày 24-12, Sở Y tế đã tổ chức Hội thi 'Tuyên truyền viên giỏi về giới và giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh' năm 2019.
Để từng bước khống chế tốc độ gia tăng chênh lệch giới tính khi sinh, huyện Gia Viễn đã và đang đẩy mạnh thực hiện Đề án 'Kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh' trên địa bàn huyện. Đề án bước đầu đạt được kết quả khả quan, góp phần nâng cao nhận thức của người dân về hậu quả của tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh đối với sự phát triển bền vững của gia đình và xã hội.
Sáng 17-12, tại Thái Nguyên, Tổng cục Dân số- Kế hoạch hóa gia đình (Bộ Y tế) phối hợp với Ủy ban dân số- Gia đình và Trẻ em (Cục Quân y, Bộ Quốc phòng) và Trường Quân sự Quân khu 1 tổ chức buổi truyền thông 'giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh và chăm sóc sức khỏe sinh sản', nhằm nâng cao nhận thức về thực trạng mất cân bằng giới tính khi sinh, hệ lụy tác động đến kinh tế, văn hóa, xã hội.
Quan niệm thích sinh con trai hơn con gái, tìm kiếm con trai 'nối dõi tông đường' luôn là tư tưởng tác động mạnh mẽ đến việc lựa chọn giới tính khi sinh của các cặp vợ chồng trẻ. Mặc dù các cấp, ngành đã nỗ lực tuyên truyền để người dân thay đổi quan niệm về giới tính con cái, song thực tế, số lượng bé trai luôn nhiều hơn bé gái, gây nhiều lo ngại khi xã hội phải đối mặt với những bất cập từ tình trạng dân số thừa nam, thiếu nữ.
Đến thời điểm này, tỷ lệ giới tính khi sinh tại Đồng Nai là 107 bé trai/100 bé gái. Kết quả này cho thấy sự nỗ lực rất lớn của các cơ quan chức năng và sự thay đổi nhận thức của người dân về việc sinh con trai, con gái.
Theo thống kê, năm 2017, tỷ số giới tính khi sinh trung bình trên địa bàn toàn tỉnh là 117,1 bé trai/100 bé gái; năm 2018 là 116,8 bé trai/100 bé gái; 9 tháng của năm nay, 117,4 bé trai/100 bé gái, tăng 0,6% so với cùng kỳ năm trước (tỷ lệ chênh lệch này khá cao so với các tỉnh khác). Hệ lụy của chênh lệch giới tính ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình phát triển kinh tế, xã hội, tác động không tốt đến an sinh xã hội trong tương lai và làm biến đổi các chỉ số nhân khẩu học... Để đưa tỷ số giới tính khi sinh về mức cân bằng, tự nhiên là nhiệm vụ không của riêng ngành nào, cấp nào, mà là của toàn xã hội, làm thay đổi quan niệm về giới tính của mỗi người dân.
Chiều 21/11, Chi cục Dân số -KHHGĐ tỉnh phối hợp với Trung tâm Y tế huyện Gia Viễn và UBND thị trấn Me tổ chức hội nghị tuyên truyền mất cân bằng giới tính khi sinh cho nhân dân trên địa bàn thị trấn Me.
Theo thống kê của Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình tỉnh, 10 năm qua, Diên Khánh là địa phương có tỷ số mất cân bằng giới tính khi sinh cao nhất tỉnh với 120 bé trai/100 bé gái. Đây là tình trạng đáng báo động, cần có sự nỗ lực của ngành Dân số địa phương.
Từ lâu, bình đẳng giới là vấn đề được cả xã hội dành sự quan tâm đặc biệt. Trong những năm qua, Việt Nam cùng các tổ chức quốc tế đã tổ chức nhiều hoạt động, dự án nhằm thúc đẩy bình đẳng giới, tuy nhiên, tại nhiều gia đình hiện đại, việc thực hiện bình đẳng giới đang gặp nhiều trở ngại khi tư tưởng 'trọng nam, khinh nữ' vẫn đang tồn tại…
Đó là thông điệp mà Tổng cục Dân số - kế hoạch hóa gia đình (Bộ Y tế) muốn truyền tải đến các gia đình trẻ trong cả nước, đặc biệt là những vùng đang có mức sinh thay thế thấp như Đông Nam bộ. Cụ thể là: Bà Rịa - Vũng Tàu, TP.Hồ Chí Minh, Đồng Nai… đang có mức sinh thay thế rất thấp, từ 1,3-1,6 con/cặp vợ chồng.
Trong 2 ngày (6 và 7-11), tại TP. Pleiku, Chi cục Dân số-Kế hoạch hóa gia đình tỉnh Gia Lai tổ chức hội thảo chuyên đề 'Kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh' với sự tham gia của đại diện các Trung tâm Y tế và cộng tác viên dân số của 17 huyện, thị xã, thành phố trong tỉnh.
Ngày 6/11, tại huyện Hoa Lư, Tổng cục Dân số -KHHGĐ phối hợp với Chi cục Dân số- KHHGĐ tỉnh tổ chức lớp tập huấn nâng cao năng lực thực thi pháp luật về thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm quy định pháp luật về nghiêm cấm lựa chọn giới tính thai nhi cho cán bộ làm dân số cấp tỉnh, cấp huyện và cán bộ phụ trách của các hội, đoàn thể, MTTQ tỉnh.
Trong suốt 10 năm chúng ta đã thành công trong việc khống chế được tình trạng gia tăng dân số, đạt mức sinh thay thế trung bình. Tuy nhiên, bên cạnh đó cũng phát sinh nhiều vấn đề về chênh lệch mức sinh giữa các địa phương, đối diện với nguy cơ già hóa dân số nhanh, và đặc biệt là tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh ngày càng lan rộng.
Ngày 22/10, tại xã Chiềng Xôm, UBND Thành phố đã tổ chức Lễ phát động chiến dịch tuyên truyền về bình đẳng giới; giảm thiếu mất cân bằng giới tính khi sinh, Ngày quốc tế trẻ em gái năm 2019.
Tối 17-10, Trường Sĩ quan Lục quân 1 phối hợp với Ủy ban Dân số, Gia đình và Trẻ em (DS,GĐ&TE) Bộ Quốc Phòng tổ chức hội nghị truyền thông cung cấp kiến thức về mất cân bằng giới tính khi sinh (MCBGTKS).
Dự báo vào năm 2050, Việt Nam sẽ thiếu khoảng 2,3 - 2,4 triệu phụ nữ do mất cân bằng giới tính khi sinh ngày càng nghiêm trọng. Thông tin này được thạc sĩ Đỗ Thị Hồng, Phó vụ trưởng Vụ truyền thông – giáo dục (Tổng cục Dân số - kế hoạch hóa gia đình) chia sẻ tại buổi tập huấn cho các nhà báo, cán bộ truyền thông cấp tỉnh về dân số và phát triển tại tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu vào ngày 16 và 17-10.
Hiện nay, tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh ở Khánh Hòa rơi vào nhóm cao của cả nước. Vì vậy, ngành Dân số cần đẩy mạnh các hoạt động tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức và chuyển đổi hành vi để can thiệp có hiệu quả.
Nhiều hoạt động thiết thực đã được tổ chức nhân Ngày Quốc tế Trẻ em gái năm nay với chủ đề 'Thúc đẩy bình đẳng giới, góp phần giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh'. Một trong số các hoạt động đó là thi vẽ tranh và thuyết trình về trẻ em gái.
Mất cân bằng giới tính khi sinh ở Việt Nam có xu hướng tiếp tục tăng và lan rộng, cả nông thôn, thành thị và tại tất cả các vùng miền. Cả nước đã có 55/63 tỉnh thành có tỷ số giới tính khi sinh cao trên 108/100.
Hiện nay, tỷ số giới tính khi sinh vẫn nằm ở ngưỡng 114,8 bé trai/bé gái. Tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh có xu hướng tiếp tục tăng và lan rộng, cả nông thôn, thành thị và tại tất cả các vùng miền.