Tiến sĩ Nguyễn Cấu và Đỗ Cận sau khi đỗ đại khoa đã được vua Lê Thánh Tông ban tên để thể hiện lòng tin dùng và yêu mến nhân tài.
Nằm trong vùng 'long sơn giáng khí', Triều Dương không chỉ được xem là vùng đất thiêng mà còn sản sinh 6 vị đại khoa để lại nhiều danh vọng cho đời.
Trạng nguyên là học vị cao quý nhất phong cho người đỗ đầu trong Tam khôi bậc Nhất giáp. Có hai học vị Trạng nguyên: Để khuyến khích việc học ở những vùng xa kinh đô, nơi có nhiều khó khăn, trong khoa thi năm Bính Thìn (1256), vua Trần Thái Tông cho lấy Kinh Trạng nguyên và Trại Trạng nguyên.
Khoa thi năm Tân Sửu (1721) đời vua Lê Dụ Tông, Nguyễn Tông Quai tham gia Hội nguyên đỗ Đệ nhị giáp Tiến sĩ xuất thân (Hoàng giáp).
Trong lịch sử Việt Nam, việc một khoa thi có những cặp anh em ruột cùng đỗ không hiếm.
Trường được thành lập từ thời nhà Lý, trở thành cái nôi đào tạo nhiều bậc nhân tài cho đất nước ta thời phong kiến.
Không chỉ là nhà khoa bảng nổi tiếng thời Lê, Tiến sĩ Đặng Phi Hiển còn có công lớn trong việc tiễu trừ giặc phỉ, giữ yên cuộc sống nơi biên thùy.
Sau chuyến đi sứ nhà Thanh, vị đại khoa bị cách chức, thời gian sau ông lại được cử đi Indonesia nhưng chẳng may ốm nặng qua đời.
Du lịch đêm tại di tích Văn Miếu – Quốc Tử Giám đã mang lại cho du khách tham quan không gian văn hóa khác biệt so với ban ngày.
* Hôm rồi nhân nói chuyện thi cử xưa, anh bạn nói có tới 3 vị Trạng nguyên già nhất đỗ khi đã 50 tuổi vào các đời vua Lê Thánh Tông, Lê Tương Dực và Lê Thần Tông. Nhưng khi hỏi ai là Trạng nguyên nhỏ tuổi nhất thì anh này... bí! Xin quý báo giải thích giùm. (Trần Văn Tương, quận Hải Châu, Đà Nẵng).
Trạng nguyên Nguyễn Thiến, hiệu là Cảo Xuyên, sinh năm 1495 tại làng cổ Canh Hoạch. Từ nhỏ, ông đã được rèn cặp, lại thêm chăm chỉ, chịu khó học hành cùng với tư chất thông minh hơn người, khoa thi Nhâm Thìn năm 1532, niên hiệu Đại chính thứ 3, đời vua Mạc Đăng Doanh, Nguyễn Thiến đã thi đỗ Đệ nhất Giáp, Tiến sĩ cập Đệ Đệ nhất danh. Sau khi đỗ Trạng nguyên, ông được vua tôi nhà Mạc vô cùng trọng dụng.
Chiều ngày 17/11/2023 tại tòa nhà triển lãm, Trung tâm lưu trữ Quốc gia I, địa chỉ số 05 Vũ Phạm Hàm, phường Yên Hòa, quận Cầu Giấy, TP.Hà Nội đã khai mạc không gian trưng bày 'Châu bản triều Nguyễn'.
Khi hoạt động tham quan di tích dần trở nên bão hòa, việc xây dựng loại hình tour đêm đang tạo ra sự mới lạ, thu hút du khách, đặc biệt là các bạn trẻ và khách quốc tế.
Đến nay, người dân làng Lê Xá, xã Tú Sơn, huyện Kiến Thụy, Tp.Hải Phòng, nơi có 7 tiến sĩ thời phong kiến, vẫn giữ gìn truyền thống hiếu học quý báu của quê hương.
Trần Tế Xương (1870 – 1907) người làng Vị Xuyên, nay thuộc thành phố Nam Định. Ông có nhiều tên gọi nhưng tên gọi được mọi người biết đến nhiều nhất là Tú Xương.
Với lợi thế có điểm đến quen thuộc, có không gian và khối lượng tư liệu lớn, Tour Đêm 'Tinh hoa Đạo Học' vừa ra mắt nhưng rất được quan tâm, tổ chức 3 lần mỗi tuần vào Thứ Tư, Thứ Bảy và Chủ Nhật.
Với lợi thế có điểm đến quen thuộc, có không gian và khối lượng tư liệu lớn, Tour Đêm 'Tinh hoa Đạo Học' vừa ra mắt nhưng rất được quan tâm, tổ chức 3 lần mỗi tuần vào Thứ Tư, Thứ Bảy và Chủ Nhật.
Tế tửu Quốc Tử Giám - Tiến sĩ Nguyễn Đăng Minh là người Kinh Bắc nhưng được các Giám sinh, học sinh Quảng Yên (Quảng Ninh) tôn làm Thành hoàng làng.
Không chỉ là danh sĩ nổi tiếng đương thời, Hoàng giáp Nguyễn Đương Hồ còn là vị quan văn võ song toàn, có tài trị yên vùng loạn.
Sau 15 năm thực hiện Nghị quyết số 27-NQ/TW ngày 6-8-2008 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X về 'Xây dựng đội ngũ trí thức trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước', Việt Nam đã đạt được nhiều kết quả quan trọng. Tuy nhiên, đội ngũ trí thức, nhà khoa học cũng đang đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, đòi hỏi phải có giải pháp đồng bộ về cơ chế chính sách thúc đẩy tinh thần sáng tạo, để đội ngũ này phát huy trí lực phục vụ sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước.
Trạng nguyên Nguyễn Hiền là một hiện tượng độc đáo trong lịch sử khoa cử Việt Nam khi ông đỗ Trạng nguyên năm 12 tuổi, trở thành Trạng nguyên đầu tiên và cũng là Trạng nguyên nhỏ tuổi nhất lịch sử.
Theo 'Ngô lệnh tộc phả', Hoàng giáp Ngô Như Ngọc, hiệu Tiềm Xuyên, sinh năm 1455 tại làng Vọng Nguyệt, xã Tam Giang (Yên Phong - Bắc Ninh).
Nhân dịp tết Trung thu 2023, trường THCS Tốt Động (Chương Mỹ, Hà Nội) vừa tổ chức chương trình làm cỗ tết Trung thu và trao quà cho các em học sinh có hoàn cảnh khó khăn, nỗ lực vươn lên đạt kết quả tốt trong học tập. Chương trình có sự đồng hành của BTC Miss Peace Vietnam, Hoa hậu Miss Peace Vietnam 2022 Trần Thị Ban Mai.
Trong lịch sử khoa bảng từ năm 1075-1919, có đến 1.063 người họ này đỗ đại khoa.
Bùi Văn Dị là nhà khoa bảng duy nhất trong lịch sử được ban đỗ từ Phó bảng lên Tiến sĩ và được khắc tên riêng trên một bia.
Vị vua này tại vị 56 năm, cũng là người có thời gian trị vì lâu nhất trong lịch sử Việt Nam.
Thời xưa, việc thi cử cũng nhiều lần gặp sự cố, phải thi lại.
Bắc Ninh - Kinh Bắc từ xa xưa đã được biết đến là vùng đất hiếu học, khoa bảng. Đặc biệt, Văn Miếu Bắc Ninh là nơi thờ tự lưu danh 677 vị tiến sĩ quê hương Kinh Bắc, chiếm 1/3 số lượng tiến sĩ cả nước. Điều này minh chứng, truyền thống hiếu học đã được truyền từ đời này sang đời khác. Phát huy tinh thần đó, giáo dục Bắc Ninh đã có sự vươn mình mạnh mẽ, là điểm sáng trong phong trào giáo dục của cả nước.
Hội Nhà báo Hải Phòng vừa tổ chức Tọa đàm 'Báo chí tuyên truyền, quảng bá, kết nối, phát triển du lịch vùng đồng bằng sông Hồng'.
Là vị Trạng nguyên đi học muộn nhất - Nguyễn Quốc Trinh không chỉ tạo ra những giai thoại hay mà còn để lại cho đời tấm gương về sự khảng khái.
Ngày 19/8, tại Hải Phòng, Hội Nhà báo thành phố Hải Phòng tổ chức Tọa đàm 'Báo chí tuyên truyền, quảng bá, kết nối, phát triển du lịch vùng đồng bằng sông Hồng' với sự tham dự của đại diện lãnh đạo Hội Nhà báo Việt Nam, UBND thành phố Hải Phòng cùng Hội Nhà báo các tỉnh thành thuộc vùng đồng bằng sông Hồng.
Là vị Trạng nguyên đi học muộn nhất - Nguyễn Quốc Trinh không chỉ tạo ra những giai thoại hay mà còn để lại cho đời tấm gương về sự khảng khái.
Nguyễn Công Cơ (1675-1733), tước Cảo quận công và Cơ quận công. Từ nhỏ, Nguyễn Công Cơ là người hiếu học. Năm 12 tuổi, ông đã dự thi Hương khoa Đinh Mão niên hiệu Chính Hòa thứ 8 (1687) thi đỗ Tam trường. Năm 19 tuổi, ông đỗ Hương cống. Năm 22 tuổi, ông dự khoa thi Hội, trúng Tứ trường. Vào thi Đình, ông được ban Đệ tam giáp Đồng tiến sĩ xuất thân.
Chỉ tính riêng thời vua Lê Thánh tông (1460-1497) với việc tổ chức 12 khoa thi tiến sĩ đã có 501 người đỗ tiến sĩ, 9 trạng nguyên. Trong số đó có Lê Duy Hàn (Nguyễn Hàn) người xã Bái Cầu (nay là xã Hoằng Tân), huyện Hoằng Hóa đỗ Đệ tam giáp đồng Tiến sĩ xuất thân khoa Tân Sửu (1481).
Vua Minh Mạng từng hỏi xem trong lịch sử khoa cử nước ta, có ai bị tàn tật không?
Phía Bắc huyện Vũ Thư (Thái Bình) được lịch sử ghi nhận những điều đặc biệt về khoa bảng - đời nào cũng có các bậc anh tài ghi danh bảng vàng.
Theo lệ cũ khi tân khoa vinh quy bái tổ, hàng tổng ngoài việc lo liệu lễ nghi đón rước, còn phải đóng góp vật lực, phục dịch làm nhà cho tân khoa.
Khoa bảng dưới Triều Nguyễn, ngoài danh xưng 'Ngũ phụng tề phi', người Quảng Nam còn nhắc đến các danh xưng nào khác? (Nguyễn Văn Hoàng,quận Thanh Khê, Đà Nẵng).
Bảng nhãn Lương Đắc Bằng là nhân vật nổi tiếng trong lịch sử, ông là vị quan thanh liêm, chính trực, là người thầy mẫu mực tạo ra nhân tài phụng sự cho Giang Sơn Xã Tắc.
Bốn cha con ông cháu đều đỗ Tiến sĩ, ba trong số đó được dân tôn thánh. Đó là kết quả huy hoàng của một dòng họ chuyên tâm dùi mài kinh sử.
Trân trọng giới thiệu tiếp với bạn đọc cuốn sách 'Phong trào nông dân Tây Sơn và Đại Đô đốc Tây Sơn Bùi Hữu Hiếu' của PGSTS Cao Văn Liên, do NXB Thanh Niên ấn hành.
Sinh ra trong gia đình có người làm quan, song gia cảnh khá nghèo. Vì ham học, Nguyễn Lệnh Tân (1726-1777) từ nhỏ đã thuộc làu kinh sử và đỗ tiến sĩ vào năm 38 tuổi.
Thời xưa, có những viên quan nhờ tài năng được thăng chức rất nhanh.