Quy hoạch luôn được đặt ở vị trí hàng đầu, đi trước một bước để định hướng cho lộ trình xây dựng nông thôn mới. Đây cũng là cơ sở cho việc lập đề án, chương trình, kế hoạch xây dựng nông thôn mới. Tuy nhiên, công tác quy hoạch hiện nay đang bộc lộ nhiều vấn đề cần khắc phục để nông thôn phát triển bền vững.
Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Lê Minh Hoan nhiều lần nhấn mạnh câu chuyện không 'mặc đồng phục' cho nông thôn, song thực tế cho thấy từ các tiêu chí được ban hành, hình ảnh nhiều xã nông thôn mới vẫn na ná nhau.