Ukraine tiến lên trên lộ trình EU sau động thái của Hungary
Việc Hungary dỡ bỏ quyền phủ quyết đã giúp EU mở thêm 2 cụm đàm phán gia nhập với Ukraine, nâng tổng số cụm đàm phán đã khai thông lên 4 trên tổng số 6 cụm.
Liên minh châu Âu (EU) ngày 13/10 đã bắt đầu đàm phán với Ukraine về các nhóm vấn đề liên quan đến thị trường nội khối và năng lực cạnh tranh, đánh dấu cột mốc quan trọng trên lộ trình gia nhập khối của Kiev.
Thông tin trên được ông Thomas Byrne, Quốc vụ khanh phụ trách các vấn đề châu Âu của Ireland – quốc gia đang giữ chức chủ tịch luân phiên của khối, xác nhận sau khi Budapest rút lại quyền phủ quyết, nhờ đạt được thỏa thuận về quyền lợi của cộng đồng thiểu số gốc Hungary ở quốc gia láng giềng Đông Âu.
Việc Hungary dỡ bỏ quyền phủ quyết đã giúp EU mở thêm 2 cụm đàm phán gia nhập với Ukraine, nâng tổng số cụm đàm phán đã khai thông lên 4 trên tổng số 6 cụm.
Theo các quan chức EU, các cuộc đàm phán mới bao gồm các nội dung về sự tự do lưu thông hàng hóa, dịch vụ, lao động và vốn, cũng như chính sách cạnh tranh, thuế, tiêu chuẩn việc làm và chuyển đổi số.
"Hôm nay, chúng ta đã đạt được một cột mốc quan trọng khác trong hành trình gia nhập EU của Ukraine", ông Byrne cho biết, đồng thời khẳng định cam kết của Ireland trong việc thúc đẩy tiến trình gia nhập của Ukraine.
Theo Euronews, bước đột phá về đàm phán gia nhập và quyền lợi của cộng đồng thiểu số có thể mở đường cho cuộc gặp song phương chính thức đầu tiên giữa Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Thủ tướng Hungary Peter Magyar tại Brussels trong tuần này, qua đó có khả năng tạo ra bước ngoặt trong quan hệ giữa hai nước láng giềng.
Thủ tướng Hungary Peter Magyar và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. Ảnh: Novinite
Các nhà ngoại giao Hungary và Ukraine đang nỗ lực sắp xếp cuộc gặp này. Theo các nguồn tin chia sẻ với Euronews, cuộc gặp có thể diễn ra bên lề Hội nghị Thượng đỉnh EU vào ngày 15-16/10. Tuy nhiên, hiện chưa có ngày cụ thể nào được ấn định và cuộc gặp cũng chưa được xác nhận chính thức.
Trong một cuộc phỏng vấn với truyền thông địa phương cuối tuần trước, ông Magyar cũng từng đề cập đến khả năng gặp gỡ ông Zelensky.
Hungary đã chỉ trích các đạo luật về giáo dục và ngôn ngữ của Ukraine kể từ khi chúng lần lượt được thông qua vào năm 2015 và 2017, do các luật này hạn chế việc sử dụng ngôn ngữ của các nhóm thiểu số trong trường học.
Tranh chấp này đã gây ra những căng thẳng ngoại giao liên tục, trong đó chính phủ Hungary dưới thời cựu Thủ tướng Viktor Orban đã ngăn cản tiến trình gia nhập EU của Ukraine.
Kể từ sau chiến thắng trong cuộc bầu cử vào tháng 4, chính phủ mới của Hungary do ông Magyar dẫn dắt đã áp dụng cách tiếp cận thực tế hơn; họ tìm kiếm những cam kết cụ thể cho cộng đồng thiểu số nói tiếng Hungary, đồng thời phát tín hiệu sẵn sàng ủng hộ tiến trình hội nhập châu Âu của Ukraine.
Vào tháng 6, Budapest đã đồng ý mở 2 cụm đàm phán gia nhập đầu tiên, nhưng đặt điều kiện rằng các bước tiến tiếp theo phải gắn liền với việc Kiev tăng cường các biện pháp bảo vệ pháp lý cho cộng đồng thiểu số gốc Hungary tại Ukraine.
Sau cuộc hội đàm với Ngoại trưởng Hungary Anita Orban tại Luxembourg ngày 12/10, Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha cho biết hai bên đã thống nhất về các bước tiếp theo và hoan nghênh những tiến bộ trong việc thực hiện các cam kết song phương.
Việc mở ra 2 nhóm đàm phán tiếp theo đánh dấu sự tiến triển đàng kể trong tiến trình gia nhập kéo dài của Ukraine, nhưng điều này không đảm bảo chắc chắn về tư cách thành viên.
Kiev vẫn cần hoàn tất các cuộc cải cách sâu rộng, và việc khép lại từng nhóm đàm phán đòi hỏi sự đồng thuận tuyệt đối từ các quốc gia thành viên EU.
Mặc dù những phản đối từ phía Hungary dường như đã được giải quyết, các quốc gia EU khác vẫn có thể gây trở ngại cho tiến trình này.
Nông nghiệp được dự báo sẽ là một trong những vấn đề gây tranh cãi nhất trong các cuộc đàm phán gia nhập của Ukraine.
Một số quốc gia thành viên lo ngại rằng việc tích hợp ngành nông nghiệp quy mô lớn của Ukraine vào Chính sách Nông nghiệp Chung (CAP) của EU có thể gây áp lực lên nông dân châu Âu, cũng như ảnh hưởng đến các khoản trợ cấp và sự cạnh tranh trên thị trường.
Dù sao chăng nữa, trước mắt, thỏa thuận giữa Kiev và Budapest là một thành tựu ngoại giao quan trọng, giúp xoa dịu bất đồng kéo dài giữa hai quốc gia láng giềng.
Quá trình gia nhập EU thường bao gồm các cuộc đàm phán phức tạp kéo dài nhiều năm; đối với trường hợp của Ukraine, quy trình này càng trở nên phức tạp hơn do cuộc xung đột đang diễn ra.
Là một phần của quy trình, các quốc gia ứng viên sẽ đàm phán về các "chương" chính sách được nhóm thành 6 cụm chủ đề, bao gồm các quyền cơ bản, thị trường nội khối và quan hệ đối ngoại.
EU đã bắt đầu đàm phán với Ukraine về nhóm vấn đề chính sách đầu tiên – chẳng hạn như tư pháp và sự vận hành của các thể chế dân chủ – vào tháng 6. Hai bên cũng đã khởi động đàm phán về cụm chủ đề quan hệ đối ngoại vào tháng 7.
Minh Đức (Theo Euronews, Yeni Safak)
