Giữa nhịp sống hiện đại với nhiều đổi thay, tại làng nghề đúc đồng Trà Đông, xã Thiệu Trung, tiếng búa, lò lửa và thanh âm đặc trưng của nghề truyền thống vẫn được các gia đình gìn giữ và trao truyền qua nhiều thế hệ. Đặc biệt, việc phục dựng thành công trống đồng Đông Sơn sau nhiều năm thất truyền là một dấu mốc đáng nhớ, không chỉ khẳng định sức sống của nghề đúc đồng Trà Đông, mà còn góp phần đưa tinh hoa của người thợ kẻ Chè đến nhiều vùng, miền trên cả nước.
Giữa nhịp sống hiện đại đang chuyển mình mạnh mẽ, làng Trà Đông (xã Thiệu Trung, tỉnh Thanh Hóa) vẫn bền bỉ giữ lửa nghề đúc đồng truyền thống - một di sản văn hóa có lịch sử cả nghìn năm.
Nổi tiếng với những pho tượng Phật uy nghiêm, chuông đồng ngân vang và đồ thờ cúng chạm khắc kỳ công, Trà Đông không chỉ là làng nghề mà còn là một bảo tàng sống về lịch sử và văn hóa Việt Nam.
Xứ Thanh - mảnh đất nổi tiếng với nhiều làng nghề, nghề truyền thống có tuổi đời hàng trăm năm. Mỗi làng nghề, nghề truyền thống không chỉ là sự kết tinh trí tuệ, sức sáng tạo của những người thợ thủ công thuở xưa, mà còn chứa đựng những nét tinh hoa văn hóa đậm đà bản sắc của cha ông, được gìn giữ, trao truyền qua nhiều thế hệ cho đến ngày nay.
Nội dung ghi chép trên văn bia là nguồn tư liệu Hán Nôm quan trọng cho biết chi tiết quy mô các hạng mục công trình kiến trúc chùa làng Phả Lại vào nửa cuối thế kỷ XVII.
Trải qua nhiều thăng trầm của lịch sử, nghề đúc đồng ở làng Trà Đông (Thanh Hóa) vẫn giữ được nét độc đáo, đặc trưng, tiếp tục phát triển mạnh mẽ cho tới ngày nay.
Làng Trà Đông, xã Thiệu Trung (Thiệu Hóa) giữ lửa truyền thống không chỉ qua nghề đúc đồng mà còn qua các giá trị văn hóa, tín ngưỡng đặc sắc. Ngày xuân về vui hội làng là dịp để hiểu thêm về mỹ tục thờ vị tổ sư nghề đúc đồng Trà Đông của người dân nơi đây.
Viện nghiên cứu ứng dụng Văn hóa truyền thống Việt Nam, Hiệp hội du lịch tỉnh Thanh Hóa đã tái hiện quy trình đúc trống đồng theo phương thức thủ công truyền thống Đông Sơn do nghệ nhân Lê Văn Dương (làng nghề Trà Đông, xã Thiệu Trung, Thiệu Hoa, Thanh Hóa) thực hiện.
Nhiều công trình sử học, văn học, báo chí… thời nay dùng từ 'vụ án' để nói về câu chuyện Thái sư Lê Văn Thịnh (1038 - 1096) với tên gọi 'Vụ án Thái sư Lê Văn Thịnh' hay 'Vụ án hồ Dâm Đàm'… là không chính xác về khoa học. Vì làm gì có 'án' mà thành 'vụ'. Kết án một dân thường cũng phải có 'nhân chứng', 'vật chứng' theo quan điểm 'trọng chứng hơn trọng cung' để làm cho mọi người 'tâm phục, khẩu phục'.
Chùa làng Phả Lại xưa kia có tên chữ là 'Cổ Am tự', về sau đổi thành 'Thiên Phúc tự'1. Sách 'Bắc Ninh phong thổ tạp ký' cho biết: 'Chùa xưa có 100 gian, làm vào thời vua Lý Thần Tông (1128 - 1138) được xây trên ngọn núi Phả Lại rộng hơn 40 mẫu, bao gồm các công trình: chùa Phật, chùa Hộ, chùa Am, Tam quan nội, Tam quan ngoại, Điện kính thiên, Gác chuông, Gác trống, Tăng thất, Nhà khách… tổng cộng gần hai chục dãy nhà với hơn một trăm gian...'.
Xứ Thanh giàu truyền thống văn hóa, là nơi kết tinh, hội tụ của nhiều làng nghề, nghề truyền thống. Giữ gìn, phát huy giá trị văn hóa của làng nghề, nghề truyền thống cũng chính là lưu giữ hồn cốt văn hóa nghìn đời, góp phần làm cho nền văn hóa Việt Nam thêm phong phú.
Trải qua biết bao thăng trầm, biến cố, nghề đúc đồng Làng Trà Đông (Thanh Hóa) vẫn giữ được nét độc đáo, đặc trưng...
Nằm cách thành phố Nam Định khoảng 20km, huyện Ý Yên nổi tiếng là quê hương của nghề đúc đồng. Trong đó, làng nghề Vạn Điểm nổi tiếng được xem là nơi sản sinh ra nhiều sản phẩm đồ đồng tinh xảo bậc nhất hiện nay.
Dẫu trải qua nhiều lần đổi tên thì làng Hồng Đô (thị trấn Thiệu Hóa) vẫn gợi lên những hình dung về một miền quê yên ả, thanh bình, lưu dấu nhiều giá trị lịch sử - văn hóa bên hữu ngạn sông Chu, được phù sa đắp bồi nên đồng, bãi. Theo thời gian, bằng sức sáng tạo, đôi bàn tay khéo léo, tinh thần lao động hăng say, chịu thương chịu khó, các thế hệ người dân làng Hồng Đô đã làm nên sức sống nghề ươm tơ, dệt nhiễu. Sắc vàng Hồng Đô không đơn thuần là danh thơm làng nghề gắn với câu chuyện phát triển kinh tế, đó còn là dòng chảy văn hóa truyền thống làng, xã được bồi đắp, trao truyền.
Những ngày đầu tháng 4, xã Thiệu Trung (Thiệu Hóa) đang tất bật các khâu chuẩn bị cho lễ công bố xã nông thôn mới kiểu mẫu (NTMKM). Không khí hân hoan trước bước ngoặt phát triển của vùng đất giàu truyền thống văn hóa, lịch sử, lan tỏa đến từng ngõ xóm.
Đó là hang Chùa Thượng ở xã Ngọc Lương (huyện Yên Thủy, tỉnh Hòa Bình) - một di tích, thắng cảnh đã được tỉnh Hòa Bình xếp hạng di tích lịch sử văn hóa cấp tỉnh. Tương truyền đây là nơi Lý Quốc Sư - tức ngài Không Lộ thiền sư, bậc đại danh y triều Lý đã từng tu tập, làm thuốc chữa khỏi bệnh cho Vua Lý và chữa bệnh giúp dân.
Là di tích lịch sử - văn hóa gắn liền với nghề đúc đồng nổi tiếng, đền thờ Trà Đông (xã Thiệu Trung, Thiệu Hóa) còn lưu giữ nhiều nét nhiều kiến trúc độc đáo. Không chỉ là điểm đến tâm linh, đền còn thu hút du khách tham quan, tìm hiểu về nghề nghề đúc đồng truyền thống.
Tọa lạc trong quần thể di tích phủ Tây Hồ (phường Quảng An, quận Tây Hồ, Hà Nội), đền Kim Ngưu thờ Thần Trâu vàng là nơi linh thiêng, lưu giữ nhiều truyền thuyết ly kỳ gắn liền tín ngưỡng trừ ma quái, bảo vệ dân lành.
Hơn nửa thế kỷ theo đuổi cái nghề đòi hỏi nhiều công phu và đôi bàn tay tài hoa, với Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Bá Châu, việc 'sống lại' nghề đúc đồng là sự tri ân đối với tổ nghề. Nghệ nhân không chỉ là người thổi hồn, giữ nghề cổ truyền cho quê hương mà còn là người đã xác lập thành công 5 kỷ lục Guinness Việt Nam về đúc đồng truyền thống.
Nghề đúc đồng làng Chè - Trà Đông, xã Thiệu Trung, huyện Thiệu Hóa xưa nay vốn nổi tiếng với nhiều sản phẩm tinh xảo như trống đồng, chiêng đồng, đồ thờ, lư hương, con giống…được làm bởi những nghệ nhân tài hoa, yêu nghề và cần cù lao động. Trải qua biết bao thăng trầm, biến cố, nghề đúc đồng làng Chè vẫn giữ được nét độc đáo, đặc trưng mà không nơi nào sánh được.
Có lẽ trong lịch sử Phật giáo Việt Nam, chưa vị sư nào để dấu ấn lớn trong sách vở, thư tịch cũng như trong văn hóa dân gian như Thánh tổ Không Lộ. Thậm chí tên gọi, xuất thân, quê hương cho đến các danh hiệu của Ngài cũng đầy tồn nghi huyền ảo.