Ngày 10-3-1945, cuộc khởi nghĩa Thanh La bùng nổ và sự ra đời của châu Tự Do không đơn thuần là thắng lợi quân sự mang tính địa phương mà là bước ngoặt chiến lược, một cú hích quân sự - chính trị táo bạo do đồng chí Song Hào (sau đó là Thượng tướng, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị) trực tiếp chỉ đạo từ đại bản doanh Tân Trào. Bằng tư tưởng quân sự nhạy bén kết hợp với nghệ thuật phát động quần chúng “lấy dân làm gốc”, đồng chí Song Hào đã đặt nền móng kiến tạo vùng căn cứ địa hoàn chỉnh về mọi mặt.
Trải qua 81 mùa Thu kể từ ngày Hà Nội vùng lên giành chính quyền và Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Với bà Phan Thị Phúc, nguyên đội viên Đội Phụ nữ Cứu quốc thành Hoàng Diệu (phu nhân của nhà Ngoại giao lỗi lạc Nguyễn Cơ Thạch, nguyên Phó Thủ tướng), mùa Thu năm 1945 dường như vẫn chưa thuộc về quá khứ. Ở tuổi 98, ký ức về những ngày tháng ấy vẫn hiện hữu trong từng câu chuyện bà kể.
Cồn Mã Nhón là khu di tích lịch sử cách mạng nổi tiếng tại xã Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa. Nơi đây ghi dấu sự kiện ngày 24/7/1945 lực lượng tự vệ và Nhân dân Hoằng Hóa đã phục kích, bắt sống tri phủ cùng đơn vị bảo an binh đi đàn áp cách mạng, giúp Hoằng Hóa trở thành địa phương giành chính quyền sớm nhất tỉnh trước Tổng khởi nghĩa.
Đã 81 năm đã đi qua kể từ mùa thu lịch sử năm 1945, nhưng mỗi khi tháng Tám về, trong lòng mỗi người dân đất Việt lại dâng lên một niềm xúc động thiêng liêng. Đó là mùa thu của độc lập, mùa thu của tự do, mùa thu mà cả dân tộc đã nhất tề đứng dậy, đập tan xiềng xích nô lệ, giành chính quyền về tay Nhân dân. Trong bản hùng ca bất diệt ấy, Thanh Hóa đã góp một chương hào hùng cùng cả nước làm nên thắng lợi vĩ đại của cách mạng Tháng Tám năm 1945, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, mở ra kỷ nguyên độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội.
81 năm qua, tinh thần Cách mạng Tháng Tám vẫn được tiếp nối, từ giành độc lập đến kiến tạo và phát triển đất nước. Nếu năm 1945, “khởi nghĩa” là đứng lên giành chính quyền, thì hôm nay là tinh thần đổi mới, dám phá bỏ rào cản, khơi dậy sức sáng tạo để đưa Việt Nam vươn lên.
Hơn 8 thập kỷ kể từ mùa thu tháng Tám năm 1945, mỗi lần tìm về những “địa chỉ đỏ”, chúng ta lại như được chạm vào lịch sử, với những tên đất, tên làng đã lưu danh vào sử sách.
Ngày này năm xưa (19/8) diễn ra nhiều sự kiện lịch sử đáng nhớ, nổi bật như: Cuộc Tổng khởi nghĩa giành chính quyền thắng lợi ở Hà Nội, tạo động lực mạnh mẽ cho Cách mạng Tháng Tám năm 1945; lực lượng Công an nhân dân Việt Nam ra đời; liệt sĩ Hoàng Văn Nhủng (Xuân Trường) được cấp Bằng Tổ quốc ghi công (1961); Chủ tịch Hồ Chí Minh về thăm tỉnh Phú Thọ (1962).
Giữa cái nắng gắt những ngày tháng 7, chúng tôi tìm về xã Hoằng Châu - vùng đất ven sông Mã với những mái đình cổ lưu dấu những lớp trầm tích lịch sử.
Hơn nửa thế kỷ sau ngày 30/4/1975, ký ức về thời khắc giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước vẫn còn vẹn nguyên trong lòng những người từng đi qua chiến tranh. Niềm vui chiến thắng hòa cùng nỗi nhớ những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do.
HNN - Từ một chiến sĩ tham gia chống Pháp, ông trở thành vị Huyện đội trưởng đầu tiên của Phú Lộc trong thời chống Mỹ. Ông là Hồ Quốc Phú. Trước khi bị bắt, ông là Tiểu đoàn trưởng D810 (gọi tắt là K10) - một trong hai tiểu đoàn chủ lực của Tỉnh đội Thừa Thiên. Tại nhà tù Phú Quốc, ông chỉ đạo đào hầm bí mật và tẩu thoát thành công. Thương tật, tù đày nhưng ông luôn lạc quan và nhẹ nhàng ra đi khi vừa 99 tuổi.
LTS: Nhân kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2-9, Hànôịmới Cuối tuần trân trọng giới thiệu đoạn trích hồi ký của ông Đinh Kim Khánh, cán bộ Tiền khởi nghĩa, ghi lại không khí sôi động, hào hùng của cuộc Tổng khởi nghĩa tháng Tám năm 1945.
Cuối năm 1944, đầu năm 1945, tình hình quốc tế có nhiều chuyển biến mau lẹ, phong trào cách mạng trong nước phát triển rộng khắp. Trên cơ sở đó, Hội nghị đại biểu toàn quốc của Đảng họp tại Tân Trào (Tuyên Quang) từ ngày 13 đến 15/8/1945 đã đi đến kết luận: 'Những điều kiện khởi nghĩa ở Đông Dương đã chín muồi', vì vậy phải 'kịp thời hành động, không bỏ lỡ cơ hội', khẩn trương 'đánh chiếm ngay những nơi chắc thắng, không kể thành phố hay thôn quê, thành lập Ủy ban nhân dân ở những nơi làm chủ', tất cả vì mục tiêu 'Việt Nam hoàn toàn độc lập'.
Ngày 1-7-1945, Ủy ban Quân sự cách mạng Bắc Kỳ và Bộ tư lệnh Việt Nam Giải phóng quân kêu gọi đồng bào và chiến sĩ cả nước: 'Cơ hội có một không hai đã ở trong tay chúng ta rồi. Thống nhất, hy sinh, kiên quyết chiến đấu, nhất định chúng ta sẽ thắng'.
LTS: Trong hành trình vĩ đại của Đảng và dân tộc đi đến ngày Cách mạng Tháng Tám thành công, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Thủ đô Hà Nội chính là một dấu son rạng rỡ.
Thực hiện Quân lệnh số 1 của Ủy ban Khởi nghĩa và lời kêu gọi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, mục tiêu tiến công của Việt Nam Giải phóng quân và lực lượng vũ trang các địa phương không còn là các đồn bốt, châu lỵ mà là các thị xã, thành phố. Theo chủ trương đó, Giải phóng quân nhận nhiệm vụ cấp tốc tiến về xuôi, trước hết là đánh chiếm thị xã Thái Nguyên, sau đó tiến về Hà Nội.
Sự kiện thoái vị của vua Bảo Đại góp phần làm nên giá trị nhân văn sâu sắc của cuộc Tổng khởi nghĩa Cách mạng Tháng Tám, một sự chuyển giao quyền lực về tay nhân dân bằng con đường hòa bình.
Tại Hà Nam, ngụy quyền đầu hàng tại Phủ Lý, trao lại chính quyền cho cách mạng. Tại Quảng Yên, Ủy ban Cách mạng lâm thời tỉnh đã ra mắt nhân dân. Khí thế đấu tranh giành chính quyền sôi nổi, lan tỏa khắp các địa phương, chiến thắng tại tỉnh lỵ Quảng Yên đã cổ vũ lực lượng cách mạng, nhân dân các địa phương tiếp tục vùng lên.
Tại Sơn Tây, diễn ra cuộc biểu tình lớn của quần chúng nhân dân, đồng chí Nguyễn Quốc Hồng thay mặt Tỉnh bộ Việt Minh lên nói chuyện, kêu gọi đồng chí, đồng bào đấu tranh giải tán chính quyền bù nhìn, thành lập chính quyền cách mạng.
Tròn 80 năm về trước, dưới sự lãnh đạo của Đảng, quần chúng Nhân dân tỉnh Thanh Hóa đã nhất tề nổi dậy cùng Nhân dân cả nước đập tan xiềng xích nô lệ của thực dân, phong kiến, lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa - Nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Á, mở ra một kỷ nguyên mới, kỷ nguyên độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Với những người đã từng chứng kiến hoặc trực tiếp góp phần làm nên mùa thu lịch sử cách đây 80 năm, mặc dù tuổi đã cao, sức đã yếu nhưng những ngày tháng sục sôi ngọn lửa cách mạng năm xưa dường như vẫn còn vẹn nguyên, tươi mới trong tâm trí họ.
Ngày này 80 năm trước, hàng vạn người dân từ khắp các ngả đổ về nội thành mở đầu cho cuộc khởi nghĩa. Đi tới đâu, người dân cũng hô vang khẩu hiệu ủng hộ cách mạng.
Ngày 20/8/1945, ngọn lửa khởi nghĩa bùng lên đồng loạt, lan truyền như dây chuyền, quét qua nhiều tỉnh và giành thắng lợi chỉ trong thời gian ngắn.
Dưới ngọn cờ Việt Minh, nhân dân Hà Nội từ công nhân, trí thức đến nông dân đã hòa cùng dòng người xuống đường ngày 19/8, làm nên thắng lợi vang dội của Cách mạng tháng Tám.
Một mùa thu nữa lại về, giai điệu hào hùng của ca khúc '19 tháng 8' của nhạc sĩ Xuân Oanh vang lên như nhắc nhở các thế hệ luôn nhớ về sự kiện lịch sử trọng đại của dân tộc Việt Nam - Cách mạng Tháng 8 năm 1945. Với niềm tự hào đó, chúng tôi tìm về vùng quê cách mạng xã Hoằng Châu - nơi ghi dấu trong phong trào đấu tranh cách mạng cách đây 80 năm.
Sáng 17/8/1945, Ủy ban Dân tộc giải phóng Việt Nam ra mắt quốc dân tại đình Tân Trào.
Ở xã Đức Trọng, tỉnh Lâm Đồng có một cộng đồng cư dân tập trung đồng bào Thái đến từ Tây Bắc những năm giữa thế kỷ trước. Bởi cơ duyên lịch sử, họ đã hình thành cả 1 làng người Thái cách cố hương gần 2.000 km. Suốt 7 thập niên qua, người Thái ở Đức Trọng đã phát huy tính tự lực, tự cường của một cộng đồng cố kết nghĩa tình, phát triển không ngừng và cùng nhau bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa của dân tộc mình…
Những ngày chớm thu, chúng tôi đi trên con đường bê tông phong quang dẫn lối đến Khu di tích lịch sử Cồn Mã Nhón (xã Hoằng Hóa) và Cồn Ba Cây (xã Hoằng Châu). Mặc dù không được chứng kiến những ngày sục sôi lửa cách mạng, nhưng chúng tôi vẫn cảm nhận rõ 'ngọn đuốc' đấu tranh vẫn luôn soi sáng 2 vùng quê cách mạng này qua 2 bức phù điêu mô tả trận chiến đấu đầu tiên của các chiến sĩ tự vệ '3 đằng' bắt sống tri phủ Phạm Trung Bảo cùng 12 tên lính bảo an.
Đã 50 năm trôi qua, tôi vẫn nhớ như in những trận đánh vây đồn, diệt địch trên đỉnh núi Chứa Chan, lấy vũ khí địch để cùng đồng đội tiêu diệt hàng loạt căn cứ địch ở Xuân Lộc, Đồng Nai', Đại tá, Anh hùng LLVT nhân dân Nguyễn Minh Quang, nguyên Phó chủ nhiệm Chính trị Quân khu 7, ngụ tại phường 6, quận Gò Vấp, TP Hồ Chí Minh, mở đầu câu chuyện với chúng tôi.
Chiến thắng lịch sử ngày 30/4/1975 mở ra thời kỳ mới cho huyện Châu Thành - một địa phương bị chiến tranh tàn phá nặng nề - vươn lên phát triển mạnh mẽ. Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân huyện một lòng đoàn kết, tập trung sức mạnh, phát huy tính năng động, sáng tạo, khai thác tối đa tiềm năng, thế mạnh của địa phương.
Không chỉ là quê hương của những người con anh dũng, Thoại Sơn còn là minh chứng sống động cho tinh thần quật cường, ý chí tự lực, tự cường và khát vọng vươn lên mạnh mẽ của một vùng đất từng gánh chịu bao đau thương mất mát. Từ những năm tháng kháng chiến gian khổ đến công cuộc đổi mới và xây dựng quê hương ngày nay, Thoại Sơn luôn tỏa sáng phẩm chất anh hùng.
Ngày 28/4, Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Tiền Giang long trọng tổ chức kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4/1975-30/4/2025).
57 tù chính trị, với vũ khí thô sơ và ý chí sắt đá, đã lập nên kỳ tích chiếm tàu địch, vượt biển trở về với cách mạng trong một kế hoạch được nung nấu suốt một năm trời.
Trải qua 95 năm, lịch sử đã chứng minh, dù trong chiến tranh hay thời bình, bản lĩnh kiên cường, bất khuất của Đảng bộ Hà Nội luôn là ngọn đuốc soi đường cho nhân dân Thủ đô vững tin tiến bước.
Thị xã Cà Mau những năm cuối thập niên 1950, dưới chế độ Mỹ - Diệm, không khí ngột ngạt bởi những cuộc càn quét, bắt bớ. Đám cảnh sát mật vụ, lính bảo an lùng sục khắp nơi, ráo riết truy lùng những người kháng chiến cũ, những người mà chúng nghi là 'Việt cộng nằm vùng'.
Ngày 24-8 (nhằm ngày 21-7 âm lịch), tại Di tích lịch sử quốc gia Văn miếu Trấn Biên (phường Bửu Long, thành phố Biên Hòa) diễn ra Lễ tưởng niệm 55 năm ngày mất Chủ tịch Hồ Chí Minh (ngày 21-7 năm Kỷ Dậu, 1969 - ngày 21-7 năm Giáp Thìn, 2024). Việc tổ chức tưởng niệm Ngày mất Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trở thành truyền thống của người dân Đồng Nai nhằm thể hiện sự tôn kính, tình cảm đối với Bác Hồ muôn vàn kính yêu.
Cách đây 79 năm, dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh, Nhân dân Thanh Hóa đã nhất tề đứng dậy đánh đuổi bè lũ phát xít, tay sai, giành lại độc lập, tự do, để cùng với toàn thể dân tộc Việt Nam viết nên một chương mới đầy hào hùng trong công cuộc dựng xây và bảo vệ Tổ quốc.
Trước khí thế sôi sục của Nhân dân từ nông thôn đến thành thị trên cả nước đang vùng lên như nước vỡ bờ, Tri huyện Tân An Phan Sĩ Sàng đã bỏ trốn; quân đội Nhật lặng lẽ rút khỏi An Khê. Đoàn Thanh niên Chấn Hưng cử anh Trần Thông cùng một số thanh niên cốt cán vào Đồn Bảo an gặp Đội Kiệt để giải thích hiện trạng đất nước, địa phương và đề nghị giải giáp vũ khí, giải tán lính Bảo an ở huyện lỵ.
Cách đây 78 năm, chiều 20/8/1945, Ủy ban khởi nghĩa chính thức tuyên bố thành lập Ủy ban nhân dân cách mạng lâm thời tỉnh Thái Nguyên.
Triển lãm ảnh 'Hoàng Sa - Trường Sa trong lòng Quảng Ngãi' khơi dậy tinh thần yêu nước, lòng tự hào dân tộc, ý thức bảo vệ chủ quyền biển đảo quốc gia.
Sáng 19/8, nhân dịp kỷ niệm 78 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9, tại vườn hoa trung tâm thành phố Quảng Ngãi, Bộ Tư lệnh Vùng 3 Hải quân và Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Quảng Ngãi đã tổ chức triển lãm ảnh 'Hoàng Sa-Trường Sa trong lòng Quảng Ngãi'.
Những ngày tháng 7 lịch sử này, có dịp trở lại vùng quê cách mạng Hoằng Châu (Hoằng Hóa), chúng tôi rất vui mừng nhận thấy mảnh đất này đang đổi thay từng ngày. Nhiều ngôi nhà cao tầng mọc lên, đường giao thông đã được nhựa hóa và bê tông hóa, một số công trình phục vụ dân sinh được xây dựng mới khang trang... Vùng quê cách mạng đang khoác lên mình một diện mạo mới, sức sống mới. Vui mừng hơn, nơi đây đang chứng kiến sự đổi thay trong nếp nghĩ, cách làm của cán bộ, đảng viên và người dân, góp phần làm nên sự thay đổi toàn diện của một xã từng là địa phương khó khăn vùng bãi ngang.