Chúng ta đang chứng kiến một bầu không khí phấn chấn trên cả nước, với niềm tin vững chắc cùng tâm thế sẵn sàng bước vào kỷ nguyên mới của dân tộc Việt Nam. Khát vọng mạnh mẽ ấy đang được khởi đầu từ một trong những quyết sách quan trọng là sắp xếp, tinh gọn bộ máy của hệ thống chính trị để mở ra cơ hội và không gian phát triển mới cho đất nước.
Việc tổ chức lại đơn vị hành chính cấp tỉnh theo chủ trương mới không chỉ nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, mà còn thể hiện bước tiến về tư duy phát triển trong bối cảnh đất nước chuyển mình mạnh mẽ. Sáp nhập không làm nhòa bản sắc, mà là cơ hội để khơi thông nguồn lực, phát huy thế mạnh vùng miền, hướng tới một nền hành chính hiện đại, thống nhất và phục vụ người dân tốt hơn. Khi lòng người đồng thuận, khi tầm nhìn đặt trên nền tảng phát triển chung, sự hợp nhất sẽ trở thành động lực đưa đất nước vươn xa.
Dư luận những ngày qua bàn luận nhiều về việc đặt tên đơn vị hành chính khi thực hiện chủ trương sáp nhập. Đây là việc chưa có quyết định chính thức, song lại dễ bị lợi dụng để kích động tư tưởng bất mãn, phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Trong câu chuyện của những người từng giữ các vị trí chủ chốt của Quảng Nam - Đà Nẵng xưa và nay, ai cũng phấn chấn và không ngần ngại chia sẻ: 30 năm trước tách ra là hợp lý và nay Đà Nẵng - Quảng Nam về 'một nhà' để vươn ra biển lớn.
Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 11, khóa XIII quyết định nhiều chủ trương lớn, trong đó có vấn đề sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp. Cán bộ, đảng viên và nhân dân Phú Yên đặc biệt quan tâm đến việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, đồng thời bày tỏ sự đồng thuận với chủ trương của Đảng và gửi gắm nhiều nguyện vọng chính đáng.
Khi đề án sáp nhập tỉnh, thành phố đang được xem xét, nhiều ý kiến từ các chuyên gia và nhà quản lý cho rằng đây không chỉ là cuộc 'tái cấu trúc' địa giới hành chính, mà còn là cơ hội vàng để kiến tạo những không gian phát triển mới, đặc biệt là hướng biển.
Bỏ cấp huyện, sáp nhập xã là cơ hội và cũng là nhiệm vụ cấp bách để thực hiện việc phân chia, điều chỉnh địa giới hành chính ở Hà Tĩnh, tạo điều kiện thúc đẩy kinh tế - xã hội.
Thực hiện cuộc cách mạng tinh gọn bộ máy của hệ thống chính trị là yêu cầu mang tính sống còn của đất nước trước vận hội phát triển mới. Trong đó, sắp xếp các đơn vị hành chính cấp tỉnh, cấp xã để xây dựng mô hình chính quyền 2 cấp đang được dư luận hết sức quan tâm.
Đất nước ta đã bước vào giai đoạn thứ hai của cuộc cách mạng tinh gọn bộ máy - giai đoạn sắp xếp bộ máy cấp phường, xã, bỏ cấp huyện, sắp xếp cấp tỉnh. Việc phát triển đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu nêu trên có tính cấp bách, không thể không tiến hành. Vì thế, những ý kiến, biểu hiện tiêu cực, đi ngược lại xu thế chung hiện nay là hết sức lạc lõng, cần chấn chỉnh kịp thời.
Theo PGS.TS Ngô Thành Can, việc tổ chức lại các đơn vị hành chính là hướng đến sự phát triển chung của đất nước, nâng cao đời sống của nhân dân. Sắp xếp lại đơn vị hành chính cũng đòi hỏi sự quyết tâm cao, vượt qua lợi ích cục bộ, lợi ích nhóm.
Chủ trương sắp xếp đơn vị hành chính, sáp nhập tỉnh đặt mục tiêu cao nhất là phát triển đất nước, mở rộng không gian cho đơn vị hành chính mới, phát huy vai trò dẫn dắt của các vùng động lực, hành lang kinh tế, cực tăng trưởng. Đại biểu Quốc hội, PGS. TS Nguyễn Chu Hồi đã có chia sẻ xung quanh nội dung này.
Sau gần 40 năm đổi mới, tiềm lực kinh tế của nước ta đã lớn mạnh hơn, đội ngũ cán bộ được đào tạo đến nơi đến chốn về quản lý nên đây là thời điểm chín muồi để thực hiện sáp nhập tỉnh, thành.
Theo dự kiến, sẽ có khoảng 34 tỉnh, thành phố trên cơ sở sắp xếp lại 63 tỉnh, thành phố; không tổ chức cơ quan hành chính cấp huyện và tổ chức khoảng 5.000 đơn vị hành chính cấp xã, phường. Cơ cấu tổ chức này hướng đến mục tiêu chính quyền, cán bộ gần dân hơn, sát dân hơn, phục vụ nhân dân tốt hơn.
Việc tinh gọn bộ máy không chỉ giúp nâng cao hiệu quả điều hành, còn mở ra không gian phát triển mới, tập trung nguồn lực đầu tư các dự án đủ sức kết nối liên vùng. PV Tiền Phong có cuộc trao đổi với TS. Trần Hữu Hiệp - chuyên gia kinh tế vùng Đồng bằng sông Cửu Long - về vấn đề này.
Trong nhiều thách thức khi thực hiện mô hình không tổ chức cấp huyện và việc đặt lại tên các đơn vị hành chính (ĐVHC) mới nổi lên vấn đề đáng quan tâm, đó là tiêu chuẩn hóa chức danh cán bộ, công chức cấp xã trong điều kiện mới và việc giữ gìn hồn cốt, bản sắc văn hóa và địa danh thuộc địa phương, đô thị từng là một phần của lịch sử hào hùng của dân tộc. Tin tưởng rằng, khi 'Dân chúng đồng lòng, việc gì cũng làm được'.
Năm 2025 là năm đánh dấu bước tiến mới với Kết luận số 126-KL/TW và 127-KL/TW của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về việc tiếp tục sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy. Đặc biệt, chủ trương sáp nhập tỉnh, xã và bỏ cấp huyện thể hiện tư duy đột phá trong cải cách hành chính.
Việc sáp nhập tỉnh không chỉ thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội mà còn góp phần mở rộng cánh cửa giao lưu văn hóa giữa các vùng với nhau.
Chủ trương sáp nhập tỉnh, xã bỏ cấp huyện được Đảng ta công khai, minh bạch nhưng các thế lực thù địch lại dùng chiêu trò xuyên tạc, người dân cần tỉnh táo.
Trong sáp nhập tỉnh thì chọn trung tâm hành chính đặt tại một khu vực có sức sống kinh tế mạnh mẽ, nơi có thể tạo ra động lực phát triển cho toàn tỉnh; hay là nơi tạo thuận lợi cho người dân với một không gian hành chính hiện đại, tiện lợi, thân thiện đang là những vấn đề được đặt ra.
Sáp nhập đơn vị hành chính ở Hà Tĩnh nói riêng, cả nước nói chung cần 'Bảo đảm đoàn kết dân tộc, phù hợp với các yếu tố lịch sử, truyền thống, văn hóa của địa phương và tôn trọng ý kiến của đa số cử tri'.
Một trong những vấn đề quan trọng đặt ra khi sáp nhập tỉnh, bỏ cấp huyện, sắp xếp cấp xã là số lượng cán bộ, công chức cần tinh giản sẽ rất lớn và đòi hỏi đội ngũ ở lại phải có đủ trình độ, năng lực đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới.
'Chúng ta phải xác định tinh gọn tổ chức bộ máy là để phục vụ cho phát triển, đưa đất nước bước vào kỷ nguyên giàu mạnh. Do đó, cần phải nghiên cứu thay đổi tiêu chí sáp nhập, không chỉ dựa vào dân số, diện tích mà còn là tư duy mới về sự phát triển của đất nước', ông Trần Anh Tuấn, Chủ tịch Hiệp hội Khoa học hành chính Việt Nam, nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ nói.
Với chủ trương sáp nhập tỉnh, xã, bỏ cấp huyện đang được triển khai như hiện nay, đòi hỏi cán bộ cấp xã phải vừa 'hồng' vừa 'chuyên' để xứng với 'tầm vóc' mới.
Chủ trương cải cách hành chính, tinh gọn bộ máy nhà nước đặt ra một yêu cầu quan trọng và cấp bách là sáp nhập cấp tỉnh và bỏ cấp huyện, hướng tới một nền quản trị hiệu quả, giảm thiểu chi phí và thúc đẩy phát triển bền vững. Để chủ trương này đi vào thực tiễn một cách hiệu quả, cần có lộ trình hợp lý, giải pháp phù hợp với đặc điểm từng địa phương và quan trọng nhất là đảm bảo hài hòa lợi ích của người dân.
Mô hình quản lý nào để phát triển đô thị, hệ thống pháp luật liên quan tới đô thị sau khi sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính các cấp và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp (tỉnh, thành và xã)... đã được các chuyên gia, nhà khoa học đã thảo luận tại Tọa đàm 'Đô thị - Quản lý tinh gọn và phát triển hiệu quả'. Sự kiện do Tổng hội Xây dựng Việt Nam tổ chức tại Hà Nội ngày 18.3 vừa qua.
Sáp nhập tỉnh, tinh giản bộ máy là một đường hướng đúng đắn để tiết kiệm nguồn ngân sách, có thêm tiền đầu tư phát triển. Về tên gọi thì lấy tên tỉnh nào cũng được, miễn là sáp nhập phải tiết kiệm chi phí, đảm bảo các yếu tố để phát triển
là kết luận rút ra từ Tọa đàm 'Đô thị - Quản lý tinh gọn và phát triển hiệu quả' do Tổng hội Xây dựng Việt Nam tổ chức vào ngày 18/3, theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến. Tọa đàm thu hút sự tham gia của đông đảo các chuyên gia, nhà khoa học.
Chủ trương sáp nhập một số đơn vị cấp tỉnh không chỉ là bài toán về tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, mà còn mở ra những cơ hội quan trọng để văn hóa phát triển mạnh mẽ hơn. Khi quy mô hành chính được mở rộng, không gian phát triển văn hóa cũng có điều kiện để vươn xa hơn, tạo ra những hệ sinh thái văn hóa đa dạng, phong phú và có sức lan tỏa lớn hơn.
Dịch giả Nguyễn Việt Long cho rằng, có thể vẫn giữ một số trụ sở xã hay huyện làm cơ sở như 'văn phòng đại diện' giúp giải quyết công việc cho cấp tỉnh.
Theo TS.Vũ Văn Tính, việc sáp nhập các tỉnh không chỉ là quyết tâm chính trị, mà còn dựa trên các cơ sở khoa học và kinh nghiệm thực tiễn trong thời gian qua.
Thực hiện sáp nhập tỉnh, tinh gọn bộ máy, nhân lực lãnh đạo quản lý cấp xã nổi lên như một ưu tiên chiến lược quyết định sự thành công của việc bỏ cấp huyện.
Khi thay đổi trung tâm hành chính sau sáp nhập, điều kiện làm việc, đi lại của cán bộ, công chức có thể sẽ có sự thay đổi nhất định. 'Để khắc phục điều này, mỗi địa phương phải có sự chuẩn bị, đáp ứng được nhu cầu về chỗ ở cho cán bộ, công chức', Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Giang Phạm Văn Thịnh nói.
Sáp nhập tỉnh, bỏ cấp huyện, mở rộng cấp xã sẽ tạo điều kiện để nâng tầm tư duy chiến lược phát triển kinh tế, xã hội cho các địa phương.
Ông Nguyễn Túc cho rằng, cần chọn đội ngũ cán bộ tiêu biểu cho sự đoàn kết nhất trí của các tỉnh mới thành lập để tránh tình trạng 'quân anh, quân tôi'.
Với quy mô mới thì cấp xã sẽ được đảm nhiệm nhiều chức năng, nhiệm vụ hơn, cùng với đó là thẩm quyền cũng gia tăng. Điều này sẽ cần sự tính toán chi tiết khi thiết kế tổ chức bộ máy của chính quyền.
Việc sáp nhập đang trở thành xu hướng phổ biến trong bối cảnh toàn cầu hóa, giúp hình thành các vùng kinh tế lớn, tăng khả năng cạnh tranh, thúc đẩy phát triển.
Theo PGS.TS Trần Đức Cường - Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, những tỉnh 'nhỏ quá' nên sáp nhập để có thêm nguồn lực phát triển cơ sở hạ tầng, kinh tế - xã hội và tạo không gian phát triển mới.
Tại Kết luận số 127-KL/TW về triển khai nghiên cứu, đề xuất tiếp tục sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, Bộ Chính trị, Ban Bí thư tiếp tục yêu cầu các cơ quan xây dựng đề án sáp nhập một số đơn vị hành chính cấp tỉnh, không tổ chức cấp huyện, tiếp tục sáp nhập đơn vị hành chính cấp xã.Nếu xét về quy mô, Việt Nam đã có hai đợt sắp xếp lớn toàn quốc sau khi đất nước thống nhất. Đợt đầu tiên là vào nửa đầu thập niên 1830 và đợt thứ hai vào nửa sau thập niên 1970. Điều đáng chú ý trong cả hai đợt điều chỉnh này là việc giảm cấp hành chính trung gian. Điều này không chỉ giúp giảm gánh nặng hành chính mà còn tăng tính hiệu quả trong công tác quản lý của Trung ương.
Kết luận số 127-KL/TW của Bộ Chính trị, Ban Bí thư yêu cầu xây dựng đề án sáp nhập một số đơn vị hành chính cấp tỉnh, không tổ chức cấp huyện, tiếp tục sáp nhập đơn vị hành chính cấp xã.
TS Trần Anh Tuấn cho rằng, việc sáp nhập tỉnh, sáp nhập đơn vị hành chính cấp xã lần này sẽ được thực hiện theo một hướng tư duy mới - tư duy phát triển, mở rộng không gian, vươn xa tầm nhìn.
Ngày 14/3, Bộ Chính trị họp thống nhất chủ trương sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính các cấp và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, trong đó có phương án sáp nhập một số tỉnh, bỏ cấp huyện, sáp nhập nhiều xã.
Việt Nam đang bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Điều này đòi hỏi phải tạo đột phá trong tư duy và hành động, sử dụng tối đa các nguồn lực của đất nước.
Khi sắp xếp cán bộ cấp tỉnh và cấp xã, ông Nguyễn Túc cho rằng đội ngũ cán bộ phải đảm bảo bản lĩnh chính trị vững vàng, đạo đức trong sáng, có năng lực nổi bật, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm.
Các Kết luận số 126-KL/TW ngày 14/2/2025 và Kết luận số 127 KL/TW ngày 28/2/2025 của Bộ Chính trị, Ban Bí thư đã đưa ra định hướng sáp nhập một số đơn vị hành chính cấp tỉnh, không tổ chức cấp huyện, tiếp tục sáp nhập đơn vị hành chính cấp xã. Từ định hướng này, cả bộ máy tiếp tục chuyển động tích cực để sớm đưa chủ trương đúng đắn của Đảng trở thành hiện thực, đáp ứng nhu cầu phát triển đất nước và kỳ vọng của người dân.
TS Bùi Đức Thụ - nguyên Phó Trưởng ban Công tác đại biểu (nay là Ủy ban Công tác đại biểu của Quốc hội) đã nhấn mạnh như vậy khi trao đổi với phóng viên Báo Đại Đoàn Kết về dự kiến giảm 50% đơn vị hành chính cấp tỉnh.
Bộ Chính trị hôm nay xem xét đề án sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính các cấp và xây dựng chính quyền địa phương 2 cấp, trong đó có phương án sáp nhập một số tỉnh, bỏ cấp huyện, sáp nhập nhiều xã.
Tinh gọn bộ máy, sáp nhập tỉnh và 'chốt' triển khai nhiều 'siêu dự án'… là những nội dung được người dân cả nước hết sức quan tâm, mở ra những kỳ vọng mới.
'Thị trường bất động sản sẽ có nhiều tác động lớn, theo hướng tích cực khi sáp nhập tỉnh, bỏ huyện' là ý kiến đánh giá của nhiều chuyên gia.
Chủ trương của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về việc sáp nhập tỉnh, bỏ cấp huyện, mở rộng cấp xã là cuộc cách mạnh tinh gọn bộ máy cần thiết, được nhân dân ủng hộ.
TS, KTS. Ngô Trung Hải - nguyên Viện trưởng Viện Quy hoạch đô thị nông thôn quốc gia, Bộ Xây dựng - cho biết, cần có nghiên cứu, đánh giá cụ thể đối với các thành phố thuộc tỉnh và mô hình thành phố trong thành phố trực thuộc Trung ương để đảm bảo phù hợp, tạo động lực cho phát triển.
Sáp nhập tỉnh, bỏ cấp huyện, giảm số lượng cấp xã là yêu cầu khách quan, không chỉ nhằm tinh gọn tổ chức bộ máy, mà còn mở ra không gian mới để tăng tốc phát triển, hướng tới mục tiêu trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Tuy nhiên, đây cũng là vấn đề liên quan trực tiếp đến người dân, với những tâm tư, tình cảm khác nhau trong mối lương duyên, cũng như những đòi hỏi cấp bách để đưa đất nước thoát khỏi nguy cơ tụt hậu, rơi vào bẫy thu nhập trung bình.