Nằm bên bờ phá Hạc Hải, thôn Mỹ Vinh (được nhập từ 3 thôn Ngô Bắc, Mỹ Hòa và Vinh Quang) được xem là “rốn lũ” của xã Lệ Ninh. Cùng với những kinh nghiệm ứng phó truyền đời, các nhà văn hóa cộng đồng kết hợp phòng, tránh bão, lũ nơi đây đã trở thành những “pháo đài”, điểm tựa vững chắc để người dân an tâm “sống chung” với lũ.
Căn nhà của tổ phụ Đại tướng Võ Nguyên Giáp tọa lạc ven hữu ngạn sông Kiến Giang ở làng An Xá, xã Lộc Thủy, huyện Lệ Thủy cũ, nay là xã Lệ Thủy, tỉnh Quảng Trị. Phía Đông, cách vài chục bước chân, là mặt nước phá Hạc Hải rộng mênh mông.
Trước những tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu, nhiều hợp tác xã (HTX), tổ hợp tác (THT) trên địa bàn tỉnh đang chủ động thay đổi phương thức sản xuất, ứng dụng khoa học kỹ thuật, phát triển nông nghiệp xanh, tuần hoàn. Những sáng kiến được hình thành từ chính yêu cầu của sản xuất không chỉ góp phần giải quyết khó khăn trước mắt mà còn cho thấy sự chuyển biến trong tư duy của khu vực kinh tế tập thể, hướng đến nâng cao giá trị, sử dụng hiệu quả tài nguyên và phát triển bền vững.
Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, tỉnh Quảng Trị, ghi nhận thêm 17 loài chim mới, nâng tổng số chim đã được thống kê tại khu vực này lên 353 loài.
Gần nửa triệu tấn thịt nhập khẩu đổ bộ thị trường, giá rẻ bất ngờ; sầu riêng Việt Nam được báo động dư thừa, giá giảm; giá xăng dầu giảm... là tin tức thị trường chú ý trong tuần.
Từ chỗ phải thu hoạch tôm để chạy lũ, người nuôi tôm ở phá Hạc Hải, xã Lệ Ninh, tỉnh Quảng Trị đã giữ tôm qua mùa nước nổi. Những con tôm sống sót sau lũ lớn nhanh bất ngờ, với 5ha nuôi, doanh thu đạt hơn 2,3 tỷ đồng/năm.
Trước mỗi mùa lũ về trên phá Hạc Hải, người dân buộc phải thu hoạch sớm tôm càng xanh nên giá trị kinh tế không cao. Sau một lần đánh liều để tôm “vượt lũ”, họ ngỡ ngàng bởi kết quả đạt được.
Từ thế bị động 'chạy lũ', mô hình nuôi tôm càng xanh 'vượt lũ' giúp kéo dài thời gian nuôi, tăng lợi nhuận và thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu.
Nhờ hệ thống lưới phao nổi di động linh hoạt theo mực nước, Hợp tác xã sản xuất, kinh doanh dịch vụ nông nghiệp-thủy sản Lộc Phát (HTX Lộc Phát), xã Lệ Ninh đã bảo vệ thành công diện tích nuôi tôm càng xanh trong mùa mưa lũ, nâng gấp đôi lợi nhuận và mở ra hướng đi bền vững cho nông nghiệp ứng phó với biến đổi khí hậu (BĐKH). Sáng kiến này vừa đoạt giải nhất tại cuộc thi 'Sáng tạo khoa học kỹ thuật trong phát triển kinh tế nông nghiệp, thích ứng với BĐKH' tỉnh Quảng Trị.
Sau gần 1 năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xã Lệ Ninh đã nhanh chóng ổn định tổ chức, đổi mới phương thức lãnh đạo. Với sự chỉ đạo quyết liệt và đồng bộ, kinh tế-xã hội địa phương tiếp tục khởi sắc, quốc phòng-an ninh được giữ vững, tạo tiền đề vững chắc cho một giai đoạn phát triển mới.
Định cư dưới chân công trình đại thủy nông lớn của tỉnh, nhờ biết tận dụng lợi thế từ 'dòng sữa' Cẩm Ly kết hợp với ứng dụng các tiến bộ khoa học vào sản xuất nông nghiệp, những năm gần đây, người dân ở bản Cẩm Ly (xã Kim Ngân) đã biến vùng đất lắm gian khó này thành bản làng trù phú, 'điểm sáng' ở khu vực phía Tây dãy Trường Sơn…
Những năm gần đây, nhiều mô hình sản xuất 'đa canh', đa giá trị trên ruộng lúa 'độc canh' của người nông dân xuất hiện đã dần 'hé mở' tư duy, phương thức sản xuất mới. Mặc dù sự lựa chọn đó mới chỉ mang tính cá thể, nhỏ lẻ, song không thể không xem xét, nghiên cứu đánh giá, để tìm ra hướng đi phù hợp nhằm giải quyết những nghịch lý nội tại của nền sản xuất nông nghiệp hiện nay.
Được ví như một 'nghiên mực' khổng lồ mang đầy trầm tích lịch sử, phá Hạc Hải không chỉ sở hữu nét đẹp non nước hữu tình mà còn ẩn chứa một hệ sinh thái vô cùng phong phú. Trong xu thế phát triển du lịch xanh, phá Hạc Hải đang dần trở thành điểm đến lý tưởng, thu hút những bước chân ưa khám phá, trải nghiệm.
Xác định chương trình 'Mỗi xã một sản phẩm' (OCOP) là 'đòn bẩy' để nâng cao giá trị nông sản và thu nhập cho người dân, xã Lệ Ninh đang tập trung mọi nguồn lực chuẩn hóa các sản phẩm thế mạnh, gắn sản xuất với chuỗi giá trị nông nghiệp sạch và ứng dụng công nghệ cao, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.
Từ một vùng đầm phá từng bị tận diệt chim trời, phá Hạc Hải (Quảng Bình cũ – nay thuộc tỉnh Quảng Trị) đang dần hồi sinh nhờ hành trình 'quay đầu' của ông Nguyễn Công Xuân. Câu chuyện không chỉ là sự thức tỉnh cá nhân, mà còn mở ra hướng phát triển bền vững gắn với du lịch trải nghiệm sinh thái.
Trong khi nhiều địa phương phải chật vật vận động nông dân quay lại với ruộng đồng, thì vẫn còn đó những con người luôn đau đáu hướng về đồng đất quê hương, với niềm tin và khao khát cháy bỏng rằng, đó không chỉ là nơi chốn mưu sinh mà còn là máu thịt. Trong số những người chúng tôi đã gặp, có người là nông dân 'thứ thiệt' và cũng có người, từ lúc cha sinh mẹ đẻ chưa một ngày phải 'chân lấm, tay bùn'. Nhưng giờ đây, họ lựa chọn gắn bó với bờ đê gốc rạ chốn đồng quê theo cách riêng của mình.
Cách Đồng Hới (Quảng Trị) khoảng 20km về phía Nam, phá Hạc Hải trải dài trên hai huyện Quảng Ninh và Lệ Thủy (cũ). Với diện tích khoảng 12km2, độ sâu 1,5m-3m, phá Hạc Hải là vùng nước lợ, có độ mặn 15%-20% nên có rất nhiều loài thủy sản. Vùng đầm phá ẩn chứa nhiều giá trị văn hóa lịch sử, cùng với cảnh sắc lung linh, thơ mộng, đang trở thành điểm du lịch lý tưởng, thu hút những bước chân ưa khám phá, trải nghiệm để tìm về với thiên nhiên và cuộc sống yên bình.
Người đàn ông từng là 'sát thủ' của chim trời ở phá Hạc Hải nay suy ngẫm về những tác động tiêu cực của mình đối với môi trường, từ đó quyết tâm chuyển sang sản xuất, nuôi trồng bền vững, góp phần bảo vệ các loài chim hoang dã.
Nằm ở vị trí trung độ của đất nước, nơi có bề ngang hẹp nhất, lưng tựa dãy Trường Sơn, mặt hướng ra biển Đông, thiên nhiên đã ban tặng cho Quảng Trị lắm núi, nhiều sông. Sự kiến tạo của tự nhiên đã hình thành nên dáng sông, thế núi, hội tụ linh khí của trời đất, trở thành biểu trưng của từng vùng đất.
Từng là nậu chim khét tiếng trong vùng, vợ chồng ông Nguyễn Công Xuân nay dứt bỏ quá khứ, tạo môi trường cho chim trú ngụ, đồng thời phát triển mô hình nông nghiệp và du lịch sinh thái, thu về hơn 700 triệu đồng mỗi năm.
Trên hành trình 'gọi' chim trời về, anh Nguyễn Công Xuân đã mạnh dạn đầu tư xây dựng mô hình nuôi trồng thủy sản gắn liền với nông nghiệp và du lịch sinh thái ngay trên phá Hạc Hải.
Từng săn bắn rồi làm đầu nậu bán chim trời, nhiều đêm mất ngủ, anh Xuân bất giác giật mình và cảm thấy có 'nợ' với chim trời. Từ đó, anh ngày ngày tìm cách bảo vệ đàn chim trời ở phá Hạc Hải.
Ngày 4/3, thông tin từ Vườn quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng, tỉnh Quảng Trị, cho biết vừa phát hiện, ghi nhận bổ sung 4 loài chim vào danh lục chim tỉnh Quảng Bình (cũ), từ đó cập nhật dữ liệu loài và cơ sở khoa học phục vụ công tác quản lý, bảo tồn động vật hoang dã tại địa phương và khu vực.
Nhóm nghiên cứu vừa ghi nhận 4 loài chim mới phía Bắc tỉnh Quảng Trị, trong đó có loài quý hiếm nằm trong Sách đỏ Việt Nam.
Ngày 4/3, thông tin từ Ban Quản lý Vườn Quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng (VQG PN-KB) cho biết, thực hiện nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp tỉnh 'Điều tra, khảo sát khu hệ chim hoang dã trên địa bàn VQG PN-KB và một số vùng chim trọng điểm của tỉnh Quảng Bình nhằm đề xuất giải pháp bảo tồn và phát triển du lịch sinh thái', nhóm nghiên cứu đã ghi nhận, bổ sung 4 loài chim chưa từng được công bố trong danh lục chim tỉnh Quảng Bình (cũ).
Các nhà khoa học vừa phát hiện nhiều loài chim, trong đó có loài thuộc diện quý hiếm phân bố tại các sinh cảnh thuộc địa phận tỉnh Quảng Bình (cũ).
Siêng năng, cần cù và nhạy bén trong sản xuất, anh Nguyễn Công Xuân, thôn Xuân Bắc 2, xã Lệ Ninh đã mạnh dạn đầu tư xây dựng mô hình nuôi trồng thủy sản gắn liền với nông nghiệp và du lịch sinh thái, thu lợi nhuận hàng trăm triệu đồng mỗi năm.
Vận hành theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xã Cam Hồng mở ra không gian phát triển mới, quyết tâm khơi thông nguồn lực, đầu tư hạ tầng, thu hút vốn đầu tư trong và ngoài nước, tạo nền tảng cho tăng trưởng nhanh và bền vững.
Hằng năm, vào khoảng cuối tháng 11 âm lịch, nước trên phá Hạc Hải dần cạn, cũng là lúc người nông dân các xã quanh vùng bắt đầu cày bừa, làm đất chuẩn bị xuống giống vụ đông-xuân. Thời điểm này, bà con nông dân cũng tranh thủ 'chạy' theo máy cày (người dân địa phương gọi là 'lồng') để bắt các loại cá đồng, cải thiện cuộc sống…
Phó Thủ tướng Mai Văn Chính trực tiếp đến thăm, tặng quà, động viên người dân vùng ngập sâu thôn Hữu Tân, xã Ninh Châu, tỉnh Quảng Trị.
Cứ sau rằm tháng 8 âm lịch hằng năm, tôi về thăm quê ngoại. Đón tôi là những cơn mưa trắng trời đến nao lòng. Mùa lụt lại về trên quê tôi, miền quê chiêm trũng Lệ Thủy.
Hằng năm, vào độ 'Tháng bảy nước chảy qua bờ', trời bắt đầu mưa lớn, nước lụt tràn bờ đê, ruộng lúa, cũng là lúc các loài thủy, hải sản từ phá Hạc Hải đua nhau ngược nước lên đồng. Thời điểm này, người dân sống quanh vùng tạm gác liềm, gác cày, tất bật sắm ngư cụ để đánh bắt cá, tôm…
'Đầu Mâu vi bút, Hạc Hải vi nghiên' là câu thành ngữ đầy tự hào của người xưa về một vùng đất 'sơn thủy hữu tình' - 'địa linh nhân kiệt' của Quảng Bình cũ và nay là Quảng Trị. Hạc Hải đang vào mùa nước nổi - nơi mây trời, bóng nước gặp nhau.
Sông Kiến Giang như là biểu tượng xương sống của mảnh đất, con người Lệ Thủy chảy uốn lượn từ đồi núi An Mã xuôi về phá Hạc Hải. Và, cũng từ dòng Kiến Giang thơ mộng, hiền hòa này đã tạo nên một lễ hội đua, bơi thuyền mà không phải nơi nào cũng có được. Hằng năm, cứ vào ngày tết Độc lập, tại Mũi Viết thiêng liêng, lễ hội đua, bơi thuyền truyền thống trên sông Kiến Giang-Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia được tổ chức rộn rã, thu hút đông đảo khách thập phương tham gia…
Mấy năm nay, tôi được nghe một câu chuyện dung dị mà xúc động tại xã Lệ Ninh, tỉnh Quảng Trị. Giữa bãi bồi lau lách của phá Hạc Hải hoang sơ có một cặp vợ chồng nông dân lặng lẽ gây dựng và bảo vệ nơi nương náu cho những cánh chim hoang dã. Tấm lòng thiện lành ấy đã lay động trái tim của nhiều người.
Trong định hướng mở rộng sang mảng năng lượng tái tạo, bên cạnh các dự án điện mặt trời đã thực hiện, Viettel Construction dự kiến mở rộng sang các dự án điện gió.
Một chiều nơi đất khách, mừng vui tôi nhận được món quà từ chốn quê nhà. Cảm xúc trào dâng, bởi đó là quyển sách vừa xuất bản của một người em, một thầy giáo trên mảnh đất quê hương Lệ Thủy. Bằng tình yêu và niềm tự hào với quê hương, đêm hôm đó, tôi đã dành thời gian để đọc hết cuốn 'Mạch nguồn Kiến Giang' của tác giả Đỗ Đức Thuần.
Mùa gặt, những cánh đồng lúa vàng rực trải rộng ngút tầm mắt. Lúa thơm vàng óng, sông nước hữu tình và cả những tất bật, hối hả của ngày mùa làm cho cảnh sắc nông thôn càng thêm sống động, tươi mới.
Ngày 1-11, công tác khắc phục hậu quả sau lũ được người dân và chính quyền tại các địa phương của tỉnh Quảng Bình tích cực triển khai.
Ngày 31-10, Công ty điện lực Quảng Bình cho biết, sau nhiều ngày cắt điện do lũ lụt, đến nay đã cấp điện trở lại cho hơn 180.000 khách hàng.
Ngày 31-10, tại vùng lũ hai huyện Quảng Ninh, Lệ Thủy (tỉnh Quảng Bình), nước bắt đầu rút. Các thầy cô, học sinh, phụ huynh cùng vượt lũ đến trường dọn bùn non, lau chùi phòng học, để đón học sinh đi học trở lại vào ngày thứ 6 cuối tuần. Còn các trường vùng trũng hiện vẫn chờ nước rút.
Vùng lũ tỉnh Quảng Bình nước đang rút rất chậm khiến hàng chục ngàn học sinh từ bậc mầm non đến THPT chưa thể đến trường. Nhiều trường học vẫn còn ngập trong nước lũ.
Sáng 29/10, các huyện Lệ Thủy và Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình đã lập các đoàn trực tiếp đưa lương thực, thực phẩm đến các điểm ngập lụt sâu để hỗ trợ cho người dân. Các địa phương cũng lập các điểm tập kết, đón các đoàn cứu trợ vận chuyển nhu yếu phẩm tiếp cho người dân ở khu vực trũng thấp, hộ yếu thế với mục tiêu không để bất cứ người dân nào bị đói do lũ lụt.
Tham mưu Minh Lộc Hầu và Tiên phong Cai đội Xuân Thắng Hầu đem 3.000 binh đi hai tuần đến thành Mỗi Xuy (hay Mô Xoài) thu phục Nặc Ông Chân.