'Làm sao cho Nhân dân đủ ăn, đủ mặc, ngày càng sung sướng, ai nấy được đi học, ốm đau có thuốc, già không lao động được thì nghỉ… Xã hội ngày càng tiến bộ, vật chất ngày càng tăng, tinh thần ngày càng tốt…'- đó là những niềm trăn trở khôn nguôi của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Sự hình thành Nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hòa là kết quả của một quá trình tìm tòi, khảo nghiệm lâu dài của Chủ tịch Hồ Chí Minh, là thành quả lớn nhất của cuộc Cách mạng Tháng Tám năm 1945. Đúng như Chủ tịch Đảng Cộng sản Mỹ Gus Hall đánh giá: 'Đồng chí Hồ Chí Minh là con người cần thiết xuất hiện đúng lúc, đúng yêu cầu của lịch sử, với những tư tưởng và ý kiến đúng. Chính vì vậy mà đồng chí đã làm ra lịch sử'.
Với Chủ tịch Hồ Chí Minh, việc đấu tranh giành độc lập thống nhất đất nước phải đi liền với việc làm cho dân được hạnh phúc, tự do, vì theo Người, 'Nếu nước độc lập mà dân không hưởng hạnh phúc, tự do thì độc lập cũng chẳng có ý nghĩa gì'. Hạnh phúc, theo Người, trước hết là dân phải đủ ăn, đủ mặc và phải được học hành...