Nhóm Facebook 'Con ghét bố mẹ' hơn 300.000 thành viên, kéo theo tranh luận về việc người trẻ đưa chuyện gia đình lên mạng. Theo PGS. TS Vũ Thu Trang - Giảng viên khoa Tâm lý học, trường ĐH Sư phạm Hà Nội, không nên vội quy những lời giãi bày thành sự vô ơn, nhưng được đồng cảm trên mạng cũng chưa chắc giúp người trẻ giải quyết những khúc mắc với cha mẹ.
Đại diện lãnh đạo các Vụ, Cục của Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng các đơn vị liên quan đã giải đáp nhiều câu hỏi về đề thi, việc tổ chức chấm thi tự luận, phòng chống gian lận công nghệ cao trong kỳ thi.
Bộ GD-ĐT cho biết câu hỏi 'Steve Jobs Việt Nam' trong đề thi Ngữ văn được xây dựng để đánh giá năng lực lập luận, hiểu biết của thí sinh, không yêu cầu ghi nhớ máy móc thông tin về nhân vật.
Với câu nghị luận xã hội mang tính mở, khơi gợi sự sáng tạo của học sinh, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) lý giải nội dung này đã được cân nhắc, chắt lọc kỹ để phân hóa thí sinh.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, câu nghị luận xã hội: Làm thế nào để có những 'Steve Jobs Việt Nam' trong đề thi Ngữ văn kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026 là phần phân hóa học sinh, và khi ra đề, câu hỏi đã được nhóm tác giả chắt lọc, tra cứu cẩn thận, có tính toán đến yếu tố vùng miền.
Theo GS.TS Nguyễn Ngọc Hà, Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng (Bộ GD-ĐT), câu nghị luận xã hội trong đề thi Ngữ văn tốt nghiệp THPT 2026 là một trong những nội dung nhằm phân hóa thí sinh, có những tính mới trong cách tiếp cận.
Chiều 12/6, một trong những vấn đề làm nóng cuộc họp báo thông tin nhanh về công tác tổ chức thi, Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 là về ngữ liệu 'Steve Jobs' trong đề thi Ngữ văn.
Từ tranh cãi quanh câu hỏi nghị luận về hình mẫu 'Steve Jobs Việt Nam', đại diện Bộ GD&ĐT đã làm rõ tính phân hóa, yếu tố vùng miền và tư duy khơi mở sáng tạo của đề thi.
Chiều 12-6, lãnh đạo Bộ GD-ĐT đã phản hồi thắc mắc về câu 'Làm sao để có Steve Jobs' trong đề thi Ngữ văn kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 có đảm bảo công bằng vùng miền với khẳng định đây là câu nghị luận xã hội có tính phân hóa.
Theo đại diện Bộ GD&ĐT, với câu hỏi về 'Steve Jobs Việt Nam' trong đề thi Ngữ văn, yếu tố vùng miền đã được tính tới và đây là câu hỏi có tính chất phân hóa.
Trong cấu trúc đề thi tốt nghiệp trung học phổ thông môn Ngữ văn theo chương trình mới, phần Viết (6.0 điểm) gồm 2 câu đóng vai trò 'xương sống', quyết định trực tiếp đến điểm số của thí sinh. Phần này bao gồm một đoạn văn nghị luận và một bài văn nghị luận.
'Chăm chỉ' và 'chăm chú' được Từ điển từ láy tiếng Việt (Viện Ngôn ngữ học) thu thập và giải nghĩa. Trong bài này chúng tôi sẽ phân tích nghĩa đẳng lập của chăm chỉ và chăm chú. (Phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ học - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã nói về hai từ ghép bị nhận lầm là từ láy, đó là dằn dỗi và vùng vằng. Trong chuyên mục này, chúng tôi tiếp tục phân tích kết cấu đẳng lập của hai từ 'sồ sề' và 'sống sít'. (Phần để trong ngoặc kép là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên - NXB Khoa học Xã hội, 2011; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã đề cập đến một số từ ghép đẳng lập được cấu tạo bởi các yếu tố gốc Hán: mĩ mãn, mĩ miều, miên man. Hôm nay, chúng tôi xin phân tích kết cấu đẳng lập của hai từ thường bị nhận lầm là từ láy dằn dỗi, vùng vằng (phần để trong ngoặc kép là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên - NXB Khoa học Xã hội - 2011; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Nick Woltemade tiếp tục phong độ ấn tượng tại Newcastle United khi ghi bàn trong chiến thắng 2-0 trước Tottenham ở vòng 4 Carabao Cup (League Cup).
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã phân tích nghĩa đẳng lập của từ 'gật gù'. Trong bài viết này, chúng tôi đề cập đến một số từ ghép đẳng lập được cấu tạo bởi các yếu tố gốc Hán: mĩ mãn, mĩ miều, miên man. (Phần để trong ngoặc kép là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên - NXB Khoa học Xã hội - 2011); phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã nêu ra hai từ ghép bị Từ điển từ láy tiếng Việt nhận lầm là từ láy là 'rạng rỡ' và 'rực rỡ'. Trong bài này, chúng tôi tiếp tục phân tích nghĩa đẳng lập của từ 'gật gù'. (Phần để trong ngoặc kép là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên - NXB Khoa học Xã hội - 2011); phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Học đạo diễn điện ảnh nhưng đạo diễn, Nghệ sĩ Ưu tú Vũ Thành Vinh mới chỉ chạm tay thực sự vào điện ảnh sau 25 năm. Với bộ phim thứ hai 'Chị ngã em nâng' ra rạp đầu tháng 10, anh mới cảm thấy có chút tự tin với điện ảnh.
'Vụn vặt' và 'vung vãi' được Từ điển từ láy tiếng Việt (Viện Ngôn ngữ) thu thập và giải nghĩa. Tuy nhiên, đây đều là những từ ghép chứ không phải từ láy. Trong bài này chúng tôi sẽ phân tích nghĩa đẳng lập của vụn vặt và vung vãi. (Phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Trong bài trước, chúng tôi đã phân tích nghĩa đẳng lập của các yếu tố trong hai từ 'rạng rỡ' và 'rực rỡ'. Trong bài này chúng tôi sẽ phân tích nghĩa đẳng lập của sáng suốt và sâu sắc. (Phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Việc nhìn lại 150 năm thay đổi của các văn bản Quốc ngữ Truyện Kiều, kể từ bản phiên âm đầu tiên do Trương Vĩnh Ký thực hiện và xuất bản năm 1875, là cơ sở quan trọng để hướng tới một văn bản Truyện Kiều chữ Quốc ngữ được trình bày thống nhất về mặt chính tả.
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã nêu ra 3 từ ghép bị Từ điển từ láy tiếng Việt nhận lầm là từ láy: nghỉ ngơi, ngơi ngớt, ngột ngạt. Trong bài này, chúng tôi sẽ phân tích nghĩa các thành tố của hai từ lan man, lãng đãng. (Phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã đề cập đến một số từ láy gốc Hán: phân trần, phấn chấn, phiền phức. Trong bài này, chúng tôi tiếp tục phân tích nghĩa của các yếu tố trong các từ láy: thập thò, thè lè, thò lò, thòi lòi. (Phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là phân tích và trao đổi của chúng tôi):
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã đề cập đến một số từ láy gốc Hán mông muội, mộng mị, mơ mòng. Trong bài này, chúng tôi tiếp tục phân tích nghĩa của các yếu tố trong các từ láy gốc Hán phân trần, phấn chấn, phiền phức. (Phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là phân tích và trao đổi của chúng tôi):
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã phân tích nghĩa của các yếu tố cấu tạo từ trong một số từ láy gốc Hán: mông muội, mộng mị, mơ mòng. Trong bài này, chúng tôi sẽ phân tích nghĩa đẳng lập của một số từ ghép bị nhận lầm là từ láy: trơ tráo, trơ trẽn, trơ trọi. (Phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là phân tích của chúng tôi):
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã phân tích nghĩa đẳng lập của các yếu tố trong một số từ láy như hô hoán, hốc hác, hộc tốc, hôi hám. Trong bài này, chúng tôi sẽ phân tích nghĩa của các yếu tố trong một số từ láy gốc Hán mông muội, mộng mị, mơ mòng (phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ- Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là phân tích của chúng tôi):
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã nêu ra 2 từ ghép bị Từ điển từ láy tiếng Việt nhận lầm là từ láy: bộp chộp, bủn rủn. Trong bài này, chúng tôi sẽ phân tích nghĩa của các yếu tố trong một số từ láy: hô hoán, hốc hác, hộc tốc, hôi hám (phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Miền thánh đợi- tuyển tập có chọn lọc gồm 40 tác phẩm của Nguyễn Văn Học trong sự nghiệp sáng tác của anh có một điểm chung duy nhất là viết về cuộc đời con người với những góc khuất trong cuộc sống, những cái tốt tồn tại len lỏi giữa những thế lực đen tối xấu xa bủa vây.
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã nêu ra 3 từ ghép bị Từ điển từ láy tiếng Việt nhận lầm là từ láy: nghỉ ngơi, ngơi ngớt, ngột ngạt. Trong bài này, chúng tôi tiếp tục phân tích nghĩa đẳng lập của 3 từ: manh mún, mỏng manh, mỏng mẻo. (Phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
'Thế giới tươi đẹp, người ở đâu' là một câu hỏi mở với trạng thái giằng xé của những người trẻ tuổi vừa say đắm cuộc đời vừa đầy trăn trở đi tìm ý nghĩa cuộc sống.
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã nêu ra 2 từ ghép bị Từ điển từ láy tiếng Việt nhận lầm là từ láy: bộp chộp, bủn rủn. Trong bài này, chúng tôi tiếp tục phân tích nghĩa đẳng lập của 3 từ: nghỉ ngơi, ngơi ngớt, ngột ngạt. (Phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã nêu ra 3 từ ghép bị Từ điển từ láy tiếng Việt nhận lầm là từ láy: tả tơi, tán loạn, tê tái. Trong bài này, chúng tôi tiếp tục phân tích nghĩa đẳng lập của 2 từ: bộp chộp, bủn rủn, và những cứ liệu có liên quan (phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã nêu ra 3 từ ghép bị Từ điển từ láy tiếng Việt nhận lầm là từ láy: ho hắng, hối hận, hơi hướng. Trong bài này, chúng tôi tiếp tục phân tích nghĩa đẳng lập của 3 từ: tả tơi, tán loạn, tê tái. (Phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Ông Ahmad Dhani - thành viên ủy ban thuộc Hạ viện Indonesia -phát biểu gây tranh cãi về việc nhập tịch cầu thủ cho đội tuyển Indonesia.
Một số khán giả cho rằng việc nói lái tên địa danh Bắc Ninh thành Bắc Bling trong MV mới của Hòa Minzy làm mất sự trong sáng của tiếng Việt, thiếu tôn trọng quê hương.
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã nêu ra bốn từ ghép bị Từ điển từ láy tiếng Việt nhận lầm là từ láy: đầm ấm, đầm đìa, đần đù, đầy đọa. Trong bài này, chúng tôi tiếp tục phân tích nghĩa đẳng lập của 3 từ: ho hắng, hối hận, hơi hướng. (Phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):
Trong tiếng Việt có một số từ mà một trong hai yếu tố cấu tạo không có nghĩa độc lập trong hành chức, nên được xếp vào diện từ láy, hoặc có nghĩa độc lập nhưng đã bị nhận lầm là từ láy. Đặc biệt, đây còn là những từ gốc Hán, nhưng đã được Việt hóa, ví dụ: lõa lồ, lú nhú, lung lay. (Phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là phân tích và trao đổi của chúng tôi):
Độc giả Lê Phi Long (Bình Phước) cho biết: 'Tôi thường xuyên đón đọc bài về ngôn ngữ trên chuyên mục 'Cà kê chuyện chữ nghĩa' của Báo Thanh Hóa, và vỡ ra được nhiều điều. Nhiều từ ngữ, thành ngữ, tục ngữ chỉ đến khi đọc bài 'cà kê' tôi mới biết mình đã từng hiểu sai, dùng sai. Quả là tiếng Việt mình vô cùng phong phú, sống cả đời chưa chắc đã hiểu hết và dùng đúng tiếng mẹ đẻ.
Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi đã nêu ra bốn từ ghép bị Từ điển từ láy tiếng Việt nhận lầm là từ láy: đầm ấm, đầm đìa, đần đù, đầy đọa. Trong bài này chúng tôi tiếp tục phân tích nghĩa đẳng lập của 5 từ: lơi lả, lời lẽ, lợt lạt, lù mù, lờ mờ (phần để trong ngoặc kép sau số mục là nguyên văn của Từ điển từ láy tiếng Việt - Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên; phần xuống dòng là trao đổi của chúng tôi):