Cách đây vừa tròn 70 năm, dưới sự lãnh đạo của Đảng, của Chủ tịch Hồ Chí Minh, quân và dân ta đã tiến hành thắng lợi Chiến dịch Điện Biên Phủ, tiêu diệt tập đoàn cứ điểm mạnh nhất của quân viễn chinh Pháp, đập tan cố gắng chiến tranh cao nhất của Chính phủ Pháp.
Trong chiến dịch Điện Biên Phủ, quân dân ta đã sử dụng gần 21.000 chiếc xe đạp thồ, chở hàng nghìn tấn lương thực và vũ khí ra tiền tuyến. Chính phương tiện thô sơ này đã góp công lớn vào chiến thắng lịch sử, trở thành biểu tượng của chiến tranh nhân dân.
Chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954 không chỉ là mốc son chói lọi trong tiến trình lịch sử cách mạng Việt Nam mà có ảnh hưởng tầm thế giới, chứng minh một dân tộc nhỏ bé có thể đánh bại một thế lực thực dân sừng sỏ. Trong chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ, quân và dân Thanh Hóa vừa chiến đấu, vừa phục vụ chiến đấu, chi viện sức người, sức của cho tiền tuyến, góp phần quan trọng đánh bại ý chí xâm lược của thực dân Pháp tại Việt Nam.
Hơn 26 vạn lượt dân công ngày đêm vận chuyển gạo, đạn, làm đường, gùi thồ một khối lượng vật chất khổng lồ ra trận chiến dịch Điện Biên Phủ. Sau 70 năm, ký ức của những dân công hỏa tuyến vẫn tươi rói.
Trong chiến dịch Điện Biên Phủ, bộ đội và dân công của ta sử dụng hàng nghìn chiếc xe đạp thồ tự chế để vận chuyển lương thực, đạn dược, vũ khí từ miền xuôi lên.
Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, hậu cần Việt Nam đã làm nên một kỳ tích vượt ngoài dự tính của quân đội viễn chinh Pháp đó là hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ bảo đảm cho quân đội và lực lượng vũ trang kháng chiến toàn thắng. Một trong những phương tiện chủ lực góp phần vào thành tích đáng tự hào, đó là xe đạp thồ.
Trong thắng lợi của chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, công tác hậu cần đóng vai trò vô cùng quan trọng.
Khi hạ quyết tâm chiến lược tiến công tiêu diệt địch ở Điện Biên Phủ, một trong những vấn đề lớn được Trung ương Đảng quan tâm chỉ đạo là việc cung cấp, tiếp tế lương thực và đạn dược, bảo đảm đường sá cho hàng vạn bộ đội thuộc các đơn vị chủ lực chiến đấu xa hậu phương trong một thời gian dài.
Chiến dịch Điện Biên Phủ là cuộc 'hội quân' của cả nước. Trong cuộc 'hội quân' lịch sử đó có sự tham gia và đóng góp không nhỏ của 'đội quân báo chí'.
Điện Biên Phủ là chiến dịch có quy mô lớn nhất của quân đội và nhân dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp (1945-1954). Trong chiến dịch này, công tác hậu cần phải bảo đảm cho quân số đông nhất, với khối lượng vật chất lớn nhất, trong điều kiện rất khó khăn, ác liệt. Để hoàn thành xuất sắc mỗi trận đánh và toàn chiến dịch, 'vấn đề bảo đảm cung cấp lương thực, đạn dược là một nhân tố vô cùng quan trọng, quan trọng không kém các vấn đề chiến thuật'(1).
Trong chiến dịch Điện Biên Phủ kéo dài từ ngày 13/3 đến 7/5/1954, hơn 2 vạn dân công hỏa tuyến của ta cùng những chiếc xe đạp thồ thô sơ đã khiến địch bất ngờ. Bằng ý chí quyết tâm, mỗi dân công đã vận chuyển hàng trăm kg hàng hóa, đạn dược trên chiếc xe thồ vào chiến trường. Trong lễ diễu binh diễu hành kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ, đoàn quân xe đạp thồ huyền thoại sẽ được tái hiện sinh động giúp người dân hiểu hơn về công tác hậu cần từ hậu phương đến tiền tuyến.
45 chiến sĩ Quân khu 1 tái hiện sinh động hình ảnh dân công hỏa tuyến với những chiếc xe đạp thồ chi viện cho chiến trường Điện Biên Phủ.
Sau khi thay đổi phương châm tác chiến, từ 'đánh nhanh, giải quyết nhanh' sang 'đánh chắc, tiến chắc', công tác tổ chức, bố trí, hậu cần cho chiến dịch Điện Biên Phủ được Bộ Chính trị điều chỉnh khẩn trương để đáp ứng yêu cầu bảo đảm dài ngày, quân số lớn, trong điều kiện địch đánh phá ác liệt...
Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, có trên 16.000 đội viên Thanh niên xung phong ngày đêm sát vai cùng bộ đội phục vụ chiến đấu và có hơn 8.000 cán bộ, đội viên lập công xuất sắc.
Theo lãnh đạo Tổng cục Hậu cần và Tổng cục Kỹ thuật, trong chiến thắng vĩ đại ở Điện Biên Phủ 70 năm về trước, bên cạnh nhiều yếu tố then chốt, công tác đảm bảo hậu cần và bảo đảm vũ khí, trang bị kỹ thuật (VKTBKT) đã góp phần rất quan trọng vào thành công của chiến dịch này.
Thua đau trên các mặt trận, Pháp đã cử tướng Na Va – Tham mưu trưởng lục quân khối Bắc Đại Tây Dương làm Tổng chỉ huy quân đội viễn chinh Pháp tại Đông Dương và chuẩn y kế hoạch của Na Va giải quyết vấn đề Đông Dương chỉ gọn trong 18 tháng. Pháp hy vọng co cụm tại cánh đồng Điện Biên rộng lớn để xây dựng thành tập đoàn cứ điểm quân sự mạnh, pháo đài bất khả xâm phạm.
Điện Biên Phủ - nơi cách đây 70 năm trước đã rền vang tiếng súng của quân và dân Việt Nam trút xuống đầu quân xâm lược Pháp, đập tan tập đoàn cứ điểm mạnh nhất Đông Dương, làm nên chiến công 'lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu'. Trong mốc son chói lọi bằng vàng tạc vào lịch sử dân tộc, Thanh Hóa tự hào là địa phương đóng góp to lớn sức người, sức của cho chiến dịch toàn thắng.
Chấp nhận lời 'khiêu chiến' của thực dân Pháp trên chiến trường Điện Biên Phủ, mọi công tác chuẩn bị cho chiến dịch lịch sử được Đảng ta, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh cân nhắc, tính toán kỹ lưỡng. Trong đó, công tác hậu cần, vận chuyển quân lương và mở đường, được xác định là nhiệm vụ trọng tâm.