Theo các chuyên gia, các FTA trở thành một trào lưu chung trên thế giới trong xu thế toàn cầu hóa và đặt các doanh nghiệp, hàng hóa Việt Nam trước sự cạnh tranh gay gắt từ hàng hóa nước ngoài ở cả thị trường nội địa và xuất khẩu. Để cạnh tranh được, các doanh nghiệp Việt phải thay đổi để thích ứng với bối cảnh mới.
Tham gia các FTA đã giúp thị trường xuất nhập khẩu được mở rộng và đa dạng hóa. Song, trạng thái phát triển của doanh nghiệp (DN) Việt đang 'có vấn đề', nỗ lực mở cửa hội nhập quốc tế mang lại chủ yếu được DN FDI khai thác.
Chuyên gia Trần Đình Thiên (Thành viên Tổ tư vấn của Chính phủ) cho rằng việc gây dựng đội ngũ 'đại bàng quốc tịch Việt' cần là nhiệm vụ mang tính trụ cột.