Sáng 12-10, Lễ húy nhật lần thứ 8 Trưởng lão Hòa thượng Thích Minh Cảnh (1937-2018), Thành viên Hội đồng Chứng minh, nguyên Giám đốc Trung tâm Dịch thuật Hán Nôm Huệ Quang đã trang nghiêm diễn ra tại tu viện Huệ Quang.
VHXQ - Trong bối cảnh nguồn sử liệu thực địa ngày càng khan hiếm, bộ hồ sơ Quảng Nam Xã chí (1943 - 1944) của Viện Viễn Đông Bác Cổ - hiện lưu trữ tại Viện Nghiên cứu Hán Nôm - trở thành một kho tàng vô giá: một “bản chụp cắt lớp” trung thực và chi tiết về thiết chế, tâm linh và tổ chức làng xã xứ Quảng trước ngưỡng cửa biến động lớn của thế kỷ 20.
Hà Nội đang xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO vinh danh Danh nhân lịch sử, văn hóa Tô Hiến Thành (1179 - 2029), gắn với kỷ niệm 850 năm ngày mất của ông vào năm 2029.
Thành phố Hà Nội đang khẩn trương triển khai kế hoạch xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO cùng kỷ niệm 850 năm ngày mất danh nhân lịch sử, văn hóa Tô Hiến Thành (1179-2029). Hồ sơ sẽ làm rõ vị trí, công lao, tầm ảnh hưởng của danh nhân Tô Hiến Thành trong lịch sử, văn hóa Việt Nam.
Hà Nội đang khẩn trương xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO cùng kỷ niệm 850 năm ngày mất danh nhân Tô Hiến Thành (1179-2029), dự kiến hoàn thiện để gửi qua kênh quốc gia trước ngày 1/12/2026.
Hà Nội đang khẩn trương triển khai kế hoạch xây dựng Hồ sơ đề nghị UNESCO cùng kỷ niệm 850 năm ngày mất Danh nhân lịch sử, văn hóa Tô Hiến Thành (1179-2029), với trọng tâm là hệ thống hóa các luận cứ khoa học, pháp lý và thực tiễn, làm rõ vị trí, công lao, tầm ảnh hưởng của danh nhân trong lịch sử, văn hóa Việt Nam.
Cuộc đời và sự nghiệp của Ngài không chỉ để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử sơn môn Tế Xuyên mà còn góp phần quan trọng vào tiến trình duy trì, phát triển Phật giáo Việt Nam đầu thế kỷ XX.
Sáng nay, ngày 20-9 (10-8-Bính Ngọ), môn đồ pháp quyến chùa Long Vân (P.Bình Thạnh, TP.HCM) đã trang nghiêm tổ chức Lễ húy nhật Trưởng lão Hòa thượng Thích Minh Nhuận, Thành viên Hội đồng Chứng minh, Chứng minh Ban Trị sự GHPGVN Q.Bình Thạnh (cũ), viện chủ chùa.
Việc khảo dị ba văn bản này không chỉ giúp tìm hiểu về lịch sử chùa, hành trạng chư tổ, sự tích của chùa, mà còn đóng góp tư liệu quan trọng cho lịch sử Phật giáo Thăng Long - Hà Nội.
Hầu hết bia ở đây được dựng vào thời Lê Trung hưng, trong khi một số chùa ở Bắc Ninh được dựng vào thời Nguyễn (chùa Đại Thành, chùa Linh Sơn, chùa Đồng Nhân,…).
Chính vì vậy, thước đo sau cùng mà đạo Phật đặt ra không phải là “đang sống đời nào” mà là “đang sống đời ấy như thế nào”, có lương thiện, có trách nhiệm, có không ngừng hướng thượng trong chính vị trí của mình hay không.
Sáng nay, 4-9 (23-7-Bính Ngọ), môn đồ đệ tử tổ đình Kim Sơn (P.Cầu Kiệu, TP.HCM) đã trang nghiêm tổ chức Lễ tưởng niệm 20 năm ngày Ni trưởng Thích nữ Như Bổn (1926-2006) viên tịch.
Bia gồm một mặt gắn trực tiếp vào tường tháp, toàn văn khoảng 1.000 chữ, trán bia trang trí lưỡng long chầu nhật, có hàng chữ đầu tiên bị xây tường đè lên. Nội dung ghi lại tiểu sử, hành trạng, công trạng của thiền sư Như Hiện. Có bài minh dài.
Ngày 1-9, tại tổ đình Hòa An (phường Tam Kỳ, TP.Đà Nẵng), môn đồ pháp quyến trang nghiêm tổ chức Lễ húy nhật lần thứ 36 của Hòa thượng Thích Từ Ý (1918-1990).
Ngày 5-8, tại Hà Nội, Viện Thông tin Khoa học xã hội (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) phối hợp Viện Nghiên cứu Phật học Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề 'Ni trưởng Hải Triều Âm: Cuộc đời, đóng góp và vai trò trong Phật giáo Việt Nam đương đại'.
Được công nhận di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh năm 2007, nhóm bia đá tại chùa Vân Lỗi, làng Vân Hoàn, xã Nga Thắng, tỉnh Thanh Hóa mang nhiều dấu ấn lịch sử.
Và những thông tin vừa nêu không có ảnh hưởng gì đến phẩm chất, đức độ và đạo hạnh cũng như quá trình hành trì thiền định và tu tập chứng ngộ của ni sư Diệu Nhân.
Sáng 19-5, tại tổ đình Từ Nghiêm (P.Vườn Lài, TP.HCM), môn đồ pháp quyến trang nghiêm tổ chức Lễ húy nhật lần thứ 8 Ni trưởng Thích nữ Trí Hải (pháp tự Như Hải), nguyên Phó Phân ban Ni giới T.Ư, nguyên Trưởng ban Quản trị tổ đình Từ Nghiêm.
Lễ khai hội truyền thống đền Bia năm 2026, tưởng niệm Đại danh y, Thiền sư Tuệ Tĩnh vừa được Ban Quản lý di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc và xã Tuệ Tĩnh trang trọng tổ chức sáng 17/5 (1/4 âm lịch), tại di tích quốc gia đặc biệt đền Bia, xã Tuệ Tĩnh, thành phố Hải Phòng.
Khi bước vào khu viên mộ tĩnh lặng dưới bóng cây cổ thụ trên đỉnh Ấn Sơn, chiêm bái sáu ngôi bảo tháp rêu phong của Lục Tổ, chúng ta không chỉ đang cúi đầu trước những bậc danh tăng thạc đức, mà còn đang chạm vào linh hồn lịch sử của cả một vùng đất.
NSGN - Chùa Phúc Lâm 福林, hay còn gọi là chùa Đồi, tọa lạc tại thôn An Trung, xã Yên Đồng, huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định (2) . Đây là một chốn Tổ lớn có lịch sử lâu đời, đồng thời cũng là trung tâm đào tạo Tăng tài suốt nhiều năm tại khu vực huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định trước đây.
Nằm trong quần thể di tích Phù Ủng ở thôn Phù Ủng, xã Phạm Ngũ Lão, tỉnh Hưng Yên, cách đền thờ danh tướng Phạm Ngũ Lão khoảng chừng hơn 300 m, có một di tích còn chưa được biết đến nhiều, đó là Từ chỉ Vũ Hồng Lượng, một công trình điêu khắc đá tiêu biểu thời Lê Trung Hưng.
Ngày 23-4, chùa Duệ Tú (Quảng Khai tự, P.Nghĩa Đô, Q.Cầu Giấy) tổ chức Lễ hội truyền thống và tưởng niệm Tổ sư Đại Điên.
Sinh động và hấp dẫn, lần đầu tiên 'Mâm cỗ tri ân' - Hội thi độc đáo của 23 tổ Công tác Mặt trận xã Hy Cương, tỉnh Phú Thọ diễn ra sáng 21/4 tại ngôi đình Cổ Tích.
Ngày 17/4, tại di sản thế giới chùa Thanh Mai, phường Nguyễn Trãi, thành phố Hải Phòng, Ban Quản lý di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc và Ủy ban nhân dân phường Nguyễn Trãi đã phối hợp tổ chức Khai hội truyền thống di sản thế giới chùa Thanh Mai, tưởng niệm 696 năm ngày mất của Đệ Nhị Tổ Thiền phái Trúc Lâm Pháp Loa tôn giả với sự tham dự của đông đảo nhân dân, du khách thập phương.
Sáng 17-4 (1-3-Bính Ngọ), môn đồ pháp quyến đã trang nghiêm cử hành lễ húy nhật tưởng niệm 42 năm ngày Đại lão Hòa thượng Thích Trí Thủ viên tịch tại Quảng Hương Già Lam (TP.HCM) và tổ đình Báo Quốc (TP.Huế) - những trú xứ gắn liền với cuộc đời và hành trạng của ngài.
Lễ hội chùa Thanh Mai được tổ chức hàng năm nhằm tưởng nhớ, tri ân sâu sắc đối với công lao của các bậc tiền nhân, đặc biệt là Đệ Nhị Tổ Trúc Lâm Pháp Loa - người có vai trò và công lao to lớn trong việc kế thừa, phát triển Thiền phái Phật giáo Trúc Lâm.
Có một nhân vật ở đất Quảng từng đóng vai trò quan trọng trong Cuộc khởi nghĩa vua Duy Tân năm 1916 tưởng chừng bị lịch sử quên lãng, song thật may mắn sau hơn một thế kỷ hành trạng của ông dần được 'giải mã'…
Tôi học được sự kiên định, mạnh mẽ từ những người nông dân khoác áo bông dày, dắt bò lên đồi, bàn tay nứt nẻ mà ánh mắt sáng rực niềm tin. Họ đào từng luống đất, gieo kê, trồng cao lương, chăm chút từng giọt nước như giữ vàng trong đất.
Tấm bia đá tại chùa Nghĩa Xá, xã Xuân Trường (Ninh Bình), là bản 'tuyên ngôn' về lịch sử và văn hóa Phật giáo vùng hạ lưu sông Hồng.
Sáng 26-3 (8-2-Bính Ngọ), tổ đình Từ Nghiêm (P.Vườn Lài, TP.HCM) tổ chức Lễ Kỷ niệm ngày Đức Thế Tôn xuất gia, tưởng niệm Đức Thánh Tổ Ni Đại Ái Đạo và chư vị Trưởng lão Ni tiền bối hữu công Phật giáo Việt Nam đã viên tịch qua các thời kỳ.
Ngày 23/3, kỷ niệm 100 năm ngày mất của Phan Châu Trinh (24/3/1926-24/3/2026), Trường đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp cùng Viện Phan Châu Trinh tổ chức Hội thảo khoa học cấp quốc gia với chủ đề 'Chí sĩ Phan Châu Trinh: Tư tưởng, Cuộc đời và Sự nghiệp'.
Ngày 9-3, môn hạ đệ tử chùa Giác Uyển (phường Phú Nhuận, TP.HCM) đã trang nghiêm cử hành Lễ tưởng niệm 81 năm ngày Quốc sư Thích Phước Huệ (1869-1945) và 15 năm ngày Trưởng lão Hòa thượng Thích Bảo An (1914-2011) viên tịch.
Qua nội dung 2 bia tháp (Liên Phương tháp và Diệu Nghiêm tháp) của hai vị Tổ tại chùa Phúc Lâm (Dư Hàng), ngoài việc làm rõ hành trạng của Tổ ra còn giúp hiểu thêm về những triết lý của Phật giáo được truyền lại qua văn bia.
Tại Khu Du lịch tâm linh – sinh thái Tây Yên Tử và Di tích đền Bà Chúa Kho (tỉnh Bắc Ninh), các địa phương đồng loạt khai mạc lễ hội Xuân 2026 trong không khí trang nghiêm, rộn ràng. Từ không gian thiền phái Trúc Lâm gắn với hành trạng Phật hoàng Trần Nhân Tông đến lễ hội tri ân công lao Bà Chúa Kho thời Lý, các hoạt động văn hóa – tâm linh – du lịch đã góp phần lan tỏa giá trị di sản miền Kinh Bắc, khẳng định sức sống bền bỉ của truyền thống trong nhịp phát triển mới.
Lễ khai hội Xuân Yên Tử năm Bính Ngọ 2026 sẽ diễn ra ngày 10 tháng Giêng (26.2) tại cung Trúc Lâm, thuộc Khu di tích danh thắng Yên Tử. Đây là mùa lễ hội đầu tiên kể từ khi Quần thể di tích, danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc được UNESCO ghi danh Di sản văn hóa thế giới.
Thiền sư Lương Chí Sử Tích, là một cao Tăng thạc đức lại là một nghệ sĩ tài hoa, có đức hạnh cao quý, được vua và triều đình kính trọng, người dân Tân La kính yêu quý trọng.
Sáng ngày 20 tháng Chạp năm Ất Tỵ (7-2-2026), đông đảo Tăng Ni, Phật tử môn hạ đệ tử tông môn Thiền phái Trúc Lâm VN đã vân tập tổ đình Thường Chiếu (xã Phước Thái, tỉnh Đồng Nai) thành kính dự lễ tưởng niệm 53 năm ngày Hòa thượng thượng Thích Thiện Hoa viên tịch (1973-2026).
Không chỉ để lại dấu ấn qua thơ văn và những đền đài bề thế, Chu Mạnh Trinh còn để lại di sản về lòng yêu nước, đạo làm quan, làm người nhân nghĩa - xứng đáng là nhà khoa bảng tài hoa hiếm có cuối thế kỷ 19 - đầu thế kỷ 20.
Những phẩm hạnh cao quý của Anāthapiṇdịka, từ tâm bố thí rộng lớn, sự kiên trì trong việc hộ trì Tăng đoàn, đến sự khiêm cung trong tu học và đối nhân xử thế, đều là những bài học quý báu, mang giá trị nhân văn sâu sắc đối với xã hội.
Ngày 4/11, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam phối hợp UBND tỉnh Ninh Bình tổ chức hội thảo 'Danh nhân Phạm Thận Duật - Giá trị di sản và giải pháp bảo tồn, phát huy' nhân kỷ niệm 200 năm ngày sinh danh nhân Phạm Thận Duật (1825 - 2025).
Sáng 31-10, tại chùa Giác Nguyên (xã Cần Giuộc, tỉnh Tây Ninh), môn đồ pháp quyến trang nghiêm tổ chức Lễ tưởng niệm 12 năm ngày Trưởng lão Hòa thượng Thích Thiện Chơn, Thành viên Hội đồng Chứng minh GHPGVN viên tịch.
Từ vô úy trong giáo lý đến hành động nhập thế trong cuộc đời, Phật giáo Việt Nam đã chứng minh rằng: 'Dấn thân không làm lu mờ chân lý mà chính là nơi chân lý được kiểm chứng.'