GS.TS Từ Thị Loan: 'Trùng tu di tích phải đặt giá trị gốc lên hàng đầu'

Tu bổ di tích là cần thiết, nhưng can thiệp quá mức có thể làm mất dấu tích lịch sử. Theo GS.TS Từ Thị Loan, việc trùng tu cần tuân thủ nguyên tắc can thiệp tối thiểu, tôn trọng tính xác thực và giá trị gốc của di tích.

Di sản số và con đường đến với công chúng

Công nghệ số đang mở rộng khả năng lưu giữ, nghiên cứu và giới thiệu di sản. Từ mô hình hiện vật 3D đến không gian tham quan trực tuyến, người xem có thể khám phá những chi tiết trước đây khó tiếp cận.

Theo dấu con đường huyền thoại - Ký ức từ một học kỳ trên biển

Có những chuyến đi kết thúc khi con tàu cập bến, nhưng cũng có những chuyến đi càng xa ngày trở về càng lắng sâu trong ký ức. Với tôi, “Hành trình theo dấu tích Đường Hồ Chí Minh trên biển - Học kỳ trên biển” năm 2011 là một hành trình như thế. 15 năm đã trôi qua. Nhiều địa danh năm xưa đã đổi thay, những con tàu đã trở về với lịch sử, những người từng trực tiếp kể cho chúng tôi nghe về một thời lửa đạn nay nhiều người đã không còn. Nhưng mỗi khi tháng 10 trở lại, ký ức về chuyến đi ấy vẫn hiện lên rõ ràng: màu xanh của biển, những bến cảng, những chứng tích chiến tranh và đặc biệt là ánh mắt của những người lính Đoàn tàu không số.

Dấu tích thành cổ hơn 200 năm giữa lòng đô thị

Trải qua hơn 200 năm, Thành cổ Vinh (Nghệ An), công trình từng giữ vai trò phòng thủ quan trọng nay chỉ còn 3 cổng thành giữa lòng đô thị.

Cận cảnh hàng loạt công trình quanh Nhà thờ đổ Hải Lý ở Ninh Bình bị tháo dỡ

Những ngày này, dọc bờ biển xã Hải Tiến, tỉnh Ninh Bình ghi nhận không khí khẩn trương khi các hộ dân đồng loạt tháo dỡ 23 công trình xây dựng trái phép quanh Nhà thờ biển Hải Lý. Việc trả lại không gian thoáng đãng cho di tích là bước đi quan trọng nhằm hiện thực hóa quyết định công nhận nơi đây là điểm du lịch trọng điểm của tỉnh.

Dấu ấn lịch sử qua những địa danh Hà Nội

72 năm sau ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2026), nhiều địa danh gắn với những dấu mốc lịch sử đã trở thành chứng nhân của thời gian, lưu giữ ký ức về ngày Hà Nội được giải phóng.

Giải phóng Thủ đô 10/10: Từ ký ức lịch sử đến 'Thành phố vì hòa bình'

Trải qua 72 năm, Đảng bộ và nhân dân Hà Nội không ngừng đổi mới, nỗ lực phát triển, nâng cao đời sống nhân dân, hiện thực hóa khát vọng đưa Hà Nội xứng tầm thủ đô phát triển, văn minh, hiện đại.

Nhà thờ đổ ở Ninh Bình là chứng tích biến đổi khí hậu đầu tiên của Việt Nam

Trải qua nhiều lần di dời vì biển xâm thực, nhà thờ đổ Hải Lý (Ninh Bình) trở thành chứng tích trực quan về biến đổi khí hậu.

Nhà thờ đổ nổi tiếng ở Ninh Bình được quy hoạch lại, không hàng quán sát di tích

Khu vực nhà thờ đổ Hải Lý (Ninh Bình) được chỉnh trang, tháo dỡ các công trình vi phạm, tiến tới quy hoạch lại không gian và sắp xếp hoạt động kinh doanh dịch vụ.

Volubilis: Thành phố La Mã tráng lệ bị bỏ quên giữa lòng Maroc

Giữa những cánh đồng xanh và chân núi Zerhoun, tàn tích Volubilis vẫn kể câu chuyện về một thành phố từng nối liền La Mã với Bắc Phi.

Quảng Ngãi khởi công dự án cầu Trà Khúc 1 tổng mức đầu tư 2.199 tỷ đồng

Dự án cầu Trà Khúc 1 (Quảng Ngãi) có tổng mức đầu tư 2.199 tỷ đồng từ vốn đầu tư công, thời gian thi công trong 18 tháng.

Quảng Ngãi: Khởi công cầu qua sông Trà Khúc trị giá gần 2.200 tỷ đồng

Sáng 8/10, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi đã chính thức lễ khởi công công trình cầu Trà Khúc 1 bắc qua sông Trà Khúc.

Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, 'địa chỉ ký ức' của dân tộc

Năm 2026, năm đánh dấu một cột mốc đặc biệt của Bảo tàng Lịch sử Quốc gia: Tròn 80 năm kể từ ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh lần đầu tiên đến thăm Bảo tàng.

Nhà thờ đổ gần 100 năm bên mép sóng trở thành chứng tích biến đổi khí hậu

Trải qua thời gian và tác động khắc nghiệt của thiên nhiên, nhà thờ đổ Hải Lý (Ninh Bình) vẫn đứng vững bên mép sóng, trở thành chứng tích trực quan về biến đổi khí hậu và là biểu tượng thiêng liêng, bền bỉ của đức tin.

Quảng Ngãi: Bàn giao 2.219 mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định ADN

Sáng 7/10, Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tỉnh Quảng Ngãi tổ chức Lễ dâng hoa, dâng hương và bàn giao 2.219 mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ cho Viện Pháp y Quân đội (Bộ Quốc phòng) để giám định ADN, phục vụ công tác xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin.

Những chứng tích từ lòng đất Hải Vân

Ban Quản lý di tích và danh thắng thành phố vừa bàn giao 88 hiện vật được tìm thấy trong cuộc khai quật khảo cổ đồn Chơn Sảng và trạm Nam Chơn cho Bảo tàng Đà Nẵng. Những mảnh gốm, sành, vật liệu đất nung, đồ đá... đang góp thêm chứng cứ để nhận diện rõ hơn một không gian lịch sử đặc biệt ở cửa ngõ phía bắc Đà Nẵng - nơi từng giữ vị trí quan trọng trong hệ thống phòng thủ ven biển dưới triều Nguyễn.

Dấu xưa trong lòng hang Con Moong

Được xếp hạng Di tích Quốc gia đặc biệt năm 2015, hang Con Moong và các di tích phụ cận (Thanh Hóa) hiện vẫn lưu giữ nhiều dấu tích có giá trị. Đây là chứng tích hiếm hoi ghi dấu sự phát triển liên tục của con người tiền sử suốt hàng chục nghìn năm.

Có những người lính vẫn đang “Trở về” từ “Hồ sơ Chứng tích chiến tranh”

Có những người lính đã ngã xuống hơn nửa thế kỷ, nhưng cuộc trở về của họ vẫn đang được tiếp nối bằng sự bền bỉ của đồng đội, thân nhân và những người làm công việc tri ân: Một nơi an táng được xác minh, một danh tính được khôi phục, một lá thư được trao lại cho gia đình… đều mang ý nghĩa đoàn tụ.Đó cũng là mạch cảm xúc của chương trình “Trở về”, thuộc chuyên mục “Cựu chiến binh Việt Nam”, đã phát sóng trên VTV1 Đài Truyền hình Việt Nam chiều ngày 02/10/2026.

Tháo dỡ loạt công trình trái phép 'bao vây' nhà thờ đổ ở Ninh Bình

Hàng loạt nhà hàng, công trình xây dựng tự phát quanh khu vực Nhà thờ đổ Hải Lý, xã Hải Tiến, tỉnh Ninh Bình đang được tháo dỡ, di dời, trả lại không gian cảnh quan ven biển. Chính quyền địa phương cho biết, công tác di dời, giải phóng đang được khẩn trương triển khai và dự kiến hoàn tất trong đầu tháng 10/2026.

Từ lưu giữ hiện vật đến kết nối dữ liệu và công chúng

Một hiện vật có thể được ghi lại bằng mô hình 3D, một không gian trưng bày có thể được tham quan từ xa. Tuy nhiên, để những sản phẩm ấy phục vụ lâu dài cho bảo tồn, nghiên cứu và công chúng, dữ liệu di sản cần được chuẩn hóa, cập nhật và kết nối. Đây là vấn đề được thảo luận sôi nổi tại hội thảo "Số hóa di sản và dữ liệu văn hóa - Kiến tạo không gian sáng tạo và trải nghiệm thông minh" do Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức ngày 1/10.

Bia Vĩnh Lăng - dấu ấn lịch sử và nghệ thuật thời Lê sơ

Giữa không gian Di tích lịch sử Lam Kinh, Bia Vĩnh Lăng nổi bật như một chứng tích đặc biệt về lịch sử, văn hóa và nghệ thuật thời Lê sơ. Được dựng năm 1433, sau khi vua Lê Thái Tổ băng hà, tấm bia không chỉ ghi lại thân thế, sự nghiệp của người Anh hùng dân tộc Lê Lợi mà còn gửi gắm tư tưởng nhân nghĩa, tinh thần hòa hiếu và khát vọng về một đất nước thái bình.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nghe báo cáo về Dự án "Sáng kiếm Tìm kiếm người Việt Nam mất tích trong chiến tranh"

Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao, cùng truyền thông hai nước Việt Nam và Hoa Kỳ: Trong khuôn khổ chuyến công tác Mỹ, ngày 23/9 (giờ địa phương), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã gặp Hội đồng Kinh doanh Mỹ - ASEAN (USABC) và các doanh nghiệp Mỹ; đồng thời, nghe báo cáo về Dự án "Sáng kiến Tìm kiếm người Việt Nam mất tích trong chiến tranh" (TTU-VWAI). Trước đó, ngày 21/9 ông đã chứng kiến Đại tướng Phan Văn Giang tiếp nhận một số kỷ vật “Hồ sơ chứng tích chiến tranh”, do các Đồng Chủ nhiệm của Dự án TTU-VWAI trao tặng.

Ngôi đình cổ chứng tích sống của 7 chiến sĩ cách mạng hi sinh

Nằm bên dòng sông Lam, đình Lương Sơn là nơi các chiến sĩ yêu nước thường xuyên lui tới để truyền bá quốc ngữ, tư tưởng yêu nước. Đình cũng là trung tâm hoạt động cách mạng của cả vùng trong phong trào Xô Viết. Đây còn là nơi ghi dấu sự hi sinh của 7 chiến sĩ cách mạng. Mới đây, ngôi đình được xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt, trở thành “địa chỉ đỏ” giáo dục truyền thống cách mạng, yêu nước cho nhiều thế hệ.

Dấu tích Việt Nam trong 3 bảo tàng ở Paris

ĐNCT - Có thể nói, những hiện vật Việt Nam trong các bảo tàng Pháp vừa là chứng tích của quá khứ, vừa là sứ giả giúp kết nối những miền đất lạ và mở ra các cuộc đối thoại về lịch sử, văn hóa, cũng như trách nhiệm đối với di sản.

Chiếc cầu thang 37 bậc đã cứu sống hàng trăm mạng người

Nó không phải chiếc cầu thang bình thường. Nó là biểu tượng cho sự kiện bi thương bậc nhất thế kỷ này.

Kết nối không gian di sản

Nằm tại xã Thuận Lợi, Di tích Két nước - Địa điểm Mỹ - ngụy sát hại đồng bào Làng 2 Đồn điền cao su Thuận Lợi năm 1965 (gọi tắt là Di tích Két nước) xây dựng cuối thập niên 20 của thế kỷ XX. Di tích là công trình hạ tầng kỹ thuật cấp nước hoàn chỉnh (cao 12,1m, bồn chứa gần 200m³) phục vụ Nhà Chủ nhất và các làng công nhân. Công trình vừa là chứng tích vật chất về đời sống lao động của phu cao su thời thuộc địa vừa ghi dấu sự kiện (ngày 10 đến 15-6-1965) bom đạn đánh sập bồn chứa nước, gây ra cái chết thương tâm cho đồng bào Làng 2.

Ninh Bình 'về đích'

Gần 21 triệu lượt khách sau 9 tháng giúp Ninh Bình vượt kế hoạch năm, song mục tiêu dài hạn đòi hỏi địa phương nâng thời gian lưu trú và tăng giá trị mỗi chuyến đi.

Dấu ấn lịch sử qua những bảo vật trên đất Lam Kinh

Trải qua gần 6 thế kỷ, những tấm bia đá tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Lam Kinh vẫn lưu giữ những thông tin quý giá về thân thế, sự nghiệp của các vua, hoàng hậu triều Lê sơ. Không chỉ là chứng tích lịch sử, hệ thống văn bia còn có giá trị về Hán Nôm, văn chương, mỹ thuật và điêu khắc.

Thí sinh Hoa hậu Việt Nam xúc động khi tận thấy bảo vật quốc gia

Tại Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam, nhiều cô gái xúc động, tự hào khi đứng trước những hiện vật từng góp phần làm nên những trang sử hào hùng của dân tộc.

Clip bác thương binh đứng lặng trước hiện vật thời chiến làm dân mạng rưng rưng

Khoảnh khắc cựu chiến binh già mang chân giả đứng lặng trước những hiện vật thời chiến ở Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam khiến cộng đồng mạng rưng rưng xúc động.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chứng kiến lễ trao tặng kỷ vật "Hồ sơ chứng tích chiến tranh" 2026 tại Hoa Kỳ

Trong khuôn khổ chuyến công tác tham dự Phiên thảo luận chung cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81 và thực hiện các hoạt động song phương tại Hoa Kỳ, chiều 21/9 (theo giờ địa phương), tại thành phố New York, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã gặp những người bạn Hoa Kỳ.

Cận cảnh nhà thờ đổ Hải Lý, chứng tích biến đổi khí hậu đầu tiên của Việt Nam

Từng là một công trình tôn giáo gắn với quá trình hình thành làng chài Xương Điền, nhà thờ đổ Hải Lý, xã Hải Tiến (Ninh Bình) nay nằm chơ vơ giữa bãi biển, phía ngoài tuyến đê hiện hữu. Tháp chuông và phần nền móng còn lại trở thành dấu tích trực quan về sự dịch chuyển xói lở và những biến đổi khắc nghiệt của vùng đất ven biển.

Hồ sơ 103/2026: Từ cuốn sổ “Công tác và học tập” đến những lá thư gần 60 năm chưa về tới nhà

Chiến tranh đã biến những lá thư riêng thành tài liệu lưu trữ, biến một tấm thẻ nhận dạng thành vật chứng và đưa cuốn sổ của người quân y đi xa hàng vạn cây số. Công việc của hôm nay là trả lại cho những hiện vật ấy ý nghĩa ban đầu: cuốn sổ phải được trở về với người viết hoặc gia đình người viết; tấm thẻ phải được gắn với một danh tính; những lá thư phải tìm lại người mà chúng từng được gửi đến.Xin các cựu chiến binh từng chiến đấu tại Mặt trận Đường 9 – Khe Sanh, cán bộ quân y từng công tác ở Đội phẫu thuật 3, cùng thân nhân các ông Đinh Như Khải, Nguyễn Văn Thanh, Nguyễn Kim Nghị và người có tên Mai, nếu nhận thấy những thông tin quen thuộc, hãy lên tiếng kết nối.

Nối dài dòng chảy văn hóa Việt - Hàn

Năm 2026 đánh dấu 800 năm mối nhân duyên Việt Nam - Hàn Quốc, tính từ năm 1226 khi hoàng tử Lý Long Tường vượt biển sang Cao Ly. Từ dấu mốc ấy, lịch sử giao lưu hai nước được nhìn nhận qua nhiều tầng lớp: Chứng tích khảo cổ, thư tịch hay các cuộc gặp gỡ giữa sứ thần... Đây là căn cứ mở ra những mối liên hệ văn hóa được hình thành, tiếp nhận và lưu dấu qua thời gian.

Công nhận Điểm du lịch Khu chứng tích biến đổi khí hậu Nhà thờ biển Hải Lý

UBND tỉnh Ninh Bình đã ban hành quyết định công nhận Điểm du lịch Khu chứng tích biến đổi khí hậu Nhà thờ biển Hải Lý, xã Hải Tiến.

Gốc khế lịch sử và câu chuyện về Bác Hồ

Hơn 60 năm qua, dưới bóng gốc khế tại tổ dân phố Thái Hoà, xã Lương Sơn, câu chuyện về ngày Bác Hồ tới thăm Tập đoàn sản xuất Chí Hòa vẫn được các thế hệ người dân nơi đây nhắc nhớ với niềm kính yêu và tự hào. Nơi Bác từng dừng chân nghỉ năm xưa nay trở thành một “địa chỉ đỏ”, lưu giữ dấu ấn về chuyến thăm và những lời căn dặn giản dị, sâu sắc của Người.

Ninh Bình đón nhận Bằng công nhận Bảo vật quốc gia đối với Bộ tranh khắc ma nhai 18 vị La Hán

Ngày 13/9, tại phường Tây Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình đã diễn ra Lễ công bố Quyết định và đón nhận Bằng công nhận Bảo vật quốc gia “Bộ tranh khắc ma nhai 18 vị La Hán động Liên Hoa, chùa Phong Phú”.

Đón Bằng công nhận Bảo vật quốc gia “Bộ tranh khắc ma nhai 18 vị La Hán, Động Liên Hoa, chùa Phong Phú"

Sáng 13/9, phường Tây Hoa Lư tổ chức Lễ công bố Quyết định và đón nhận Bằng công nhận Bảo vật quốc gia “Bộ tranh khắc ma nhai 18 vị La Hán, Động Liên Hoa, chùa Phong Phú”.

Đưa 'kho báu' di sản vào lớp học

HNN.VN - Với hệ thống di tích lịch sử lưu niệm danh nhân phong phú, Huế đang sở hữu một nguồn học liệu đặc biệt để đổi mới dạy và học lịch sử. Khi di tích được kết nối với nhà trường, bảo tàng và công nghệ số, những không gian từng là nơi tham quan có thể trở thành những “lớp học mở”, nơi học sinh trực tiếp khám phá, trải nghiệm và kể lại lịch sử bằng những chứng tích của quá khứ.

Bia ma nhai Ngự chế - những giá trị độc đáo, độc bản và giải pháp bảo tồn

Không được tạo tác theo hình thức những tấm bia đá quen thuộc với trán bia, diềm bia, hoa văn trang trí hay rùa đội bia, Bia ma nhai Ngự chế của vua Lê Thái Tổ trên núi Phia Tém, xã Hòa An được khắc trực tiếp trên vách đá cheo leo giữa núi rừng. Trải qua gần 600 năm tồn tại, những dòng chữ vẫn hiện hữu trên đá như một chứng tích đặc biệt của lịch sử. Vấn đề đặt ra hôm nay là làm thế nào để những giá trị đang “nằm trên đá” được đánh thức và lan tỏa trong đời sống đương đại, gắn bảo tồn nguyên trạng với nghiên cứu, số hóa, giáo dục di sản và phát triển du lịch bền vững, để Bia ma nhai Ngự chế không chỉ là ký ức của quá khứ mà thực sự trở thành một di sản sống của non nước Cao Bằng.

“Địa chỉ đỏ” nơi biên cương Tổ quốc

Gần nửa thế kỷ trôi qua nhưng ký ức về 9 ngày đêm kiên cường chiến đấu bảo vệ biên giới Tây Nam của cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng 649 (nay là Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh) vẫn được trang trọng gìn giữ tại Nhà bia tưởng niệm các liệt sĩ Bộ đội Biên phòng tỉnh Gia Lai.

Dấu xưa giữa lòng thành phố

ĐNCT - Tôi đến Bảo tàng Đà Nẵng vào những ngày cuối tháng Tám. Điều ấn tượng đầu tiên với tôi chính là không gian kiến trúc của bảo tàng. Những công trình cũ hơn một thế kỷ vẫn giữ được vẻ trầm mặc của thời gian, trong khi những phần kiến trúc mới lại mang dáng vẻ hiện đại, thoáng mở. Cũ và mới không đối lập mà đan xen vào nhau, như chính sự giao hòa xưa - nay của thành phố biển xinh đẹp này.

Bảo tàng tại TPHCM: Lời nhắn nhủ đến tương lai

Nửa thế kỷ kể từ ngày vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh, TPHCM không chỉ đổi thay về diện mạo mà còn trưởng thành trong cách gìn giữ và kể lại câu chuyện của mình. Trong hành trình đó, hệ thống bảo tàng đóng vai trò quan trọng. Nếu những năm đầu sau ngày đất nước thống nhất, bảo tàng chủ yếu lưu giữ chứng tích lịch sử, thì hôm nay, những không gian ấy đang trở thành cầu nối văn hóa, nơi ký ức được chuyển hóa thành tri thức, đối thoại và thông điệp hòa bình gửi đến bạn bè năm châu.

Đi qua vết thương chiến tranh: Hàn gắn từ những điều ý nghĩa

Một người con nhận lại kỷ vật của cha sau 56 năm. Một gia đình lần đầu tiên có thêm thông tin về người cha đã mất tích hơn nửa thế kỷ. Những bộ hồ sơ từng nằm trong các kho lưu trữ ở Hoa Kỳ trở về Việt Nam. Những điều tưởng chừng chỉ thuộc về quá khứ ấy giờ đây lại cho thấy một hành trình khác: hai nước Việt Nam - Hoa Kỳ đi từ chiến tranh đến hòa giải, từ những vết thương đến hợp tác và từ ký ức chia cắt đến những nhịp cầu của hôm nay.

Đi qua vết thương chiến tranh: Hàn gắn từ những điều ý nghĩa

Từ hai phía của một cuộc chiến, hai nước Việt Nam-Hoa Kỳ từng bước trở thành bạn bè, đối tác, rồi Đối tác toàn diện và Đối tác chiến lược toàn diện vì hòa bình, hợp tác và phát triển bền vững.

Thác Nhà Thương – chứng tích chiến tranh giữa đại ngàn Gia Lai

Ẩn mình giữa đại ngàn Gia Lai là thác nước có vòm hang đá rộng lớn, nơi từng được bộ đội sử dụng làm bệnh viện dã chiến trong Chiến dịch Plei Me năm 1965. Từ một địa danh giữa rừng sâu, thác Píc được người dân gọi bằng cái tên Nhà Thương – như một cách nhắc nhớ về những năm tháng chiến tranh khốc liệt và sự kiên cường của quân, dân Tây Nguyên.

Ghé Trảng A Lân Tây Ninh: Tìm lại dấu tích lịch sử kháng chiến chống Mỹ

Trảng A Lân, xã Tân Lập, tỉnh Tây Ninh hôm nay trở thành “địa chỉ đỏ” lưu giữ những dấu tích lịch sử, góp phần giúp các thế hệ hiểu thêm về chặng đường đấu tranh cách mạng hào hùng của dân tộc.

Thẻ thuế thân - Chứng tích một thời kỳ lịch sử

Thời kỳ trước cách mạng Tháng Tám năm 1945, thuế thân là một trong những loại thuế chính ngạch của chính quyền thực dân phong kiến. Ngày nay, những chiếc thẻ thuế thân (thẻ đinh) lưu giữ, trưng bày trong các Bảo tàng không chỉ phản ánh chính sách cai trị của chính quyền thực dân, phong kiến xưa kia mà còn là chứng tích lịch sử của một thời đã qua.