Dưới triều Nguyễn, thành Bắc Ninh không chỉ là thành lũy quan trọng đối với chính địa phương này mà còn giữ vị trí đặc biệt về quân sự của đất nước khi nằm trong tuyến phòng thủ của các tỉnh phía Bắc.
Nhiều cuốn sách viết về kinh thành Huế được dịch, xuất bản đã tiết lộ nhiều chuyện thâm cung bí sử ở chốn hậu cung của triều Nguyễn.
Dưới quan sát của Marcel Monnier, nhà vua sống giữa thái hậu, thái phi; công việc của ngài thì quá nhiều.
Bác sĩ Charles-Édouard Hocquard (1853 - 1911) có mặt ở Bắc kỳ năm 1884, đã đưa ra một nhận xét rất khái quát về nghề thêu mà ông thấy được ở Hà Nội: 'Một trong những ngành buôn chính của Hà Nội là lụa thêu. Nghề thêu chiếm một phường lớn…trên đường từ khu nhượng địa vào thành'.
Không chỉ chịu cảnh 'cá chậu chim lồng', các phi tần của vua Nguyễn cũng phải thường xuyên đối mặt với những hiềm khích, đố kị dữ dội, những tranh cãi không dứt lẫn nhau.
Trong thời gian tham gia chiến dịch Bắc Kỳ (1884-1886), bác sĩ quân y Charles-Édouard Hocquard có những trải nghiệm thực tế về ngày đầu năm mới.
Người Pháp đương thời gọi vụ việc quân Nghĩa hội Quảng Nam tấn công, tiêu diệt 7 sĩ quan và binh lính Pháp tại trạm Nam Chơn đêm 28-2 rạng sáng 1-3-1886 là 'thảm kịch Nam Chơn' (Le Drame de Nam-Chon). Trong đó, họ cho rằng chính Trần Văn Quế, người thông ngôn của đại úy Besson, đã mật báo tin chính xác cho 'quân nổi loạn', nhưng không thể xử lý người này do không có chứng cứ thuyết phục.
Cùng xem loạt ảnh tư liệu hiếm do bác sĩ quân y Pháp Charles-Édouard Hocquard chụp ở Bắc Ninh và Nam Định năm 1885, thời điểm hai thành phố này vừa bị quân Pháp chiếm đóng.
Cùng xem loạt ảnh chân dung 'hiếm có khó tìm' do bác sĩ quân y Pháp Charles-Édouard Hocquard (1953-1911) chụp ở Việt Nam năm 1885.
Trước sự đón nhận từ bạn đọc, ngoài các ấn phẩm lịch sử trong nước, nhiều đơn vị đã tìm kiếm và xuất bản những ấn phẩm từ các học giả nước ngoài, qua đó không chỉ cung cấp nhiều tư liệu mà còn giúp bạn đọc có cái nhìn rộng mở, nhiều chiều về sử Việt.
Trong tác phẩm 'Một chiến dịch ở Bắc Kỳ', bác sĩ Charles-Édouard Hocquard đã có những trang viết thể hiện sự ngưỡng mộ của ông với hai nữ anh hùng của dân tộc Việt Nam.
Các nhiếp ảnh gia nước ngoài đã chụp được nhiều bức ảnh quý giá về phụ nữ Việt Nam hơn 100 năm trước. Theo đó, vẻ đẹp mộc mạc, giản dị của con người Việt Nam thu hút người xem.
Theo nhà nghiên cứu Gustave Dumoutier, loại nón phụ nữ đẹp nhất xuất xứ từ Nghệ An, gọi là nón nghệ, bên trong trang trí bằng những sợi tơ đan chéo nhau, và những con chim én bằng nhựa trong...
Không phải là kiến trúc đặc hữu – chỉ riêng Việt Nam mới có, nhưng những chiếc cầu gỗ có mái làm theo kiểu 'thượng gia hạ kiều' (trên là nhà dưới là cầu) đã vượt lên ý nghĩa là một công trình giao thông để trở thành một tác phẩm nghệ thuật trơ gan cùng tuế nguyệt.
Loạt ảnh hiếm về các tòa thành cổ ở miền Bắc Việt Nam những năm 1883-1886 do bác sĩ Charles-Édouard Hocquard chụp, được in trong cuốn 'Xứ Bắc Kỳ' (Le Tonkin).
Charles-Édouard Hocquard - một bác sĩ quân y đã theo đạo quân viễn chinh Pháp vào Bắc Kỳ và lưu lại tại đây từ tháng 1/1884 đến tháng 5/1886 - trong cuốn ghi chép Một chiến dịch ở Bắc Kỳ tỏ ra rất thú vị khi quan sát một nghề kiếm sống trên đường phố Hà Nội. Ông đã viết: 'Thú vị nhất trong các nghề ngoài trời đó là những chú thợ cạo - lấy ráy tai và những người tẩm quất'.
* Thời xưa, phụ nữ nước ta có dùng ngọc bội và các loại trang sức bằng ngọc khác như trong câu Kiều của Nguyễn Du 'Nàng rằng trộm liếc dung quang? Chẳng sân ngọc bội thời phường kim môn'? (Phạm Mỹ Hằng, huyện Hòa Vang, Đà Nẵng)
TTH - Gaston Roullet (1847-1925) là họa sĩ Pháp đầu tiên xuất hiện ở Đông Dương. Roullet khởi hành từ cảng Toulon ngày 20/8/1885, trên chiếc tàu La Shamrock thuộc Hải quân Pháp. Sau 5 tuần tàu cập cảng Sài Gòn, ông dừng lại chỉ có mấy ngày để chuẩn bị ra Bắc nhận nhiệm sở, nhưng từ đây Roullet thực sự bắt đầu hành trình bằng hội họa của ông ở Đông Dương.
Những ảnh chụp, tranh vẽ sưu tầm, mô tả của bác sĩ Hocquard trong 'Một chiến dịch ở Bắc kỳ' là tư liệu quý về con người, đời sống Hà Nội và các vùng phụ cận đầu thế kỷ 19.
Chứng kiến những trò lố diễn ra trong lễ Chính trung tổ chức ngày 13/7, nhà thơ Tam nguyên Yên Đổ Nguyễn Khuyến, đã chua chát viết bài thơ 'Hội Tây'.
'Việt Nam sử lược' và 'Một chiến dịch ở Bắc Kỳ' là hai trong số những sách sử đáng chú ý trong năm.
Lần đầu tiên, 44 ảnh gốc trong bộ ảnh hơn 200 bức chụp đất nước, con người Việt Nam ở thời điểm cuối thế kỷ XIX của bác sĩ quân y người Pháp Charles-Édouard Hocquard đã thuộc quyền sở hữu của Việt Nam. Các tấm ảnh này được công bố cùng bản dịch tiếng Việt cuốn sách 'Một chiến dịch ở Bắc Kỳ' vừa được Công ty cổ phần Văn hóa và Truyền thông Nhã Nam ra mắt bạn đọc.
Theo giới phê bình, dịch thuật, những mô tả chi tiết, ảnh chụp chân thực trong 'Một chiến dịch ở Bắc Kỳ' giờ đây là sử liệu vô giá, cho phép ta biết về đời sống cha ông.
Xứ Bắc Kỳ nhiệt đới luôn có sức hấp dẫn kỳ lạ với tính cách ưa chinh phục khám phá của người Pháp. Và, Charles-Édouard Hocquard không phải ngoại lệ.
Cuối năm 2019, từ cuộc tổng kết các đầu sách bán chạy nhất trong năm của các đơn vị xuất bản cho thấy sách sử chỉ 'thua' sách kỹ năng. Tuy nhiên, qua 6 tháng đầu năm 2020, nhất là giai đoạn phải đương đầu với Covid-19, sách sử lại được rất nhiều bạn đọc quan tâm.
Chứng kiến những trò lố diễn ra trong lễ Chính trung tổ chức ngày 13/7, nhà thơ Tam nguyên Yên Đổ Nguyễn Khuyến, đã chua chát viết bài thơ 'Hội Tây'.
Gần đây, độc giả bất ngờ khi thông tin về cuốn sách Một chiến dịch ở Bắc Kỳ có tới 3 đơn vị đăng ký xuất bản trong cùng một thời điểm. Chọn bản dịch của ai, đặt mua sản phẩm của nhà sách nào, điều đó khiến người yêu thích dòng sách tư liệu lịch sử phải bối rối.
Bác sĩ Hocquard, người Pháp đã chụp lại những người lao động, người dân, người phụ nữ Hà Nội và các tỉnh lân cận cách đây hơn 100 năm.
Lần đầu tiên, công ty sách Đông A ra mắt một ấn phẩm đặc biệt được đầu tư kỹ lưỡng từ nội dung đến hình thức. Đó là cuốn Một chiến dịch ở Bắc Kỳ, cuốn sách đầu tiên trong Tủ sách Đông Dương của Đông A ra mắt bạn đọc.
Omega+, Đông A Books, Nhà sách Nhã Nam là 3 đơn vị cùng thông báo xuất bản cuốn sách 'Một chiến dịch ở Bắc Kỳ'.