Tân Giám đốc Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) khẳng định Mỹ sẽ đưa người trở lại Mặt Trăng trong nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Donald Trump.
Nga có kế hoạch đặt một nhà máy điện hạt nhân trên Mặt Trăng trong thập kỷ tới để cung cấp năng lượng cho chương trình không gian Mặt Trăng và một trạm nghiên cứu Nga - Trung.
![[INFOGRAPHIC] Nguồn tài nguyên helium-3 quý giá trên Mặt Trăng](https://photo-baomoi.bmcdn.me/w250_r3x2/2025_12_21_180_54066660/da2c6444810d6853311c.jpg.avif)
Mặt Trăng tích tụ helium-3 qua hàng triệu năm. Các nhà khoa học ước tính Mặt Trăng có thể chứa lượng helium-3 lên tới 1 triệu tấn.
Tiểu hành tinh giàu khoáng sản, thiên thể băng và lớp đất Mặt trăng có thể có trị giá ước tính hàng tỷ USD trở thành mục tiêu khai thác của nhiều công ty.
Các tiến bộ về công nghệ mạnh mẽ trong một thế giới toàn cầu hóa đang tạo ra những 'tay đua mới' và đường biên mới cho cuộc cạnh tranh địa chính trị, đó là không gian vũ trụ. Khoảng không vĩnh cửu giờ đây không còn là sân chơi của hai siêu cường như thời Chiến tranh Lạnh, mà là nơi cả thế giới đều đang háo hức nhắm đến.
Các hợp đồng đặt trước có thể quyết định chế độ quản trị Mặt Trăng trước khi việc khai thác bắt đầu mở ra một kỷ nguyên mới của 'chủ nghĩa thực dân tài nguyên' ngoài vũ trụ.
Từ lâu, nhiều quốc gia trên thế giới đã có tham vọng chinh phục vũ trụ, mới đây nhất là kế hoạch xây dựng lò phản ứng hạt nhân trên Mặt Trăng. Cạnh tranh không gian đang ngày càng trở nên rõ ràng hơn, thể hiện phần nào tâm thế sẵn sàng của các cường quốc bước vào cuộc đua mở rộng.
Theo hãng tin BBC, Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA) đầu tháng 8 vừa qua đã thông báo về tham vọng xây dựng một lò phản ứng hạt nhân trên Mặt trăng vào năm 2030.
Cuộc đua phát triển vũ khí công nghệ cao đang tăng tốc, mở ra thách thức toàn cầu về an ninh, kiểm soát công nghệ và tương lai trật tự thế giới.
Trung Quốc có bước tiến vượt bậc tới vùng tối mặt trăng. Cuộc đua giữa các cường quốc không chỉ về công nghệ, mà còn là trận chiến kinh tế nhằm kiểm soát tài nguyên quý hiếm, định hình vị thế chiến lược trong thế kỷ 21.
Lần đầu tiên trong lịch sử, một công ty Mỹ phát triển thành công công nghệ khai thác helium-3 từ Mặt trăng.
Đây là bước tiến lớn trong tham vọng chinh phục không gian và xây dựng căn cứ định cư lâu dài tại cực nam Mặt Trăng.
Là một hiện tượng kỳ lạ trong vật lý, trạng thái siêu lỏng (superfluidity) là một minh chứng tuyệt vời cho sự kỳ diệu của cơ học lượng tử trong thế giới vĩ mô, với tiềm năng ứng dụng khoa học và công nghệ to lớn.
Một tảng đá đen được tìm thấy ở Maroc vào năm 2018 và được cho là đã rời Trái Đất ra ngoài vũ trụ rồi quay trở lại.
Mặc dù tiềm năng kinh tế của việc khai thác Mặt Trăng là rõ ràng, nhưng hoạt động này vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức về công nghệ, chi phí khổng lồ và các vấn đề pháp lý phức tạp. Tuy nhiên, sự phát triển không ngừng của các công nghệ tiên tiến cùng tinh thần hợp tác quốc tế có thể biến ý tưởng này thành hiện thực.
Mặc dù tiềm năng kinh tế là rõ ràng, khai thác Mặt Trăng cũng đối mặt với thách thức công nghệ, chi phí khổng lồ, và các vấn đề pháp lý phức tạp. Tuy nhiên, sự phát triển không ngừng của các công nghệ và tinh thần hợp tác quốc tế có thể biến ý tưởng này thành hiện thực.
Các nhà nghiên cứu Trung Quốc đã đề xuất một bệ phóng từ tính trên Mặt trăng có thể giảm đáng kể chi phí đưa các vật liệu quý giá từ Mặt trăng trở về Trái đất trong tương lai.
Khám phá không gian bao la đầy bí hiểm là khát vọng của con người trong nỗ lực hóa giải những ẩn số về các hành tinh khác tác động lên Trái đất như thế nào, đồng thời tìm kiếm nguồn tài nguyên mới và có lẽ là cả khả năng tìm ra một hành tinh có thể sinh sống.
Có giả thuyết cho rằng va chạm của một tiểu hành tinh có thể tạo ra lực đủ mạnh để phóng tảng đá này vào không gian.
Một cuộc chạy đua không gian mới đang nóng lên sau nửa thế kỷ, Nga , Trung Quốc và Mỹ đua nhau đưa robot, phi hành gia và thậm chí cả tàu vũ trụ lên mặt trăng.
Cuộc chạy đua chinh phục Mặt trăng của các nước phát triển đang làm dấy lên những lo ngại trong giới khoa học.
Tạp chí chính trị quân sự Mỹ phân tích, không phải Nga mà Trung Quốc mới thực sự là nỗi lo ngại ngoài không gian của Mỹ.
Ấn Độ và Trung Quốc đều coi phát triển không gian là phương tiện để đạt các mục tiêu phát triển quốc gia, quyền lực địa chính trị, nâng cao tự hào dân tộc và vị thế trên trường quốc tế.
Các nhà khoa học Trung Quốc đã tìm thấy loại vật liệu mới có thể tạo ra nhiệt độ cực thấp, cần thiết cho các ứng dụng công nghệ cao như điện toán lượng tử.
Ngày 8-1, tàu vũ trụ của Mỹ bắt đầu thực hiện hành trình lên Mặt Trăng, đánh dấu sự trở lại của Mỹ trong cuộc đua lên vệ tinh này kể từ sứ mệnh Apollo cách đây hơn 50 năm.
Cơ quan Vũ trụ Châu Âu (ESA) dự đoán số tiền hàng năm kiếm từ việc khai thác tài nguyên Mặt Trăng có thể dao động từ 73 đến 170 tỷ USD cho đến năm 2045 hoặc cho đến khi chúng cạn kiệt.
Việc phát hiện một thiên thạch có kích thước tương đương với sao Hỏa đã đâm vào Trái Đất cách đây 4,5 tỉ năm đang mở ra một trang mới trong lĩnh vực địa chất học và khoa học về hành tinh.
Các nhà khoa học đã phát hiện một lượng đáng kể helium-3, một phiên bản hiếm của helium, trong đá núi lửa trên đảo Baffin của Canada, củng cố giả thuyết khí hiếm đang rò rỉ từ lõi Trái đất và tồn tại trong nhiều thiên niên kỷ.
Tảng đá này được cho là từ Trái Đất đi vào vũ trụ sau đó quay trở lại hành tinh của chúng ta.
Tiếp theo 2 cường quốc Mỹ, Liên Xô trước đây và Nga ngày nay từng đi đầu trong quá trình chinh phục, khám phá và khai thác Mặt trăng vào mục đích hòa bình và quân sự, Trung Quốc và Ấn Độ đã đưa tàu tự động đổ bộ lên Mặt trăng và gia nhập cuộc chạy đua chinh phục vệ tinh tự nhiên duy nhất của Trái đất.
Cuộc cạnh tranh để đến được cực Nam mặt trăng những ngày này hẳn ít nhiều gợi lại cuộc chạy đua vào không gian quyết liệt giữa Mỹ và Liên Xô trong những năm 1960…
Nhiều nước trên thế giới như Mỹ, Trung Quốc, Nga, Ấn Độ... đang chạy đua chinh phục Mặt Trăng để khai thác 'kho báu' hàng trăm tỷ USD. Đó chính là nước đóng băng trên Mặt Trăng và nhiều kim loại đất hiếm.
Helium-3 là một đồng vị của helium rất hiếm trên trái đất, nhưng NASA cho biết, ước tính có khoảng một triệu tấn chất này trên mặt trăng.