Theo dự kiến, từ 1/7/2027 sẽ bắt đầu kiểm định khí thải xe cơ giới tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh, sau đó triển khai trên diện rộng. Tán thành với việc kiểm định xe cơ giới, đại biểu Quốc hội, chuyên gia đề nghị phải đánh giá kỹ tác động môi trường - xã hội, tính toán đầy đủ lợi ích của các bên, áp dụng có trọng tâm, trọng điểm.
Việc mở rộng xã hội hóa hoạt động kiểm định phương tiện giao thông được nhiều chuyên gia cho rằng đang mở ra hướng đi mới cho ngành giao thông, giúp giảm tải áp lực lên hệ thống đăng kiểm Nhà nước, nâng cao chất lượng dịch vụ và thúc đẩy sự minh bạch trong lĩnh vực này. Khi kết hợp cùng mục tiêu xanh hóa giao thông, mô hình này được kỳ vọng tạo 'cú hích' cho việc kiểm soát khí thải, đổi mới công nghệ và xây dựng môi trường di chuyển bền vững hơn cho người dân.
GS.TS Hoàng Xuân Cơ, Trưởng ban Khoa học, Hội Kinh tế Môi trường Việt Nam cho rằng, nhiều quy định về kiểm định xe cơ giới thiếu phân tích đầy đủ về mục tiêu, chi phí và lợi ích, đặc biệt là lợi ích môi trường. Dữ liệu kiểm định không được khai thác để đánh giá giảm phát thải, khiến chính sách kém hiệu quả và làm giảm niềm tin của người dân.
Theo Phó Trưởng phòng Phòng Quản lý chất lượng môi trường, Cục Môi trường Trương Mạnh Tuấn, việc áp dụng lộ trình tiêu chuẩn khí thải xe cơ giới bắt buộc cần được tiến hành một cách khoa học, minh bạch, công bằng và có giám sát để khuyến khích người dân tham gia.
Việc mở rộng xã hội hóa hoạt động kiểm định phương tiện giao thông đang mở ra hướng đi mới cho ngành giao thông, giúp giảm tải áp lực lên hệ thống đăng kiểm Nhà nước, nâng cao chất lượng dịch vụ và thúc đẩy sự minh bạch trong lĩnh vực này. Khi kết hợp cùng mục tiêu xanh hóa giao thông, mô hình này được kỳ vọng tạo 'cú hích' cho việc kiểm soát khí thải, đổi mới công nghệ và xây dựng môi trường di chuyển bền vững hơn cho người dân.
Những tháng đầu năm 2025, người dân đã chứng kiến tình trạng ô nhiễm không khí đến mức độ đáng báo động tại các thành phố lớn, đặc biệt là Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh. Các chuyên gia chỉ ra một trong những nguyên nhân chính của vấn đề ô nhiễm không khí liên quan tới sự gia tăng nhanh chóng của phương tiện giao thông cá nhân.
Mỗi năm, tại hai thành phố lớn Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh, lượng khí thải do xe cơ giới, nhất là xe máy hoạt động sản sinh ra khoảng 300 nghìn tấn khí CO, 25 nghìn tấn khí HC; hàng chục nghìn tấn bụi, bụi mịn. Do đó, chủ trương kiểm soát khí thải giao thông là một trong những nhiệm vụ cấp bách. Tuy nhiên, đây là đầu tiên chúng ta xây dựng quy định kiểm soát khí thải đối với xe máy đang lưu hành, tác động xã hội rất lớn cần bảo đảm hài hòa bài toán bảo vệ toán môi trường và bảo đảm an sinh xã hội.
Tập trung tìm lời giải cho bài toán kiểm định khí thải xe cơ giới là điểm mấu chốt để tiến gần hơn đến các mục tiêu lớn về bảo vệ sức khỏe cộng đồng, thực hiện cam kết quốc tế và xây dựng các đô thị xanh – văn minh – hiện đại, là nhận định được các đại biểu chia sẻ tại Tọa đàm 'Kiểm định khí thải xe cơ giới và vấn đề chống ô nhiễm không khí' do báo Đại biểu Nhân dân tổ chức.
Nhằm giảm thiểu tình trạng ô nhiễm không khí do khí thải phương tiện giao thông gây ra, đại biểu Quốc hội Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp) cho rằng, kiểm định khí thải xe cơ giới là giải pháp thiết yếu. Tuy nhiên, cần quan tâm tới khả năng đáp ứng của cơ sở vật chất kỹ thuật kiểm định và có chính sách hỗ trợ chuyển đổi sang phương tiện thân thiện môi trường, phát triển đồng bộ hạ tầng giao thông công cộng.
Đồng tình với chủ trương xã hội hóa hoạt động kiểm định khí thải xe cơ giới, tuy nhiên, đại biểu Quốc hội Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp) nhấn mạnh, cần phải có những tính toán chiến lược về lộ trình và biện pháp nhằm tối ưu hóa hiệu quả và đảm bảo chất lượng kiểm định.