Ngày này năm xưa 9/8 ghi dấu nhiều sự kiện lịch sử quan trọng gắn với sự nghiệp cách mạng của dân tộc và tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Dưới đây là một số sự kiện nổi bật diễn ra vào ngày này năm xưa.
Hành trình theo dấu của tờ báo Báo Việt Nam Độc lập từ lán Khuổi Nặm II ở Pác Bó (xã Trường Hà), qua những hang đá tại Lam Sơn (xã Hòa An) đến Lũng Dẻ (xã Minh Tâm) đúng dịp kỷ niệm 85 năm Báo Việt Nam Độc lập ra đời (1/8/1941 - 1/8/2026) là hành trình trở về với những 'địa chỉ đỏ' đã lưu giữ cội nguồn của nền báo chí cách mạng Việt Nam.
Giữa không gian trưng bày những trang báo đã ngả màu thời gian tại trụ sở Báo Nhân Dân, nhiều đại biểu lặng đi xúc động khi nhìn lại hành trình của Báo Việt Nam Độc lập, tờ báo do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập tại Pác Bó, tỉnh Cao Bằng, xuất bản số đầu tiên ngày 1/8/1941. Từ những tờ báo in thạch đơn sơ giữa núi rừng cách mạng Việt Bắc đến nền báo chí đa nền tảng hôm nay là hành trình hơn 8 thập kỷ của một tinh thần không đổi: dùng ngòi bút để phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân.
Những số Báo Việt Nam Độc Lập còn được lưu giữ đến nay đều rất nhỏ - mỗi số chỉ hai trang, giấy đã ngả vàng theo thời gian. Nhìn bề ngoài, ít ai nghĩ đây từng là cơ quan ngôn luận của một phong trào có sức lan tỏa khắp Việt Bắc.
Giữa không gian văn hóa Chủ tịch Hồ Chí Minh tại nơi cội nguồn cách mạng Pác Bó, Nhà trưng bày Khu di tích quốc gia đặc biệt không chỉ lưu giữ những hiện vật lịch sử vô giá, mà còn gìn giữ ký ức thiêng liêng của dân tộc.
Bài 2: Những hiện vật trường tồn cùng Cách mạng Tháng Tám
'Phải làm cho nhân dân ta hết dốt nát, biết rõ sự việc từ xa đến gần, từ nhỏ đến lớn, từ thấp đến cao, từ cụ thể đến khái quát. Từ đó, biết đoàn kết đánh Tây, đuổi Nhật, làm cho Việt Nam độc lập tự do bình đẳng' - đó là mục đích của tờ Việt Nam độc lập mà khi khai sinh ra tờ báo, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đã nhấn mạnh. Xứng đáng với tâm sức của người sáng lập, Việt Nam Độc lập đã là vũ khí tuyên truyền hữu hiệu, góp phần làm nên thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945.
Suốt ba mươi năm bôn ba bốn bể năm châu tìm đường cứu nước (1911-1941), lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đã trải qua rất nhiều công việc, trong đó có hoạt động trong lĩnh vực báo chí. Không chỉ đơn thuần là người viết báo mà Bác còn là người tổ chức, sáng lập nhiều tờ báo và trực tiếp định hướng cho tờ báo ấy. Báo chí đối với Nguyễn Ái Quốc là công cụ truyền bá, là vũ khí đấu tranh, giác ngộ quần chúng, là khẩu hiệu kêu gọi hành động…
Câu chuyện về một tờ báo do Bác Hồ xuất bản trong nước đầu tiên có tên Việt Nam Độc Lập đã được nói đến nhiều. Với cá nhân, tôi nghĩ dịp 100 năm báo chí cách mạng này cũng nên về lại nơi tờ báo ấy ra đời để hiểu sâu, nói kỹ. Vậy là chúng tôi lên đường lên Khuổi Nặm, Bó Hoài…
Báo Việt Nam Độc lập ra đời ngày 1/8/1941 tại lán Khuổi Nặm, xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng. Đây là một trong những tờ báo đầu tiên được Chủ tịch Hồ Chí Minh sau khi về nước, sử dụng để tuyên truyền đường lối của Đảng, vận động các tầng lớp nhân dân tham gia Mặt trận Việt Minh, chuẩn bị các điều kiện tiến tới Tổng khởi nghĩa, giành chính quyền về tay nhân dân.
Bài 4: Từ đầu nguồn Pác Bó, báo Việt Nam độc lập thắp lửa cách mạng giải phóng dân tộc'Hang lạnh nhớ tay người đốt củi/Bập bùng lửa cháy suốt đêm thâu/Ai hay ngọn núi trong hang ấy/Mà sáng muôn lòng vạn kiếp sau… (Theo chân Bác - Tố Hữu)… Từ hải ngoại trở về Pác Bó (Cao Bằng), lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc và các đồng chí cán bộ cách mạng dù hoạt động bí mật trong hang sâu, rừng thẳm đối mặt với muôn ngàn gian khó vẫn tổ chức Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ VIII (5/1941), cho xuất bản Báo Việt Nam độc lập (1/8/1941) để tuyên truyền đường lối của Đảng, vận động, giác ngộ các tầng lớp nhân dân tham gia Mặt trận Việt Minh, chuẩn bị các điều kiện tiến tới Tổng khởi nghĩa cách mạng cả nước, giành chính quyền về tay nhân dân' - Chị Vi Thị Thoa, hướng dẫn viên Khu di tích Quốc gia đặc biệt Pác Bó (Hà Quảng) xúc động kể lại.
Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ (1939 -1945), thực dân Pháp đầu hàng phát xít Đức ở chính quốc, nhưng lại tăng cường đàn áp phong trào cách mạng ở thuộc địa. Giữa lúc phong trào cách mạng ở Cao Bằng gặp khó khăn, ngày 28/1/1941, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc cùng một số cán bộ, đảng viên thân cận về đến Pác Bó (một làng biên giới thuộc xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng), sau 30 năm bôn ba ở nước ngoài tìm đường cứu nước, cứu dân.
Trong những năm bôn ba tìm đường cứu nước, Nguyễn Ái Quốc đã trải qua rất nhiều công việc, trong đó có hoạt động trong lĩnh vực báo chí. Bác không chỉ đơn thuần là người viết báo mà còn là người tổ chức, sáng lập nhiều tờ báo và trực tiếp định hướng cho tờ báo ấy.
Lịch sử báo chí cách mạng Việt Nam và Cao Bằng gắn liền với lịch sử cận hiện đại và phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc. Tại Cao Bằng, năm 1932, đồng chí Hoàng Đình Giong lúc đó là Bí thư Chi bộ Hải ngoại Long Châu (Trung Quốc) được Trung ương Đảng (trực tiếp là đồng chí Lê Hồng Phong) giao nhiệm vụ về nước nắm tình hình để chỉ đạo phong trào cách mạng cả nước.
Nhiều người từng biết, ngoài những tập thơ đã xuất bản cùng hơn 50 vở kịch được công diễn, Lưu Quang Vũ còn để lại một khối lượng di cảo khá lớn gồm: nhật ký, sổ tay ghi chép, thư từ, bản thảo đã hoàn thành hoặc còn dang dở. Năm 2008, tròn 20 năm ngày nhà thơ, nhà viết kịch Lưu Quang Vũ cùng vợ con gặp tai nạn qua đời (29-8-1988), gia đình mới chính thức công bố một phần di cảo của Lưu Quang Vũ. Đến năm 2018, nhân kỷ niệm 70 năm sinh (1948-2018) và 30 năm mất (1988-2018), gia đình tiếp tục công bố thêm và xuất bản thành sách 'Di cảo Lưu Quang Vũ' (NXB Trẻ, 2018).
Báo Việt Nam độc lập do lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc sáng lập, là cơ quan truyên truyền của Việt Minh trong các tỉnh Khu giải phóng Việt Bắc. Trong quá trình chuẩn bị Tổng khởi nghĩa, cùng với các tờ báo lớn của Ðảng (Cờ giải phóng, Cứu quốc...), báo Việt Nam độc lập đã góp thêm 'gió' để thổi bùng ngọn lửa cách mạng giải phóng dân tộc đến Tổng khởi nghĩa thắng lợi hoàn toàn.
Nối tiếp thành công về doanh thu trăm tỷ của bộ phim 'Bố Già', Tết Quý Mão, diễn viên hài Trấn Thành tiếp tục thừa thắng xông lên khi ra mắt bộ phim thứ 2 'Nhà bà Nữ' vào đúng thời điểm khung chiếu vàng - Tết Nguyên Đán. Trấn Thành và ê kíp sản xuất phim quá hên khi đứa em sau của 'Bố già' là 'Nhà bà Nữ' được đông đảo khán giả cả nước đón nhận và tiếp tục cán mốc trăm tỷ sau tuần chiếu đầu tiên.
'4 điều kiêng và 4 điều nên' của Đại học sĩ Kỷ Hiểu Lam tuy đơn giản nhưng không phải ai cũng làm được.
ĐBP - Kể từ lúc ra đi tìm đường cứu nước (năm 1911), sau chặng đường dài đặt chân lên 25 nước. Khi nắm chắc tình hình thế giới và các điều kiện trong nước đã chín muồi, Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh đã trở về Tổ quốc (mùa Xuân 1941) và nơi đặt chân đầu tiên là Cao Bằng. Trở về Tổ quốc, Người đã mở ra một thời kỳ mới cho cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Việt Nam.