XÂY DỰNG 'THẾ TRẬN LÒNG DÂN' - NỀN TẢNG VỮNG CHẮC BẢO VỆ NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG TRONG KỶ NGUYÊN SỐ (kỳ 3- tiếp theo và hết): Nhiệm vụ chiến lược trong tình hình mới

Trước những thách thức đã được nhận diện ở Kỳ 2, có thể thấy rõ rằng trong bối cảnh thời đại số, niềm tin xã hội không còn là yếu tố “tĩnh”, mà luôn vận động, chịu tác động đa chiều từ môi trường thông tin, từ hiệu quả quản trị và từ chính những vấn đề nảy sinh trong đời sống. Điều đó đặt ra yêu cầu cấp thiết rằng: việc củng cố “thế trận lòng dân” không thể chỉ dừng ở nhận thức, mà phải được triển khai bằng những giải pháp cụ thể, đồng bộ và mang tính dài hạn.

Trong bối cảnh đó, xây dựng “thế trận lòng dân” không chỉ là nhiệm vụ chính trị, mà còn là một chiến lược phát triển bền vững, gắn trực tiếp với năng lực quản trị quốc gia, chất lượng phục vụ Nhân dân và khả năng thích ứng với những biến đổi nhanh chóng của xã hội hiện đại.

Một trong những giải pháp mang tính nền tảng là nâng cao tính minh bạch trong thông tin và tăng cường đối thoại với Nhân dân. Trong môi trường thông tin mở, nếu thông tin chính thống không đi trước một bước, thì tin đồn và thông tin sai lệch sẽ nhanh chóng lấp đầy khoảng trống.

Thực tiễn cho thấy, những địa phương làm tốt công tác công khai, minh bạch thông tin thường nhận được sự đồng thuận cao từ người dân. Theo Báo cáo Chỉ số hiệu quả Quản trị và Hành chính công cấp tỉnh (PAPI), các tỉnh, thành phố có chỉ số công khai, minh bạch cao thường cũng là những địa phương có mức độ hài lòng của người dân cao hơn đối với chính quyền. Điều này cho thấy mối quan hệ trực tiếp giữa minh bạch thông tin và niềm tin xã hội.

Bên cạnh đó, việc tổ chức các kênh đối thoại định kỳ giữa chính quyền và người dân đã mang lại hiệu quả tích cực. Nhiều địa phương triển khai mô hình “Cà phê doanh nhân”, “Ngày thứ bảy vì dân” hay các buổi tiếp xúc, đối thoại trực tiếp đã giúp giải quyết kịp thời những bức xúc, kiến nghị ngay từ cơ sở. Đây không chỉ là phương thức quản lý hiệu quả, mà còn là cách thức củng cố niềm tin thông qua hành động cụ thể.

Nếu như trước đây, truyền thông chính sách chủ yếu dựa vào báo chí truyền thống, thì hiện nay, sự thay đổi trong thói quen tiếp nhận thông tin của người dân đòi hỏi một cách tiếp cận mới. Đặc biệt, với sự phát triển của các nền tảng số, thông tin cần được truyền tải nhanh hơn, trực quan hơn và dễ hiểu hơn.

Theo báo cáo của Bộ Thông tin và Truyền thông (nay là Bộ Khoa học và Công nghệ) năm 2024, Việt Nam hiện có hàng trăm triệu người sử dụng mạng xã hội mỗi ngày. Điều này cho thấy, nếu không tận dụng hiệu quả các nền tảng số, thông tin chính sách sẽ khó tiếp cận được đông đảo người dân.

Hiện nay, nhiều cơ quan nhà nước đã bước đầu đổi mới cách thức truyền thông bằng việc sử dụng video ngắn, infographic, livestream để giải thích chính sách. Ví dụ, trong thời gian triển khai các chính sách liên quan đến chuyển đổi số hay cải cách thủ tục hành chính, việc sử dụng hình ảnh trực quan đã giúp người dân dễ hiểu, dễ tiếp cận hơn so với cách truyền đạt truyền thống.

Việc chủ động cung cấp thông tin chính thống trên mạng xã hội không chỉ giúp định hướng dư luận, mà còn tạo ra một “không gian thông tin tích cực”, nơi các giá trị đúng đắn được lan tỏa mạnh mẽ.

Trong môi trường số, mỗi cá nhân không chỉ là người tiếp nhận thông tin mà còn là một “nút chia sẻ”. Một hành động chia sẻ thiếu kiểm chứng có thể khiến một thông tin giả được lan truyền; nhưng ngược lại, một hành động có trách nhiệm có thể giúp lan tỏa thông tin tích cực. Do đó, việc nâng cao nhận thức và kỹ năng số cho người dân là yêu cầu cấp thiết.

Theo chương trình Chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến 2030, một trong những mục tiêu quan trọng là nâng cao kỹ năng số cho người dân, giúp họ có khả năng tiếp cận, đánh giá và sử dụng thông tin một cách hiệu quả. Khi có khả năng nhận diện, phân tích và kiểm chứng thông tin, người dân sẽ chủ động hơn trong việc tiếp cận thông tin, hạn chế bị tác động bởi các nguồn tin sai lệch.

Mỗi cá nhân khi có ý thức trách nhiệm trong việc chia sẻ thông tin sẽ trở thành một “mắt xích tích cực” trong hệ thống thông tin xã hội. Đây chính là “lá chắn mềm” nhưng có sức lan tỏa rộng lớn trong việc bảo vệ môi trường thông tin lành mạnh.

Các tổ chức chính trị - xã hội tiếp tục là lực lượng quan trọng trong việc kết nối Đảng với Nhân dân. Đây là lực lượng trực tiếp gắn bó với Nhân dân, có khả năng nắm bắt tâm tư, nguyện vọng và truyền tải chủ trương của Đảng đến với người dân một cách gần gũi, dễ hiểu.

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tiếp tục khẳng định vai trò là cầu nối giữa Đảng, Nhà nước và Nhân dân, thông qua việc tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc. Trong khi đó, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng nhận thức cho thế hệ trẻ - nhóm đối tượng chịu ảnh hưởng mạnh mẽ từ mạng xã hội hiện nay. Qua đó góp phần để thế hệ trẻ thực sự trở thành lực lượng tiên phong, đi đầu trong việc lan toả thông tin tích cực, nâng cao “sức đề kháng” trước các luận điệu sai trái và tham gia bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong không gian mạng.

Thông qua các phong trào, hoạt động thiết thực, các tổ chức này không chỉ góp phần tạo sự đồng thuận xã hội, mà còn lan tỏa những giá trị tích cực, củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và Nhà nước.

Bên cạnh các lực lượng xã hội, lực lượng vũ trang đang giữ vai trò nòng cốt trong việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên số. Không chỉ thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, lực lượng Công an, Quân đội còn là lực lượng chính trị trung thành, tham gia trực tiếp vào đấu tranh trên mặt trận tư tưởng, nhất là trên không gian mạng.

Trước sự gia tăng của các thông tin sai trái, thù địch, nhiều cơ quan, đơn vị đã chủ động xây dựng các lực lượng chuyên trách nhằm phát hiện, phản bác kịp thời các luận điệu xuyên tạc theo tinh thần của Nghị quyết 35-NQ/TW.

Bên cạnh đó, công tác giáo dục chính trị tư tưởng trong các lực lượng vũ trang được chú trọng toàn diện, giúp cán bộ, nhân viên, chiến sĩ có bản lĩnh vững vàng trước các luồng thông tin xấu độc. Đồng thời, thông qua các hoạt động thiết thực như hỗ trợ Nhân dân phòng, chống thiên tai, tham gia xây dựng nông thôn mới, giúp phát triển kinh tế - xã hội ở vùng sâu, vùng xa, lực lượng vũ trang đã góp phần củng cố mối quan hệ gắn bó máu thịt với Nhân dân. Chính sự gắn bó này là nền tảng quan trọng để tăng cường niềm tin xã hội, từ đó củng cố “thế trận lòng dân” một cách bền vững từ cơ sở.

Để tiếp tục phát huy vai trò này trong thời gian tới, trước hết, cần đầu tư nâng cao năng lực đấu tranh trên không gian mạng, kết hợp hiệu quả giữa con người và công nghệ, đặc biệt là các công cụ phân tích dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI) nhằm phát hiện sớm các xu hướng thông tin tiêu cực.

Đồng thời, cần xây dựng và phát triển các kênh truyền thông số chính thống của lực lượng vũ trang với nội dung hấp dẫn, phù hợp với thị hiếu của công chúng, đặc biệt là giới trẻ. Ngoài ra, cũng cần tăng cường phối hợp giữa quân đội với các lực lượng khác như cơ quan báo chí, các tổ chức chính trị - xã hội và lực lượng chức năng khác để tạo nên sức mạnh tổng hợp. Khi các lực lượng cùng tham gia trên một “mặt trận thông tin” thống nhất, hiệu quả đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái sẽ được nâng cao rõ rệt.

Cùng với các giải pháp về con người và tổ chức, công nghệ đóng vai trò ngày càng quan trọng trong việc bảo vệ môi trường thông tin. Các hệ thống giám sát thông tin trên không gian mạng, nền tảng tiếp nhận phản ánh tin giả đang từng bước được hoàn thiện, nhằm phát hiện sớm, xử lý kịp thời các nội dung sai lệch.

Theo Bộ Công an, rất nhiều tin giả đã được phát hiện và xử lý trong những năm gần đây, cho thấy hiệu quả bước đầu của việc ứng dụng công nghệ trong quản lý thông tin.

Bên cạnh đó, việc phối hợp giữa các cơ quan chức năng, doanh nghiệp công nghệ và các nền tảng mạng xã hội cũng đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát thông tin. Khi công nghệ được sử dụng đúng cách, nó không chỉ là công cụ quản lý mà còn trở thành “lá chắn kỹ thuật” bảo vệ môi trường thông tin lành mạnh.

Từ những phân tích trên có thể khẳng định, trong mọi giai đoạn phát triển, lòng dân luôn là nền tảng bền vững nhất của sức mạnh quốc gia. Trong bối cảnh mới, khi môi trường thông tin ngày càng phức tạp, việc củng cố “thế trận lòng dân” càng trở nên quan trọng và cấp thiết hơn bao giờ hết.

Khi Nhân dân tin tưởng và đồng hành cùng Đảng, mọi chủ trương, chính sách sẽ được triển khai hiệu quả; mọi âm mưu xuyên tạc, chia rẽ sẽ không thể phát huy tác dụng. Mặt khác, nếu niềm tin bị suy giảm, thì dù có nguồn lực lớn đến đâu, hiệu quả cũng khó đạt được như kỳ vọng.

Xây dựng “thế trận lòng dân” vì vậy không chỉ là nhiệm vụ chính trị, mà còn là điều kiện tiên quyết để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ vững ổn định xã hội và bảo đảm sự phát triển bền vững của đất nước. Đây không phải là nhiệm vụ của riêng một cơ quan hay một lực lượng, mà là trách nhiệm chung của toàn xã hội, trong đó mỗi người dân vừa là chủ thể, vừa là nhân tố quyết định sự bền vững của “thế trận” đặc biệt này.